Chronologia chińskiej sztuki
Z Wikipedii
| 3000 - 1500 p.n.e. | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Rozwój kultur neolitycznych. |
| Architektura | Człowiek zamieszkuje groty, ziemianki. Pierwsze osady otoczone wałami ziemnymi. |
| Rzeźba | Figurki ludzi i zwierząt rzeźbione w kamieniu. |
| Rzemiosło | Ceramika malowana i zdobiona odciskami. |
| 1766 - 1025 p.n.e. - dynastia Shang Yin | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Utworzenie organizacji państwa w dolnym biegu Żółtej Rzeki, najstarsze zabytki pisma. |
| Architektura | Powstanie pierwszych, obwarowanych miast (Czengczou, Anjang) na regularnym planie; budowle o konstrukcji szkieletowej (drewniane słupy, wypełnienie ścian z ubitej gliny); pałace i grobowce władców (Anjangu), świątynie przodków (Lojang). |
| Malarstwo | Fragmentarycznie zachowane malowane dekoracje na glinianych ścianach grobowców (Anjangu). |
| Rzemiosło | Wyroby z brązu: broń i brązy rytualne zdobione ornamentami i napisami; przedmioty z nefrytu, jadeitu i kości; ceramika naśladująca wyroby z brąz; kamionka z zielonkawą polewą. |
| 1025 p.n.e. - 770 p.n.e Zachodnia dynastia Zhou | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Utworzenie państwa lennego. |
| Architektura | Dalszy rozwój konstrukcji drewnianych, wprowadzenie wsporników tou-kung. |
| Malarstwo | Malarstwo na jedwabiu (fragment sztandaru znaleziony w grobowcu w Czangsza). |
| Rzemiosło | Wyroby z brązu: broń i brązy rytualne zdobione ornamentami i napisami; przedmioty z nefrytu, jadeitu i kości; ceramika naśladująca wyroby z brąz]u; kamionka z zielonkawą polewą. |
| 770 - 256 p.n.e. Wschodnia dynastia Zhou; 770 - 480 p.n.e. Okres Wiosen i Jesieni | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Rozbicie państwa na niezależne, feudalne państewka; w VII wieku p.n.e.; wprowadzenie kalendarza astronomicznego (opartego o obserwację ciał niebieskich); Powstanie taoizmu - Lao-tsy (VI wiek p.n.e.); powstanie konfucjanizmu - Konfucjusz (551 p.n.e. - 479 p.n.e.). |
| Architektura | Dalszy rozwój konstrukcji drewnianych, częste stosowanie wsporników tou-kung. |
| Rzemiosło | Pojawienie się w zdobnictwie brązów scen figuralnych z polowań, wojen, uroczystości świątecznych. |
| 480 p.n.e. - 221 p.n.e. Okres Walczących Królestw | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Katalog gwiazd (IV w. p.n.e.), wytop żeliwa. Powstanie licznych szkół filozoficznych: Szkoła konfucjańska: Mengzi, Xunzi; Szkoła taoistów: Zhuangagzi, Yang Zhou, Lienzi; Szkoła motistów: Mo Di; Szkoła wróżbiarska; Szkoła logistów: Huishi; Szkoła legistów: Gongsun Long, Shang Yang, Han Fei. |
| Architektura | Pierwsze założenia urbanistyczne - powstanie miast Lojang i Luczeng (V-IV wiek p.n.e.), budowle pałacowe położone w ogrodach otoczonych murami, rozpoczęcie budowy Wielkiego Muru. |
| Rzeźba | Umieszczane w grobowcach figury z drewna, brązu, gliny przedstawiające służbę i konie, modele domów. |
| Rzemiosło | Zwierciadła z brązu, rytualne przedmioty z nefrytu i jadeitu. |
