Czwartorzęd

Z Wikipedii

Czwartorzęd (Q) – najmłodszy okres ery kenozoicznej, który zaczął się 2,588 mln lat temu z końcem neogenu i trwa do dziś. Dzieli się na:

• holocen od 11 700 lat temu do dziś,
• plejstocen od 2 588 000 do 11 700 lat temu.

Okres istnienia Czwartorzęd ← mln lat temu

Prekambr ← 4,6 mld

Kambr 542

Ordowik 488

Sylur 444

Dewon 416

Karbon 359

Perm 299

Trias 251

Jura 200

Kreda 145

Paleog. 65

NG 23

Cz 2

Spis treści 1 Inne podziały 2 Klimat 2.1 Migracje 3 Obszar Polski 4 Zobacz też 5 Linki zewnętrzne

[edytuj] Inne podziały

We wcześniejszym podziale okresem poprzedzającym czwartorzęd był trzeciorzęd. Został on później podzielony na paleogen i neogen. Według nowszego podziału dokonanego przez Międzynarodową Komisję Stratygraficzną w 2004 r.czwartorzęd miał nie istnieć jako okres, a plejstocen i holocen wchodziły w skład neogenu (23 mln lat temu do chwili obecnej). Na skutek protestów społeczności geologów czwartorzędu, w 2006 r. Międzynarodowa Komisja Stratygraficzna dopuściła (na razie nieformalne) stosowanie nazwy czwartorzęd w randze podery, rozciągając zarazem jego dolną granicę do 2,59 mln lat, a więc obejmując także ostatnie piętro pliocenu – gelas. Dyskusje na ten temat wciąż trwają.

[edytuj] Klimat

W plejstocenie klimat często ulegał zmianom, ochłodzeniom towarzyszyło powstawania lądolodów i zwiększenie wilgotności (na niższych szerokościach geograficznych). Okresom ociepleń towarzyszyło topnienie pokryw lodowych (całkowite lub częściowe) oraz pustynnienie obszarów równikowych. Holocen rozpoczął się około 11,7 tysięcy lat temu, wraz z ustąpieniem ostatniego lądolodu z terenów środkowej Europy.

[edytuj] Migracje

Lądolody kontynentalne powodowały wycofywanie się morza; dzisiejszy szelf Morza Północnego był wówczas obszarem zamieszkanym przez paleolityczne ludy koczownicze. Istnieje teoria, że przez most lądowy przez Cieśninę Beringa została zasiedlona Ameryka.

[edytuj] Obszar Polski

Formacje plejstoceńskie pokrywają ponad 90% terytorium terenu Polski. Najstarsze zlodowacenie Narwi objęło jedynie Polskę północno-wschodnią po Polesie Lubelskie, Kujawy i fragment Wielkopolski.

Glacjały – zlodowacenia z Półwyspu Fenoskańskiego I zlodowacenie – Dunaju i Grunu Ślady: rzecznolodowcowe piaski, piaskowce, żwiry

Zlodowacenie Mintel – w Polsce zlodowacenie krakowskie Ślady: utwory rzecznolodowcowe od Karpat do Sudetów

Interglacjał – Glacjał Wielki (Mazowiecki) Ślady: doliny rzeczne (pierwsza sieć rzeczna)

II zlodowacenie – Risu (w Polsce zlodowacenie środkowopolskie) Chełm, Lublin, Góry Świętokrzyskie, Kielce, Częstochowa, Katowice, Sudety

Interglacjał emski transgresja morska objęła obniżenie całej Polski aż po Holandię, po rzekę Em Ślady: osady morskie z morską fauną małżów

III zlodowacenie – Wirnu (w Polsce zlodowacenie bałtyckie) Czoło lodowca sięgało Gubin, Zielonej Góry, Leszna, Ostrołęki. Ślady: formy morfologiczne (rzeźba glacjalna), wygłady

[edytuj] Zobacz też

• Tabela stratygraficzna
• Zlodowacenia na terenie Polski

[edytuj] Linki zewnętrzne

• tabela stratygraficzna ostatnich 2,7 mln lat Międzynarodowej Komisji Stratygrafii – Subkomisji Czwartorzędu (wersja 2007 r.) – czwartorzęd istnieje jako formalna jednostka i jest przesunięty ostatecznie do 2,6 mln lat.
• tabela stratygraficzna ostatnich 2,7 mln lat Międzynarodowej Komisji Stratygrafii – Subkomisji Czwartorzędu (wersja 2005 r.)
• Ber A., Lindner L., Marks L., 2007. Propozycja podziałuu stratygraficznego czwartorzędu Polski. Przegląd Geologiczny, 55, 2, 115-118.

