Europa Środkowa
Z Wikipedii
| Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Do weryfikacji: definicja, źródła, kryteria więcej w dyskusji |
Europa Środkowa – region położony pomiędzy różnie definiowanymi Europą Zachodnią i Europą Wschodnią. Europa Północna, Południowa i Południowo-Wschodnia również wpływają na zakres tego pojęcia, w zależności od ujęcia ich granic. Termin zaczął być znów używany po upadku żelaznej kurtyny, dzielącej "Europę Środkową" na dwie części. Pojęcie rozumiane jest różnie w zależności od okresu historycznego.
Najczęściej do państw środkowoeuropejskich zalicza się następujące kraje alpejskie i kraje Grupy Wyszehradzkiej:
Region ten zajmuje powierzchnię ponad 1 mln km2 z liczbą ludności wynoszącą 164 mln[1]. Jest to obszar wspólnej historii i kultury, które odróżniają go od sąsiednich regionów. Na wschód i południowy wschód od Europy Środkowej położone są terytoria opanowane przez długi okres przez Imperium Osmańskie i Cesarstwo Rosyjskie, z silnym wpływem kultury helleńskiej (np. mająca swe źródła w alfabecie greckim cyrylica) – obszary, na których występuje prawosławie, kościół unicki oraz islam, podczas gdy Europa Środkowa pozostaje obszarem zdominowanym przez katolicyzm.
Europa Środkowa jest regionem niewchodzącym w skład Imperium Rzymskiego (określanym jako Barbaricum) i późno włączonym w krąg kultury śródziemnomorskiej. Od wykształcenia się kapitalizmu w XVI wieku do czasu II wojny światowej, region Europy Środkowej wyróżniał się konserwatyzmem politycznym, w przeciwieństwie do liberalnej Europy Zachodniej i idei rewolucji francuskiej.
Żartobliwie mówi się, iż Europa Środkowa to ta część kontynentu, która uważana jest za wschodnią przez Europejczyków zachodnich, oraz za zachodnią przez Europejczyków wschodnich.
[edytuj] Europa Środkowa pod względem kulturowym
Kultura środkowoeuropejska wykracza poza dzisiejsze granice krajów uznawanych za przynależące do Europy Środkowej i obejmuje obszary historycznie należące do Świętego Cesarstwa Rzymskiego, Królestwa Węgier, monarchii habsburskiej czy Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Należą do nich następujące regiony:
- Białoruś (zachodnie krańce)
- Bośnia i Hercegowina (część północna koło Wojwodiny)
- Chorwacja (często wyłącza się Dalmację)
- Rumunia (Transylwania, Banat, Bukowina)
- Serbia (Wojwodina, Belgrad)
- Ukraina (Zakarpacie, Galicja, Wołyń, Podole)
[edytuj] Bibliografia
- O. Halecki, Historia Europy - jej granice i podziały, Instytut Europy Środkowo-Wschodniej, Lublin 2002
- M. Kundera, Zachód porwany albo tragedia Europy Środkowej, "New York Review of Books" 26.04.1984, wersja polska: "Zeszyty Literackie", nr 5, 1984 (online)
- Cz. Miłosz, Rodzinna Europa, Wydawnictwo Literackie, różne wydania
- J. Andruchovič, A. Stasiuk, Moja Europa : dwa eseje o Europie zwanej Środkową, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2000
- T.G. Ash, Does Central Europe Exist?, The New York Review of Books, October 9, 1986 [1]
- T.G. Ash, The Puzzle of Central Europe, The New York Review of Books, March 18, 1999 [2]
Przypisy
- ↑ zsumowanie liczby ludności w krajach w roku 2008 (2007)
Zobacz: Europa – Europa Zachodnia – Europa Środkowo-Wschodnia – Europa Wschodnia – Europa Południowa – Europa Północna
Zobacz też: środek Europy, czas środkowoeuropejski, Mitteleuropa
|
||||||||
|
||||||||
| Afryka: | Południowa · Północna · Środkowa · Wschodnia · Zachodnia | |||||||
| Ameryka: | Anglosaska · Centralna · Karaiby · Mezoameryka · Łacińska · Południowa · Północna · Środkowa | |||||||
