Województwo łódzkie

Z Wikipedii

województwo łódzkie

Herb	Flaga
Siedziba wojewody Siedziba sejmiku	Łódź
Urząd Wojewódzki	Łódź, ul. Piotrkowska 104
Wojewoda	Jolanta Chełmińska
Urząd Marszałkowski	Al. Piłsudskiego 8, 90-051 Łódź
Marszałek	Włodzimierz Fisiak
Powierzchnia	18 218,96 km²
Ludność	2 555 898 mieszk. (31 grudnia 2007)
Gęstość zaludnienia	140,3 mieszk./km²
Urbanizacja	64,4%
Tablica rejestracyjna	E
TERYT: 10	Kod ISO: PL-LD
zobacz: szczegółowy podział administracyjny powiaty grodzkie 3 ziemskie 21 gminy miejskie 18 (miasta: 43) miejsko-wiejskie 25 wiejskie 134
Łódzki Urząd Wojewódzki Piotrkowska 104 90-926 Łódź tel.: (42) 664-10-00, fax 664-10-40
Oficjalna strona województwa łódzkiego

Województwo łódzkie - jedno z 16 województw Polski, jest położone w centralnej części kraju – geometryczny środek Polski znajduje się we wsi Piątek w powiecie łęczyckim (ok. 50 km od Łodzi, w kierunku północnym).

Utworzone w 1999 roku z województw poprzedniego podziału administracyjnego:

• miejskiego łódzkiego (w całości)
• sieradzkiego (w całości)
• piotrkowskiego (oprócz gmin Fałków i Kluczewsko)
• skierniewickiego (oprócz gmin powiatów sochaczewskiego i żyrardowskiego)
• płockiego (tylko gminy powiatów kutnowskiego i łęczyckiego oraz gmina Kiernozia)
• kaliskiego (tylko gminy powiatu wieruszowskiego)
• częstochowskiego (tylko 5 gmin powiatów pajęczańskiego i radomszczańskiego)
• konińskiego (tylko gminy Uniejów, Grabów i Świnice Warckie)
• radomskiego (tylko gmina Drzewica)

Spis treści 1 Geografia 1.1 Położenie 1.2 Miasta 1.3 Podział administracyjny 1.4 Demografia 2 Zasoby surowców mineralnych 3 Przemysł 4 Transport 4.1 Transport drogowy 4.2 Transport kolejowy 4.3 Transport lotniczy 5 Ochrona środowiska 6 Nauka i oświata 7 Historia 7.1 Województwo łódzkie w okresie II Rzeczypospolitej 7.2 1946-1950 7.3 1950-1975 7.4 1975-1998 7.4.1 Ludność w latach 8 Zobacz też 9 Linki zewnętrzne

[edytuj] Geografia

[edytuj] Położenie

Województwo łódzkie znajduje się na pograniczu dwóch dużych jednostek geomorfologicznych: Niżu Środkowoeuropejskiego i Wyżyn Polskich. W północnej części województwa dominują więc rozległe i prawie płaskie równiny, natomiast w południowej pagórki.

Województwo łódzkie graniczy z województwami: wielkopolskim, kujawsko-pomorskim, mazowieckim, świętokrzyskim, śląskim i opolskim.

[edytuj] Miasta

W województwie łódzkim są 43 miasta, w tym 3 miasta na prawach powiatów. Miasta zostały uszeregowane według liczby mieszkańców. Liczba ludności i powierzchnia wg GUS z 1 stycznia 2008 r. ²⁷