Prezydent: Usłyszałem strzały 30 metrów ode mnie

- Podjechaliśmy do miejsca, w którym Rosjan, zgodnie z planem prezydenta Sarkozy'ego, być nie powinno - powiedział polskim dziennikarzom prezydent Lech Kaczyński.

Oprawca małego Bartka odpowie za zabójstwo

Zarzut zabójstwa postawiła jeleniogórska prokuratura Mariuszowi V., oprawcy 3,5-letniego Bartka z Kamiennej Góry. Teraz grozi mu dożywocie

W Gruzji ostrzelano konwój z Lechem Kaczyńskim

- Kolumna samochodów z prezydentami Polski i Gruzji została ostrzelana w drodze z lotniska w Tbilisi do jednego z osiedli przy granicy z Osetią. Nikomu nic się nie stało. Prezydent, pytany później, dlaczego konwój pojechał w stronę Osetii, odpowiedział: - Żebym zobaczył, że Rosjanie są w miejscach, które nie są objęte planem pokojowym. Tam być ich nie powinno - mówił.

Trzech nastolatków śmiertelnie pobiło 51-latka

Łódzka policja zatrzymała trzech nastolatków, którzy śmiertelnie pobili 51-letniego mężczyznę. Dwóch z nich może trafić na 10 lat do więzienia.

Straż Graniczna rozbiła grupę przemytników

Funkcjonariusze Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej (NOSG) rozbili grupę, zajmującą się obrotem towarami, głównie papierosami, bez polskich znaków skarbowych akcyzy. Zatrzymano trzy osoby.

Kurski: widziałem ministra nawalonego jak Messerschmitt

Zdaniem Jacka Kurskiego Elżbieta Kruk padła ofiarą panującej w mediach niechęci do PiS. Na antenie Radia ZET poseł bronił swojej partyjnej koleżanki i opowiadał o ministrze rządu Donalda Tuska, który pijany przyszedł do studia telewizji Polsat.

Autobus wpadł do rowu, 12 rannych

Na drodze wojewódzkiej nr 865 Jarosław - Lubaczów autobus wpadł do rowu w miejscowości Makowisko (Podkarpackie). 12 osób - uczestników wycieczki - trafiło do szpitala. Na razie nie wiadomo, jak poważne odnieśli obrażenia.

Zachodniopomorskie: Ok. 10 tys. osób bez prądu

W Zachodniopmorskiem wraca zasilanie do powiatów pyrzyckiego i stargardzkiego. Usuwane są kolejne awarie stacji transformatorowych. Prace utrudnia jednak silny wiatr - poinformował rzecznik ENEA OPERATOR Paweł Oboda. Porywisty wiatr i śnieżyce uszkodziły 250 stacji transformatorowych. Ok. 10 tys. mieszkańców nie ma prądu.

Wyjazdowe obrady klubu PO: wraca sprawa Staroń

Podczas wyjazdowego posiedzenia klubu PO w miejscowości Ossa k. Rawy Mazowieckiej Lidia Staroń czyniła wyrzuty kolegom, że nie wsparli jej po publikacji "Rzeczpospolitej". Gazeta napisała, że Staroń zarobiła kilkaset tysięcy zł, bo ustawa, nad którą pracowała, pozwoliła jej uwłaszczyć lokal usługowy. Donald Tusk - relacjonuje zastrzegający anonimowość uczestnik obrad - poparł Staroń, natomiast Zbigniew Chlebowski nie zabrał głosu.

Pacelt do dymisji, dostanie nowe zadania

Ostrowiecki poseł Platformy Obywatelskiej Zbigniew Pacelt zostanie odwołany ze stanowiska wiceministra sportu. Teraz będzie odpowiadał za przygotowania reprezentacji Polski do igrzysk w Londynie.