Język kantoński
Z Wikipedii
Język kantoński (chiń. tradycyjny: 粵語; uproszczony: 粤语, kantoński (jyutping): Jyut6jyu5; pinyin: Yueyu) to jeden z języków chińskich używany na południu Chin, w Hongkongu i Makau, a także przez potomków chińskich emigrantów w Azji Południowo-Wschodniej i innych rejonach świata. Jego nazwa wywodzi się od Kantonu (Guangzhou), stolicy prowincji Guangdong. Liczbę użytkowników kantońskiego szacuje się ogółem na 66 mln (dane na rok 1996; z uwzględnieniem wszystkich pokrewnych dialektów z grupy Yue).
Z innymi językami chińskimi kantoński dzieli pismo, jednak jego wymowa jest bardziej skomplikowana od mandaryńskiego (większa ilość tonów i wygłosów). Od języka średniochińskiego kantoński oddzielił się ok VII wieku, kiedy Chińczycy skolonizowali tereny dzisiejszego południa kraju. W trakcie ewolucji kantoński przeszedł mniejsze zmiany, niż mandaryński i uważa się, że jest bardziej zbliżony do średniochińskiego, którego wymowę próbują zrekonstruować sinolodzy. Na przykład wiersze z epoki Tang czytane po kantońsku rymują się częściej, niż kiedy czytać je w lekcji mandaryńskiej.
W piśmie słownictwo języka kantońskiego częściowo różni się od języka ogólnonarodowego. Istnieje nawet kilkaset znaków używanych jedynie do zapisu słów kantońskich. Z tego też powodu powstała odrębna Wikipedia po kantońsku.
Chociaż kantoński ma nieporównanie mniej użytkowników niż putonghua, można go usłyszeć znacznie częściej, niż wskazywałaby na to liczba użytkowników. Kantoński jest bowiem językiem popularnej na świecie hongkońskiej popkultury. To w nim najczęściej nagrywane są dialogi w filmach z Hongkongu oraz miejscowe piosenki (patrz: Cantopop).
[edytuj] Linki zewnętrzne
Języki/dialekty chińskie (sinickie): starochiński • średniochiński • klasyczny chiński • standardowy mandaryński • mandaryński • dialekt pekiński • wu • min (minbei, minnan) • hakka • xiang • gan • yue (kantoński) • hui • jin • ping
Języki tybeto-birmańskie: birmański • bodo • dzongka • manipuri • newarski • sharchopkha • tangucki • tybetański
| Kownacki się zagalopował? |
Jeden z gości Bogdana Rymanowskiego w programie "Magazyn 24" w TVN24 Piotr Kownacki rzucił, że ministrowie Sikorski i Rostowski zostali z sali wyproszeni, a nie że wyszli sami, jak mówili kilka godzin wcześniej. Szef kancelarii prezydenta szybko zrozumiał swój błąd i nie reagował na pytania dziennikarza. |
| Polska grozi wetem ws. pakietu klimatyczno- energetycznego |
Szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski zagroził w środę w Brukseli, gdzie rozpoczął się dwudniowy szczyt UE, zawetowaniem wniosków końcowych, jeśli polskie postulaty w sprawie pakietu klimatyczno-energetycznego nie zostaną spełnione. Poźnym wieczorem Donald Tusk powtórzył, że "jeśli nie będzie innego wyjścia, skorzysta z możliwości wetowania". |
| Tusk i Kaczyński razem na kolacji i zdjęciu |
Prezydent Lech Kaczyński i premier Donald Tusk usiedli razem do kolacji na szczycie UE w Brukseli. Wcześniej obaj zgodnie pozowali do zdjęcia wszystkich uczestników. Późnym wieczorem prezydent w rozmowie z dziennikarzami wyraził nadzieję, że na następne unijne spotkania będzie jeździł razem z premierem.- Premier był supersympatyczny - mówił Lech Kaczyński. |
| Prezydenccy ministrowie bez przepustek na szczyt UE |
Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki powiedział dziennikarzom w środę wieczorem, że on oraz inni przedstawiciele prezydenta - sekretarz i podsekretarz stanu Michał Kamiński oraz Mariusz Handzlik - zostali pozbawieni przepustek do budynku, gdzie odbywa się szczyt UE. Kancelaria Premiera odpowiada: - Ministrowie prezydenta nie są członkami delegacji. Przepustka im nie przysługuje. |
| Prof.Konarski: spór prezydent-premier to spór charakterów |
Politolog prof. Wawrzyniec Konarski uważa, że spór między prezydentem i premierem jest sporem charakterów. Jego zdaniem konstytucja wyraźnie określa kompetencje głowy państwa i rządu, dlatego ustawa kompetencyjna nie jest potrzebna. |
| 61 osób zatrzymanych w akcji przeciw pedofilom |
Policjanci przeszukali ponad 50 mieszkań i domów na terenie piętnastu województw. Zatrzymali 61 osób. Zabezpieczyli prawie 60 komputerów, tysiące płyt CD i DVD, dysków twardych i innego rodzaju nośników pamięci. To efekt policyjnej akcji o kryptonimie "Simone 2" przeciwko pedofilom grasującym w sieci. |
| Ustawa zakończy kłótnie między prezydentem a premierem? |
Lech Kaczyński przyznał w rozmowie z dziennikarzami - w samolocie podczas podróży do Brukseli - że ustawa kompetencyjna mogłaby być rozwiązaniem obecnych sporów między nim a premierem. |
| Ekspresowy wyrok dla pijanego sternika |
Na półtora roku trafi do więzienia sternik promu, który w trakcie pracy miał ponad 2 promile alkoholu we krwi. O dziwnym zachowaniu mężczyzny poinformowali pasażerowie w poniedziałek. |
| Sprawdź przydatność szczepionki przeciw grypie |
Śląski inspektorat farmaceutyczny odebrał kilkanaście sygnałów o pacjentach, którzy w ostatnich tygodniach zostali zaszczepieni przeterminowanymi szczepionkami przeciwko grypie. - To sytuacja karygodna! - uważa prof. Lidia Brydak, szefowa Krajowego Ośrodka ds. Grypy. |
| Sąd: Zybertowicz ma przeprosić Michnika |
Andrzej Zybertowicz ma przeprosić Adama Michnika za słowa: "Michnik wielokrotnie powtarzał: ja tyle lat siedziałem w więzieniu, to teraz mam rację" - orzekł prawomocnie Sąd Apelacyjny, oddalając apelację Zybertowicza. |