1. Łódź – 753.192 (293,25 km²)
2. Piotrków Trybunalski – 78.475 (67,24 km²)
3. Pabianice – 69.842 (32,99 km²)
4. Tomaszów Mazowiecki – 66.232 (41,30 km²)
5. Bełchatów – 61.496 (34,64 km²)
6. Zgierz – 58.164 (42,33 km²)
7. Radomsko – 49.073 (51,43 km²)
8. Skierniewice – 48.932 (32,89 km²)
9. Kutno – 47.085 (33,59 km²)
10. Zduńska Wola – 44.141 (24,57 km²)
11. Sieradz – 43.713 (51,22 km²)
12. Łowicz – 29.929 (23,42 km²)
13. Wieluń – 24.122 (16,87 km²)
14. Opoczno – 22.731 (24,75 km²)
15. Aleksandrów Łódzki – 20.635 (13,82 km²)
16. Ozorków – 20.445 (15,46 km²)
17. Łask – 18.624 (15,49 km²)
18. Rawa Mazowiecka – 17.656 (13,86 km²)
19. Konstantynów Łódzki – 17.608 (27,25 km²)
20. Łęczyca – 15.328 (8,95 km²)
21. Głowno – 14.989 (19,84 km²)
22. Koluszki – 13.375 (9,90 km²)
23. Brzeziny – 12.303 (21,58 km²)
24. Żychlin – 8.768 (8,68 km²)
25. Wieruszów – 8.608 (5,97 km²)
26. Zelów – 8.074 (10,75 km²)
27. Poddębice – 7.891 (5,87 km²)
28. Tuszyn – 7.143 (23,25 km²)
29. Pajęczno – 6.669 (20,23 km²)
30. Sulejów – 6.360 (26,26 km²)
31. Działoszyn – 6.228 (4,94 km²)
32. Krośniewice – 4.635 (2,96 km²)
33. Drzewica – 3.998 (4,81 km²)
34. Przedbórz – 3.786 (6,05 km²)
35. Stryków – 3.575 (8,15 km²)
36. Złoczew – 3.420 (13,79 km²)
37. Warta – 3.398 (10,85 km²)
38. Rzgów – 3.367 (16,26 km²)
39. Biała Rawska – 3.174 (9,53 km²)
40. Uniejów – 2.922 (12,23 km²)
41. Kamieńsk – 2.848 (11,99 km²)
42. Błaszki – 2.144 (1,61 km²)
43. Szadek – 1.988 (17,93 km²)

[edytuj] Podział administracyjny

Ludność i powierzchnia (dane wg GUS, stan: 31 grudnia 2007 r.)^{27 29}

lp.	Herb	Powiat	stolica	powierzchnia (km²)	ludność	gęstość zaludnienia (osób/km²)
1		bełchatowski	Bełchatów	967,64	112772	116,54
2		brzeziński	Brzeziny	358,56	30585	85,30
3		kutnowski	Kutno	886,86	103007	116,15
4		łaski	Łask	618,23	50813	82,19
5		łęczycki	Łęczyca	772,75	52849	68,39
6		łowicki	Łowicz	988,17	81784	82,76
7		łódzki wschodni	Łódź	499,76	65368	130,80
8		opoczyński	Opoczno	1040,19	78473	75,44
9		pabianicki	Pabianice	492,18	119110	242,00
10		pajęczański	Pajęczno	803,77	53140	66,11
11		piotrkowski	Piotrków Trybunalski	1428,77	90392	63,27
12		poddębicki	Poddębice	881,21	41905	47,55
13		radomszczański	Radomsko	1442,48	118249	81,98
14		rawski	Rawa Mazowiecka	646,19	49286	76,27
15		sieradzki	Sieradz	1490,82	120351	80,73
16		skierniewicki	Skierniewice	755,11	37701	49,93
17		tomaszowski	Tomaszów Mazowiecki	1024,79	120584	117,67
18		wieluński	Wieluń	926,47	78076	84,27
19		wieruszowski	Wieruszów	577,21	42149	73,02
20		zduńskowolski	Zduńska Wola	369,24	67693	183,33
21		zgierski	Zgierz	855,18	161012	188,28
22		Łódź	-	293,25	753192	2568,43
23		Piotrków Trybunalski	-	67,24	78475	1167,09
24		Skierniewice	-	32,89	48932	1487,75
Razem	-	24	21	18 218,96	2 555 898	140,29

Pod względem fizycznogeograficznym przeważającą część województwa zajmuje Wysoczyzna Łódzka ograniczona od zachodu doliną Warty, od wschodu doliną Pilicy, od północy pradoliną Warszawsko-Berlińską, zaś od południa łącząca się ze strefą wyżyn Polski (Wzgórza Radomszczańskie).