| 221 p.n.e. - 207 p.n.e. dynastia Ts'ing; 206 p.n.e. - 220 n.e. dynastia Han | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Zjednoczenie państwa i poszerzenie zasięgu terytorialnego, utworzenie organizacji administracyjnej kraju, palenie ksiąg 213 p.n.e., powstanie jedwabnego szlaku, zastosowanie żelaza, wynalezienie papieru (105 r.) i sejsmografu (II wiek), powstanie teatru pai-hi. Filozofia: konfucjonizm: Dong Zhongshu; taoizm: Zhang Daoling, Wang Bi, He Ian; Opozycjoniści wobec konfucjanizmowi i taoizmu. |
| Architektura | Zastosowanie w grobowcach konstrukcji łuku i kopuły. Różnorodność typów budowli (nie zachowane). |
| Rzeźba | Terakotowa armia z grobowca cesarza Szy-huang-ti, rzeźby w brązie: konie, zaprzęgi; rzeźba w kamieniu: słupy i figury na drogach prowadzących do grobowców (Drogi Duchów). |
| Malarstwo | Gliniane i kamienne płyty pokryte płaskim reliefem, zdobione malowidłami z scenami mitologicznymi i z życia codziennego, wizerunki dam dworu, strażników i koni (odnalezione w grobowcach). |
| Rzemiosło | Grubościenne naczynia ceramiczne malowane lub glazurowane, dekoracje reliefowe wzorowane na sztuce perskiej. Wyroby z laki, jedwabiu, nefrytu i jadeitu. |
| 220 - 265 Okres Trzech Królestw; 256 - 420 dynastia Jin; 420 - 589 Epoka Południowych i Północnych Dynastii; 589 - 618 dynastia Suei | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Zbudowanie Wielkiego Kanału, rozkwit buddyzmu w IV-V w., ożywienie taoizmu i prześladowania buddyzmu (449), prześladowania taoizmu i buddyzmu (574-579); uznanie buddyzmu za religię państwową. Poezja Ts'ao Czy. Rozwój szkół buddyjskich: Huyan; Rozwój szkół pozostających w opozycji do szkół buddyjskich: Fan Zhen, Fu Yi. |
| Architektura | Budowa buddyjskich świątyń kutych w skale, buddyjskie świątynie wzorowane na architekturze pałacowej wykonane z drewna, pagody z drewna,cegły, kamienia, kontynuacja budowy Wielkiego Muru, budowa mostów wiszących na żelaznych łańcuchach, użycie chomąta. |
| Rzeźba | Największy rozwój rzeźby buddyjskiej (świątynie skalne: Groty Tysiąca Buddów w Tunhuang, rzeźby w Jünkang, Lungmen, stele kamienne z napisami, datami. |
| Malarstwo | Malarstwo na ścianach świątyń skalnych, drewnianych, ścianach klasztorów; reforma kaligrafii, początki teorii malarstwa. |
| Rzemiosło | Wynalezienie porcelany (VI wiek); naczynia z kamionki pokryte przejrzystą zieloną glazurą; niewielkie formy rzeźbiarskie ze złoconego brązu. |
| 618 - 907 dynastia T'ang | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Budowa potęgi państwa, rozwój biurokracji państwowej, rozwój rolnictwa, złoty wiek poezji, zastosowanie druku blokowego, pierwsze encyklopedie, konstrukcja mechanicznego zegara wodnego; ok. 750 - początek upadku państwa. |
| Architektura | Rozwój urbanistyki, powstanie pierwszego milionowego miasta (Czang-an). Budowa pałaców cesarskich, klasztorów, pagód (Wielka Pagoda Dzikich Gęsi i Mała Pagoda Dzikich Gęsi). |
| Rzeźba | Kontynuacja rzeźby buddyjskiej, rzeźba w kamieniu, brązie, lace, drewnie. Figury grobowe z gliny. Malowanie i glazurowanie rzeźb z gliny. |
| Malarstwo | Malarstwo ścienne w świątyniach, malarstwo krajobrazowe, malarstwo tuszem, malarstwo związane z buddyzmem; portrety i sceny rodzajowe. |
| Rzemiosło | Rozwój techniki produkcji porcelany, naczynia z kamionki pokryte białą glazurą, wyroby ze srebra. |
