Forma sonatowa
Z Wikipedii
Forma sonatowa (popularnie nazywana: allegro sonatowe, od nazwy pierwszej części cyklu sonatowego, w której zwykle występuje) - jedna z podstawowych form muzycznych, wykształcona i typowa dla epoki klasycyzmu. Występuje m. in. w: symfoniach, sonatach, koncertach. Istotą formy sonatowej jest dualizm tematyczny.
Składa się z trzech zasadniczych odcinków:
- Ekspozycja - prezentacja dwóch kontrastujących tematów, zwykle połączonych łącznikiem. Pierwszy temat (w tonacji głównej) jest żywy, dynamiczny, w tempie allegro; odpowiedzią jest drugi – stonowany i bardziej melodyjny, skomponowany w tonacji pokrewnej, dominancie lub tonice paralelnej durowej (w przypadku sonaty w tonacji moll). Pomiędzy tematami występuje łącznik, który ma za zadanie przygotować wejście tematu 2, co najczęściej oznacza modulację tonacji. Ekspozycję kończy epilog. Przeważnie ekspozycja (zwłaszcza w większych dziełach) jest powtórzona.
- Przetworzenie - najbardziej dowolna część formy sonatowej. Następuje tu przeróbka tematów, pod względem melodycznym rytmicznym, harmonicznym, fakturalnym: spotykana jest forma polifoniczna, oparta na prostej imitacji, kanonie lub fudze. Wykorzystuje ona materiały muzyczne: obu tematów (w całości lub we fragmentach), tylko jednego tematu, łącznika, epilogu lub wprowadza nowe myśli. Istotą przetworzenia jest kulminacja napięcia. Przetworzenie najlepiej ukazuje kunszt kompozytora. Nie występuje w nim w całości żaden temat, jedynie ich fragmenty, lub części łącznika i epilogu. Częśc ta jest pełna napięć harmonicznych spowodowanych dużą ilością modulacji czasem do odległych tonacji.
- Repryza, zwana też reekspozycją - występują w niej tematy 1 i 2 (oba zaczerpnięte z ekspozycji). Temat 2 występuje w tonacji głównej i co ważne są w nim drobne zmiany. Zakończona jest zwykle codą. W koncertach, przed repryzą lub między repryzą a codą często występuje kadencja wirtuozowska dla solisty.
Forma sonatowa często porównywana jest z trzyaktowym dramatem klasycznym.
| Stasiak: Zróbmy sobie sami gazoport |
Szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego uważa, dla zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego Polski niezbędna jest budowa gazoportu. Władysław Stasiak, który był gościem Sygnałów Dnia jest zdania, że Sejm powinien przyjąć specjalną ustawę, która pozwoli na przyspieszenie budowy terminala. |
| Jak były komisarz Warszawy zarobił 6 milionów złotych |
PRZEGLĄD PRASY. W ciągu trzech lat z drugorzędnej funkcji sekretarza Warszawy został prezesem Ciechu i milionerem - "Dziennik" opisuje karierę byłego komisarza stolicy za rządów PiS Mirosława Kochalskiego. |
| "Nasz Dziennik": Miasto może zbankrutować |
Upadek zakładów i gwałtowny wzrost bezrobocia w Stalowej Woli i okolicach - takie skutki w ocenie "Naszego Dziennika" przyniesie drastyczna podwyżka cen prądu dla zakładów przemysłowych działających w tamtejszej Specjalnej Strefie Ekonomicznej. |
| Będą namawiać emigrantów do powrotu |
Władze Szczecina jadą dziś z misją specjalną do Wielkiej Brytanii. Przez weekend będą namawiać emigrantów z Polski, by osiedlili się na Pomorzu. Na podobną akcję zdecydowało się w sumie 12 polskich miast - pisze "Metro". |
| Prezydent wbija klin między Tuska i Pawlaka |
Problemy w koalicji. PO przekłada głosowanie nad prezydenckim wetem do ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, bo PSL bierze stronę Lecha Kaczyńskiego |
| Mniejszy klub PiS |
Poseł Andrzej Walkowiak opuścił klub PiS i przeszedł do założonego przez b. posłów PiS koła Polska XXI. |
| Sześciolatki do szkoły? Stop! |
Sześciolatki pójdą obowiązkowo do szkół dopiero w 2012 r. A miały już w 2009 r. MEN się upiera, że to lifting reformy |
| Wywozili dopalacze |
Z centralnego magazynu firmy zaopatrującej sklepy z tzw. dopalaczami próbowano wczoraj wywieźć cały towar. Interweniowała policja. |
| BBN krytykuje zmiany w armii |
Mam nadzieję, że prezydent zaakceptuje mój projekt reformy dowodzenia siłami zbrojnym - mówił wczoraj minister obrony Bogdan Klich. - Ten projekt to głupota - odpowiada Witold Waszczykowski z prezydenckiego BBN. |
| Nuncjusz Kowalczyk nadal lustrowany |
Abp Józef Kowalczyk przekazał oficerowi wywiadu informację o różnicy zdań hierarchów na temat pielgrzymki Jana Pawła II do Polski w 1983 r. - twierdzi wczorajsza „Rzeczpospolita”. |