[edytuj] Demografia

Dane z 31 grudnia 2007 r.^{27 29}:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
populacja	2 555 898	100	1 339 632	52,4	1 216 266	47,6
powierzchnia	18 218,96 km²
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	140,3		73,5		66,8

[edytuj] Zasoby surowców mineralnych

• węgiel brunatny – Bełchatów (największa kopalnia w Europie),
• surowce skalne (wapienie, margle, piaski, żwiry, iły...),
• wody mineralne (górnokredowe)

[edytuj] Przemysł

Największe ośrodki:

• Łódzki Okręg Przemysłowy (dawniej włókienniczy)
• Piotrkowsko-Bełchatowski Okręg Przemysłowy (Bełchatów – energetyka, górnictwo, Piotrków Trybunalski przemysł precyzyjny, logistyka)

Największe przedsiębiorstwa przemysłowe (wg przychodów ogółem):

• Elektrownia Bełchatów w Rogowcu
• Zakład Energetyczny Łódź – Teren SA
• Dalkia Łódź SA {dawniej Zespół Elektrociepłowni w Łodzi)
• Łódzki Zakład Energetyczny SA

Łódzka Specjalna Strefa Ekonomiczna jest silnym magnesem dla nowych inwestycji.

[edytuj] Transport

[edytuj] Transport drogowy

W województwie łódzkim krzyżują się transeuropejskie szlaki transportowe: z północy na południe (z Gdańska do Rzymu i Stambułu) i ze wschodu na zachód Europy (z Moskwy do Paryża, z Lizbony do St. Petersburga).

Na sieć dróg w województwie składają się:

• autostrady
  • A1autostrada A1 (istniejąca częściowo)
  • A2autostrada A2 (istniejąca częściowo)
• drogi ekspresowe
  • S8droga ekspresowa S8 (planowana)
  • S12droga ekspresowa S12 (planowana)
  • S14droga ekspresowa S14 (planowana)
  • S74droga ekspresowa S74 (planowana)

• drogi krajowe
  • 1→ (Krośniewice - Łęczyca - Zgierz - Łódź - Piotrków Trybunalski - Radomsko)
  • 2→ (Krośniewice - Kutno - Łowicz)
  • 8→ (Rawa Mazowiecka - Tomaszów Mazowiecki - Piotrków Trybunalski - Bełchatów - Szczerców - Rusiec - Osjaków - Wieluń - Walichnowy - Wieruszów)
  • 12→ (Błaszki - Sieradz - Zduńska Wola - Łask - Piotrków Trybunalski - Sulejów - Opoczno)
  • 14→ (Łowicz - Domaniewice -Głowno - Bratoszewice - Stryków - Łódź - Ksawerów - Pabianice - Łask - Zduńska Wola - Sieradz - Złoczew - Walichnowy)
  • 42→ (Raciszyn - Działoszyn - Pajęczno - Nowa Brzeźnica - Radomsko - Przedbórz)
  • 43→ (Wieluń)
  • 45→ (Złoczew - Wieluń)
  • 48→ (Tomaszów Mazowiecki)
  • 60→ (Topola Królewska - Witonia - Kutno - Strzelce)
  • 70→ (Łowicz - Nieborów - Bełchów - Skierniewice - Zawady)
  • 71→ (Stryków - Zgierz - Aleksandrów Łódzki - Konstantynów Łódzki - Pabianice - Rzgów)
  • 72→ (Uniejów - Poddębice - Aleksandrów Łódzki - Łódź - Brzeziny - Jeżów - Głuchów - Rawa Mazowiecka)
  • 74→ (Sulejów - Żarnów)
  • 83→ (Warta - Sieradz)
  • 91→ (Piotrków Trybunalski - Rozprza - Kamieńsk - Gomunice - Radomsko)
• drogi wojewódzkie

oraz drogi powiatowe i gminne.

[edytuj] Transport kolejowy

Czynne linie kolejowe na obszarze województwa:

• 1 Warszawa Centralna → Katowice
• 3 Warszawa Zachodnia → Frankfurt nad Odrą
• 4 Grodzisk Mazowiecki) → Zawiercie
• 11 Skierniewice (stacja kolejowa) → Łowicz Główny
• 12 Skierniewice (stacja kolejowa) → Łuków
• 14 Łódź Kaliska → Forst
• 15 Bednary → Łódź Kaliska
• 16 Łódź Widzew → Kutno
• 17 Łódź Fabryczna → Koluszki
• 18 Kutno → Piła Główna
• 22 Tomaszów Mazowiecki → Radom
• 24 Piotrków Trybunalski (stacja kolejowa) → Bełchatów → Zarzecze
• 25 Łódź Kaliska → Dębica
• 33 Kutno → Brodnica
• 53 Tomaszów Mazowiecki → Spała
• 131 Chorzów Batory → Tczew
• 181 Herby Nowe → Oleśnica
• 458 Łódź Fabryczna → Łódź Widzew

Planowana jest budowa szybkiej kolei łączącej Łódź z Warszawą, Poznaniem i Wrocławiem, tzw. linii "Y".

