Josef Škvorecký

Z Wikipedii

Josef Škvorecký (ur. 27 września 1924 w Náchodzie) – czeski pisarz, tłumacz literatury i wydawca mieszkający na stałe w Kanadzie; mąż pisarki Zdeny Salivarovej.

[edytuj] Życie

Škvorecký ukończył gimnazjum w rodzinnym Náchodzie w roku 1943, następnie przez dwa lata pracował jako robotnik przymusowy w fabryce samolotów. Po II wojnie światowej rozpoczął studia medyczne na Uniwersytecie Karola w Pradze, później przeniósł się na wydział filozoficzny, gdzie studiował filozofię i anglistykę. Uzyskał dyplom w 1949 roku i przez dwa lata pracował jako nauczyciel w Broumovie i Nowym Mieście nad Metują. W 1951 roku obronił pracę doktorską na temat filozofii Thomasa Paine’a. Odbywszy dwuletnią służbę wojskową, rozpoczął pracę redakcyjną w Państwowym Wydawnictwie Literatury Pięknej (Státní nakladatelství krásné literatury, późniejszy Odeon) w Pradze, a od roku 1956 w dwumiesięczniku "Světová literatura" (Literatura światowa).

W 1958 musiał to stanowisko opuścić, po skandalu związanym z publikacją jego debiutanckiej powieści Zbabělci (Tchórze), demaskującej asekuranctwo czeskiego mieszczaństwa pod koniec wojny. Na polecenie KC KPČ książka została wycofana z księgarni, co jednak dodatkowo przyczyniło się do wzrostu jej popularności wśród czytelników. Również w roku 1958 ożenił się ze Zdeną Salivarovą.

W 1963, w atmosferze pewnej liberalizacji życia kulturalnego w Czechosłowacji, zdecydował się zawodowo utrzymywać z pisania. W 1969 wraz z żoną wyjechał do Stanów Zjednoczonych, a po krótkim pobycie na stypendium w Kalifornii osiadł na stałe w Kanadzie w Toronto, gdzie na uniwersytecie wykładał współczesną literaturę amerykańską i angielską. W 1971 roku wraz z Salivarovą założyli w Toronto wydawnictwo Sixty-eight Publishers, jedną z najważniejszych czeskich emigracyjnych oficyn. Publikowali tam m.in. Václav Havel, Milan Kundera i Ludvík Vaculík. W 1978, za uprawianie wrogiej propagandy został pozbawiony obywatelstwa czechosłowackiego.

Škvorecký jest również cenionym tłumaczem literatury amerykańskiej, przekładał na czeski dzieła m.in. Ernesta Hemingwaya, Raymonda Chandlera, Henry’ego Jamesa, Sinclaira Lewisa i Williama Faulknera.

Škvorecký ceniony jest zwłaszcza za pięć powieści, których bohaterem jest Danny Smiřický, literackie alter ego autora (Zbabělci, Tankový prapor, Mirákl, Prima sezóna, Příběh inženýra lidských duší). Jest również autorem licznych esejów, reportaży oraz powieści przygodowych i kryminałów, np. popularnej trylogii detektywistycznej o poruczniku Borówce.

Prozę Škvoreckiego charakteryzuje mistrzowska umiejętność operowania skrótem, poczucie humoru oraz głębia psychologiczna postaci.

Na język polski jego twórczość tłumaczyli m.in. Andrzej Czcibor-Piotrowski i E. Witwicka. Jan Stachowski, Andrzej S. Jagodziński, Piotr Godlewski.

Josef Škvorecký jest fascynatem jazzu, w młodości był saksofonistą w amatorskim zespole Red Music.