| 907 - 960 Epoka Pięciu Dynastii; 960 - 1127 Północna Dynastia Sung, 1127 - 1279 Południowa Dynastia Sung | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Rozbicie państwa na niewielkie państewka, rozwój miast. Wynalezienie prochu strzelniczego (pierwsze zastosowanie do sztucznych ogni - 969, w wojsku - 1232), wprowadzenie do druku ruchomej czcionki, użycie kompasu magnetycznego i soczewki (940, okulary - ok. 1240), rozwój literatury i teatru. Neokonfucjanizm. |
| Architektura | Dalszy rozwój budownictwa założeń pałacowo-parkowych, świątyń buddyjskich, pagód (Biała Pagoda), podwijanie naroży dachów. Stosowanie zasad feng-szuei. |
| Rzeźba | Buddyjska plastyka w malowanym drewnie, liczne przedstawienia siedzących Bodhisattwa (XII-XII wiek). |
| Malarstwo | Powstanie akademii i rozkwit malarstwa: krajobrazowego, pejzażowego w tuszu. Obrazy buddyjskie. Przedstawienia bambusów, ptaków, zwierząt i kwiatów. |
| Rzemiosło | Doskonalenie techniki produkcji porcelany, porcelanowe wyroby naśladujące nefryt, figurki zwierząt i ludzi. Duża liczba typów naczyń i glazur (naczynia seladonowe), produkcja naczyń monochromatycznych, oraz zdobionych rytem i malowaniem, wysoki poziom artystyczny wyrobów. |
| 1279 - 1368 mongolska dynastia Jüng | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Wpływy lamaizmu pod panowaniem dynastii mongolskiej, pobyt Marco Polo w Pekinie; liczne bunty i powstania. |
| Architektura | Rozbudowa Pekinu, odbudowa pałaców z okresu Sung, powstanie licznych świątyń. |
| Rzeźba | Naśladownictwo stylu epoki T'ang. |
| Malarstwo | Naśladownictwo stylu z okresu Sung; malarstwo krajobrazowe, rodzajowe, przedstawienia kwiatów. Rozwój teorii malarstwa. Ilustracja tekstów literackich, barwny drzeworyt. |
| Rzemiosło | Liczne wyroby z brązu, srebra, laki, jedwabiu. Wyroby z porcelany (pojawienie się błękitno-białych naczyń). Naczynia jednobarwne i wielobarwne (przede wszystkim na eksport do Persji i Europy), figurki z porcelany. |
| 1368 - 1644 dynastia Ming | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Stabilizacja gospodarcza i wzrost potęgi państwa. Rozwój żeglugi, handlu, również z Europą (liczne manufaktury), bunty feudalne. W filozofii nurt subiektywno - idealistyczny. |
| Architektura | Rozbudowa Pekinu (Miasto Zewnętrzne, Wewnętrzne, Zakazane Miasto), budowa wielu świątyń (Świątynia Niebios), kompleks 13 grobowców cesarskich pod Pekinem. |
| Rzeźba | Monumentalne rzeźby stawiane wzdłuż Dróg Duchów; ceramiczne rzeźby lohanów. |
| Malarstwo | Naśladownictwo stylu z okresu Sung; malarstwo krajobrazowe, rodzajowe, przedstawienia kwiatów. Rozwój teorii malarstwa. Ilustracja tekstów literackich, barwny drzeworyt. |
| Rzemiosło | Liczne wyroby z brązu, srebra, laki, jedwabiu. Wyroby z porcelany (pojawienie się błękitno-białych naczyń). Naczynia jednobarwne i wielobarwne (przede wszystkim na eksport do Europy), figurki z porcelany. |
| 1644 - 1911 mandżurska dynastia Ts'ing | |
| Wydarzenia; szkoły filozoficzne | Panowanie dynastii mandżurskiej (język mandżurski zostaje językiem urzędowym), cenzura i nadzór policyjny oraz tajne organizacje i powstania narodowe. Misjonarze z Europy na dworze cesarza. Upadek wartości kultury narodowej filoziofii - neokonfucjański „pozytywizm”. |
| Architektura | Odbudowa zniszczonych miast, założeń pałacowych; powstanie nowych - Letni Pałac pod Pekinem. Budowa klasztorów, świątyń. Przerost ornamentyki. |