[edytuj] Transport lotniczy

Na obszarze województwa zlokalizowane są następujące lotniska:

• Lotnisko Aleksandrów Łódzki - wielofunkcyjne o nawierzchni trawiastej
• Lotnisko Goszczanów - wielofunkcyjne o nawierzchni trawiastej
• Lotnisko Kamieńsk-Orla Góra - przemysłowe o nawierzchni asfaltobetonowej
• Lotnisko Łęczyca-Leźnica Wielka - wojskowa baza lotnicza
• Port lotniczy Łódź-Lublinek - port lotniczy o międzynarodowym regularnym ruchu pasażerskim
• Port lotniczy Łódź-Łask - wojskowa baza lotnicza mogąca przyjmować samoloty cywilne
• Lotnisko Piotrków Trybunalski - wielofunkcyjne o nawierzchni asfaltobetonowej

[edytuj] Ochrona środowiska

System ochrony krajobrazu obejmuje prawie 9% powierzchni województwa (ok. 1800 km²). Istnieje 89 rezerwatów i 7 parków krajobrazowych:

• Załęczański Park Krajobrazowy,
• Przedborski Park Krajobrazowy,
• Sulejowski Park Krajobrazowy,
• Spalski Park Krajobrazowy,
• Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki,
• Park Krajobrazowy Wzniesień Łódzkich,
• Bolimowski Park Krajobrazowy.

[edytuj] Nauka i oświata

Wyższe uczelnie państwowe (Akademia Sztuk Pięknych, Akademia Muzyczna, Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna, Politechnika Łódzka, Uniwersytet Medyczny w Łodzi i największa uczelnia regionu – Uniwersytet Łódzki) oraz 15 uczelni niepaństwowych w samej Łodzi, w tym największa w Polsce uczelnia prywatna WSHE. Istnieje także wiele oddziałów filialnych w większych miastach regionu (Tomaszów Mazowiecki, Piotrków Trybunalski, Skierniewice, Radomsko, Bełchatów, Sieradz, Kutno, Wieluń).

[edytuj] Historia

[edytuj] Województwo łódzkie w okresie II Rzeczypospolitej

[edytuj] 1946-1950

• Stolica województwa: Łódź
• Główne miasta:

[edytuj] 1950-1975

• Stolica województwa: Łódź
• Główne miasta:

[edytuj] 1975-1998

Województwo łódzkie

Stolica	Łódź
Liczba ludności	1 099 700
Tablica rejestracyjna	LD, LZ, LF, LW

• Stolica województwa: Łódź
• Główne miasta:

Ludność:

• Łódź – 767 628
• Pabianice – 71 313
• Zgierz – 58 351
• Ozorków – 20 731
• Aleksandrów Łódzki – 20 342
• Konstantynów Łódzki – 17 569
• Głowno – 15 282

[edytuj] Ludność w latach

• 1975 - 1 079 200
• 1980 - 1 127 800
• 1985 - 1 149 100
• 1990 - 1 139 500
• 1995 - 1 116 300
• 1998 - 1 099 700

[edytuj] Zobacz też

• Podział administracyjny Polski 1957-1975
• Podział administracyjny Polski 1975-1998
• polskie tablice rejestracyjne (wikisource)

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Portal turystyczno-krajoznawczy województwa łódzkiego
• Autostrady i drogi szybkiego ruchu województwa łódzkiego
• Herby miast, gmin i powiatów województwa łódzkiego
• Podziały historyczne województwa łódzkiego
• Oddział Łódzki Polskiego Towarzystwa Historycznego
• Sport w województwie Łódzkim
• Więcej linków do tego tematu
• Zamki i Pałace województwa łódzkiego
• Parki i ogrody województwa łódzkiego

p • d • e Województwo łódzkie Miasta na prawach powiatu Łódź • Piotrków Trybunalski • Skierniewice Powiaty bełchatowski • brzeziński • kutnowski • łaski • łęczycki • łowicki • łódzki wschodni • opoczyński • pabianicki • pajęczański • piotrkowski • poddębicki • radomszczański • rawski • sieradzki • skierniewicki • tomaszowski