| Azja: | Bliski Wschód · Daleki Wschód · Południowa · Południowo-Wschodnia · Północna · Środkowa · Zachodnia · Zakaukazie | |||||||
| Europa: | Południowa · Północna · Środkowa · Wschodnia · Zachodnia | |||||||
| Australia i Oceania: | Oceania · Australia · Nowa Zelandia · Melanezja · Mikronezja · Polinezja · Australazja | |||||||
| Obszary polarne: | Arktyka · Antarktyka | |||||||
| Oceany | Atlantycki (Atlantyk) · Arktyczny · Indyjski · Południowy · Spokojny (Pacyfik) | |||||||
| Bondaryk: Otrzymałem od PTC ok. 450 tys. zł |
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Krzysztof Bondaryk wydał w czwartek oświadczenie. Poinformował w nim, że wysokość uzyskanych przez niego świadczeń od spółki PTC z tytułu zakazu konkurencji, nagrody rocznej i ekwiwalentu za urlop wyniosła ok. 450 tys. zł. |
| Klich: Jutro decyzja w sprawie unikających poboru |
- Jutro będzie wydana odpowiednia decyzja, która rozwiąże ten problem - odpowiedział minister obrony Bogdan Klich na pytanie co, w związku z zakończeniem poboru do wojska stanie się z osobami unikającymi służby wojskowej. |
| 6-latki do szkoły. PiS jest przeciw |
Klub PiS złożył w Sejmie wniosek o odrzucenie w pierwszym czytaniu rządowego projektu nowelizacji ustawy o systemie oświaty, zakładającego m.in. obniżenie wieku obowiązku szkolnego z 7 do 6 lat. - Rząd forsuje reformę edukacji wbrew większości środowisk i wbrew woli wielu rodziców - powiedziała Marzena Machałek z PiS. |
| Chopin zastąpi defilady |
Skansen PRL-u w centrum Warszawy ma szansę zmienić nazwę na bardziej romantyczną. Radni Platformy Obywatelskiej chcą przemianować pl. Defilad na pl. Fryderyka Chopina. Klub PiS jest tym pomysłem zachwycony. |
| Kraków: Napad na bank |
Dzisiaj ok. godziny 15:20 do agencji jednego z banków w Krakowie przy ul. Babińskiego wtargnęło dwóch zamaskowanych sprawców. Ubrani byli w jasne kurtki. Przedmiotem przypominającym broń sterroryzowali kasjerkę i zażądali wydania pieniędzy, po czym z kasy banku zrabowali ok. 9 tys. złotych i uciekli. |
| Karski i Zbonikowski chcą przeprosin od cypryjskiego hotelu |
Posłowie PiS Karol Karski i Łukasz Zbonikowski domagają się od cypryjskiego hotelu wycofania pomówień oraz przeprosin. W przeciwnym razie - jak podkreślili we wspólnym oświadczeniu - podejmą kroki prawne. |
| Zwłoki torturowanego mężczyzny na śmietniku |
Na jednym z osiedli w Żaganiu (Lubuskie) znaleziono w czwartek okaleczone zwłoki mężczyzny. Wstępne oględziny wykazały, że 29-latek, zanim został zamordowany, był torturowany - poinformował rzecznik Prokuratury Okręgowej w Zielonej Górze, Kazimierz Rubaszewski. |
| "Rada Europy wie o cypryjskim incydencie" |
O sprawie zachowania posłów PIS-u na Cyprze wie Rada Europy. Karol Karski i Łukasz Zbonikowski podczas służbowego pobytu w hotelu na Cyprze mieli po pijanemu zniszczyć dwa wózki golfowe. Tak twierdzą hotelowi prawnicy. Posłowie twierdzą, że to próba wyłudzenia pieniędzy przez hotel. |
| ”Spóźniłem się na przesłuchanie, bo okradałem sklep” |
Wyjątkowo szczery był 32 letni mężczyzna, który usprawiedliwił swoje spóźnienie na przesłuchanie tym, że po drodze okradł sklep. Ukradzione właśnie ubrania miał jego kolega siedzący w poczekalni. Na dokładkę 32 latek był pod wpływem narkotyków i miał przy sobie heroinę. |
| Ekolodzy Greenpeace zeszli już z komina |
Ekolodzy z Greenpeace zeszli przed godz. 14 z komina Zespołu Elektrowni Pątnów-Adamów-Konin w Koninie (Wielkopolska). Zostali zatrzymani przez policję i przewiezieni na przesłuchanie do miejscowej komendy policji. Na kominie przebywali ponad 52 godziny. |