| Rzeźba | Drobne rzeźby w lace, nefrycie, kości. Liczne dekoracje rzeźbiarskie w architekturze. |
| Malarstwo | Naśladownictwo okresu Sung, nowe techniki i formy malarskie (np. technika olejna), rozwój drukarstwa i ilustracji przy pomocy drzeworytu. |
| Rzemiosło | Powrót do okresu Ming i Sung, dekoracja naczyń podszkliwionych w połączeniu z emaliowaniem, naczynia pięciobarwne, nadmiar dekoarcji. Doskonała technika produkcji i spadek wartości artystycznej. Wyroby z laki, jedwabiu (haft jedwabny). |
[edytuj] Literatura
- Sztuka świata, t.2 - Wydawnictwo Arkady, ISBN 83-213-3508-X
Zobacz też: Historia Chin
| Dębica: Dwaj kibice ranni w czasie rajdu samochodowego |
Jak poinformowało RMF w ciężkim stanie jest jeden z dwóch kibiców, potrąconych przez samochód w Dębicy w czasie rajdu Classic Auto, trzeciej rundy mistrzostw polski dziennikarzy. |
| SLD za referendum w sprawie tarczy antyrakietowej |
Sojusz Lewicy Demokratycznej chce, by w Polsce odbyło się referendum w sprawie instalacji w naszym kraju elementów amerykańskiej tarczy antyrakietowej. |
| Niemcy: Tusk za wznowieniem debaty ws. Gazociągu Północnego |
W wywiadzie dla sobotniego wydania niemieckiego dziennika "Neue Osnabruecker Zeitung" polski premier Donald Tusk zażądał, by w obliczu kryzysu na Kaukazie ponownie przeanalizowano projekt rosyjsko-niemieckiego Gazociągu Północnego po dnie Morza Bałtyckiego. |
| Poncyliusz: To konferencja polityczna i będzie ten, kogo PiS zaprosi |
To konferencja polityczna i będzie ten, kogo PiS zaprosi - powiedział w TOKFM poseł PiS Paweł Poncyliusz. Już jutro w Sejmie odbędzie się konferencja z okazji 30. rocznicy założenia Wolnych Związków Zawodowych. |
| J.Kaczyński: Dziennikarze pracujący dla niepolskich właścicieli powinni w sercu zachować dystans |
Prezes PiS nie zamierza kończyć bojkotowania TVN. - Nie widzę żadnych przesłanek by ten bojkot kończyć - mówi Jarosław Kaczyński w wywiadzie dla "Newsweeka" i RMF FM. Były premier udziela też rad dziennikarzom mediów mających "niepolskich włascicieli" |
| Tajne spotkania Kaczyńskiego z Kwaśniewskim |
Lech Kaczyński spotyka się z Aleksandrem Kwaśniewskim i konsultuje się z nim w sprawach polityki wschodniej - dowiedział się serwis internetowy tvp.info. Współpracownicy obu polityków o relacjach panujących miedzy prezydentami mówią, że to "wersal". |
| Czego najbardziej boi się Polak w internecie? |
Głównie wirusów, a najmniej niebezpiecznych znajomości |
| Internet to rzeczywistość równoległa do realu |
Rozmowa |
| ”Solidarność” z Sajudisem, czyli jak się pogodziliśmy z Litwinami |
Po dziesięcioleciach izolacji i niechęci Polska i Litwa stały się strategicznymi partnerami. O tym, jak to się stało, dyskutowali na Zamku Królewskim dawni opozycjoniści z „Solidarności” i litewskiego Sajudisu |
| Policji łatwiej będzie łowić pedofilów w sieci |
Do końca roku rząd chce przesłać do Sejmu projekt zmian przepisów umożliwiających policji stosowanie prowokacji w internecie, by skuteczniej łowić w sieci pedofilów - dowiedzieliśmy się w kancelarii premiera. |
Zobacz także inne, godne uwagi serwisy. Piewrszy z nich prezentuje wysokiej jakości
drzwi
natomiast drugi z nich projekty domów parterowych.
