Igor Newerly

Z Wikipedii

Igor Newerly, właściwie Igor Abramow-Newerly (ur. 24 marca 1903 w Zwierzyńcu koło Białowieży, zm. 19 października 1987 w Warszawie) - polski pisarz i pedagog. Urodzony w rodzinie rosyjsko-polskiej. Ożenił się z Barbarą Jarecką. Jego dziadek Józef Newerly, Czech, był wielkim łowczym cara Mikołaja II, a ojciec Mikołaj Abramow kapitanem 8. Pułku Estlandzkiego.

Studiował prawo na uniwersytecie w Kijowie (skąd został relegowany za poglądy) i pedagogikę na Wydziale Nauk Społecznych w Wolnej Wszechnicy Polskiej w Warszawie.

W latach 1918-1921 działał we Wszechzwiązkowym Leninowskim Komunistycznym Związku Młodzieży (Komsomole), z którego wystąpił razem z grupą kolegów. Po założeniu kółka socjaldemokratycznego w Kijowie aresztowany i zesłany do Odessy. Po wydrukowaniu z kolegą ulotki i rozrzuceniu jej przed giełdą pracy w Odessie skazany administracyjnie na zsyłkę, zbiegł w Kijowie w trakcie etapu z Odessy na Sołowki i przekroczył granicę na Horyniu koło Ostroga, opuszczając nielegalnie ZSRR. Od 1925 rozpoczął w Warszawie działalność w postępowym ruchu wychowawczym, nawiązując m.in. kontakt z Januszem Korczakiem. W 1926 został jego sekretarzem. W 1932 przejął od Korczaka redakcję Małego Przeglądu, który redagował do 1939.

Debiutował w 1932 na łamach prasy jako publicysta pod nazwiskiem Jerzy Abramow.

W czasie okupacji działacz podziemia, aresztowany w 1943 przez gestapo, do końca wojny przebywał w obozach koncentracyjnych na Majdanku, w Oświęcimiu, Oranienburgu i Bergen-Belsen.

W 1945 ponownie podjął działalność społeczno-wychowawczą. Pracował w Robotniczym Towarzystwie Przyjaciół Dzieci, był redaktorem pisma dla młodzieży Świat Przygód.

Po wojnie rozwinął działalność literacką, odgrywał dużą rolę w życiu i działalności środowiska literackiego, opiekował się Kołem Młodych Pisarzy, od 1964 przez dwie kadencje pełnił funkcję prezesa Warszawskiego Oddziału ZLP.

Na podstawie powieści Pamiątka z Celulozy Jerzy Kawalerowicz zrealizował film fabularny w dwóch częściach pt. Celuloza i Pod Gwiazdą Frygijską. Na podstawie opowiadania powstał film telewizyjny Kasztelanka. Powieści Newerlego zostały tłumaczone na wiele języków.

W geście pomocy prześladowanym przez reżim komunistyczny dysydentom fikcyjnie zatrudniał Jacka Kuronia jako swego osobistego sekretarza.

Ojciec pisarza i dramaturga Jarosława Abramowa-Newerlego, urodzonego w 1933 r.

[edytuj] Nagrody

• 1950 - nagroda państwowa III stopnia za powieść Archipelag ludzi odzyskanych
• 1952 - nagroda państwowa I stopnia za powieść Pamiątka z Celulozy
• 1979 - nagroda I stopnia prezesa Rady Ministrów

[edytuj] Twórczość

Powieści i memuary:

• 1948 Chłopiec z Salskich Stepów
• 1950 Archipelag ludzi odzyskanych
• 1952 Pamiątka z Celulozy
• 1960 Leśne Morze
• 1966 Żywe wiązanie
• 1978 Rozmowa w sadzie piątego sierpnia, Warszawa, Czytelnik
• 1985 Za Opiwardą, za siódmą rzeką..., Warszawa, Czytelnik, ISBN 83-07-01165-5
• 1986 Wzgórze Błękitnego Snu, Warszawa, Czytelnik, ISBN 83-07-01369-0
• 1986 Zostało z uczty bogów, Paryż, Instytut Literacki, ISBN 2-7168-0085-5 (pierwsze wydanie)

Scenariusze filmowe:

• 1957 - Król Maciuś I
• 1954 - Pod gwiazdą frygijską
• 1953 - Celuloza

[edytuj] Zobacz też

• literatura polska
• literatura dla dzieci i młodzieży

[edytuj] Bibliografia

• Igor Newerly, Zostało z uczty bogów
• Michał Grynberg, Księga Sprawiedliwych (Book of the Righteous), Warsaw, PWN, 1993. (ill., ports., 766 pp.)
• Biograficzny artykuł jubileuszowy

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Dąb im. Igora Newerlego w Puszczy Białowieskiej

Związkowcy sparaliżują dziś stolicę

Przed Sejmem i Kancelarią Premiera Rady Ministrów odbędzie się dziś kolejny protest "Solidarności" przeciwko rządowym zmianom w systemie emerytalnym. W akcji, którą koordynuje Region Śląsko-Dąbrowski, weźmie udział kilka tysięcy związkowców. Zapowiada się paraliż komunikacyjny stolicy.

Stasiak: USA nie zrezygnują z tarczy. To zbyt ważne

Władysław Stasiak jest przekonany, że polsko- amerykańska umowa o tarczy antyrakietowej będzie realizowana po objęciu urzędu prezydenta przez Baracka Obamę.

Przed komisją ds. nacisków może stanąć o. Rydzyk

Posłowie sejmowej komisji śledczej ds. nacisków nie wykluczają, że wezwą na przesłuchanie dyrektora Radia Maryja o. Tadeusza Rydzyka, informuje "Rzeczpospolita".

"Życie Warszawy": czy za dwa lata o stolicę powalczą same panie?

Politycy największych partii zaczynają zastanawiać się, kogo wystawią za dwa lata w wyborach na prezydenta stolicy - pisze "Życie Warszawy". Gazeta sugeruje, że może być to walka samych pań.

Tablice niepamięci o Żydach

Ani jeden Żyd nie znalazł się na tablicach upamiętniających mieszkańców Brzeska - ofiary obozów koncentracyjnych

Stypendium tylko państwowe?

Lubelski sąd uznał wczoraj, że studenci nie powinni otrzymywać stypendiów od samorządów. Po kieszeni mogą dostać studenci w całej Polsce

Zawieszenie Farfała za Czabańskiego?

Sypie się koalicja PiS-LPR-Samoobrona w mediach publicznych. PiS chce ukarać „przystawki” za zawieszenie dwóch swoich ludzi w publicznym radiu - Krzysztofa Czabańskiego i Jerzego Targalskiego.

Szpitale wbrew prezydentowi

Lech Kaczyński wczoraj zapowiedział, że zablokuje ustawę o komercjalizacji szpitali. Ale samorządów lokalnych weto nie zatrzyma - 50 szpitali już szykuje się do przekształcenia w spółki.