[edytuj] Wybrana twórczość

• 1948-1949 Zbabělci (powieść, wydana w 1958, wydanie polskie pt. Tchórze 1970)
• 1954 Tankový prapor (powieść, wydana w 1971 w Toronto, wydanie polskie pt. Batalion czołgów 1990, Siódmy batalion czołgów 2004 )
• 1963 Legenda Emöke (wyd. polskie pt. Legenda Emoke 1965)
• 1964 Sedmiramenný svícen (zbiór opowiadań o tematyce żydowskiej)
• 1969 Lvíče (wydanie polskie pt. Lwiątko 1992)
• 1972 Mirákl (powieść utrzymana w konwencji pamfletu, obraz praskiej wiosny)
• 1975 Prima sezóna (wydanie polskie pt. Fajny sezon 1999)
• 1977 Příběh inženýra lidských duší (Przypadki inżyniera dusz ludzkich, polskie wydanie fragmentów w drugim obiegu w 1988, pełne wydanie 2007)
• 1977 Samožerbuch, razem z żoną (wyd. polskie pt. Wyjątki z autosztambucha, 1989)
• 1981 Návrat poručíka Borůvky (wyd. polskie pt. Powrót porucznika Borówki 1992)
• 1984 Scherzo capriccioso: Veselý sen o Dvořákovi (powieść biograficzna o A. Dvořáku)
• 1994 Příběh neúspěšného tenorsaxofonisty (wydanie polskie pt. Przypadki niefortunnego saksofonisty tenorowego 1999)
• 1996 Dvě vraždy v mém dvojím životě (wydanie polskie pt. Dwa morderstwa w moim dwoistym życiu 2000)
• 1998 Nevysvětlitelný příběh aneb Vyprávění Questa Firma Sicula
• 1999 Krátké setkání s vraždou
• 1999 Podivný pán z Providence a jiné eseje
• 1999 ... na tuhle bolest nejsou prášky
• oraz zbiór Historia Kukułki i inne opowiadania (wyd. polskie 2003)

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Strona internetowa Josefa Škvoreckiego i Zdeny Salivarovej (en)
• Wywiad z Josefem Škvoreckým (en)

Osiedlowy zespół ukradł sprzęt Acid Drinkers

Policjanci odzyskali sprzęt muzyczny należący do zespołu Acid Drinkers. Złodziejami okazali się 17-letni Jakub K. i 18-letni Paweł K., członkowie osiedlowego zespołu z Ełku. Za kradzież odpowiedzą przed sądem. Grozi im nawet pięć lat więzienia.

Pijany policjant spowodował kolizję

26-letni pijany policjant spowodował w sobotę w Elblągu kolizję. Funkcjonariusz, który miał w wydychanym powietrzu 2,5 promila alkoholu, straci pracę. Czeka go także sprawa karna - poinformowała Justyna Grzeczka z elbląskiej policji.

Drugie podejście PO do ustawy o mediach

PO wraca do rozmów z lewicą o zmianach w mediach. W przyszłym tygodniu politycy Platformy maja wyłożyć na stół nowy projekt ustawy medialnej - dowiedział się "Dziennik".

PiS zaniepokojone sprawą posłów Sejmu Litwy z Kartą Polaka

PiS jest zaniepokojone sprawą posłów litewskiego Sejmu posiadających Kartę Polaka. Dwóm z trzech posłów AWPL grozi utrata mandatu litewskiego posła z powodu przyjęcia przez nich Karty, co budzi na Litwie kontrowersje.

Ojciec, gdy wypił, znęcał się nad córką

Ojciec nadużywał alkoholu. Gdy był pijany, bił córkę drewnianą listewką. Dziewczynka opowiedziała o tym opiekunce ze świetlicy osiedlowej. Ta o sprawie zawiadomiła policję. 47-letniego Arkadiusza L. zatrzymano. Miał prawie promil alkoholu we krwi. Został aresztowany na trzy miesiące.

Kaczyński: Pokażemy inne przypadki pijanych posłów w Sejmie

- PiS nie będzie podejmował żadnych decyzji w sprawie Elżbiety Kruk - powiedział Jarosław Kaczyński. Posłanka w czasie wczorajszych porannych głosowań w Sejmie chwiała się na nogach i niewyraźnie mówiła.

Zawieje i zamiecie na południu, dużo śniegu na północy

Zawieje i zamiecie śnieżne mogą nękać aż do jutrzejszego popołudnia całe południe Polski. na północy, nad Bałtykiem pada i ma padać śnieg. Jak zapowiada Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej w ciągu doby może tam spaść nawet 20 centymetrów śniegu.

Speckomisja spyta szefa ABW o dochody

Sejmowa Komisja ds. Służb Specjalnych poprosi szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Krzysztofa Bondaryka o wyjaśnienia - dowiedział się serwis internetowy tvp.info. Urzędnik będzie musiał przed komisją wytłumaczyć się z dochodów, które uzyskuje od operatora Ery GSM. Speckomisja chce też od szefa CBA Mariusza Kamińskiego uzyskać wyjaśnienia, dlaczego Biuro zajęło się tą sprawą.

Ukradł kilkaset samochodów i w końcu wpadł

30-letniego Ireneusza P. ps. "Żaba" zatrzymali policjanci z warszawskiej "samochodówki". Mężczyzna ścigany za kradzieże samochodów wpadł razem ze swoją znajomą w centrum handlowym na warszawskiej Pradze. "Żaba" przyznał policjantom, że w ciągu ostatnich kilku lat skradł kilkaset aut.

Suski na fotelu prezesa PiS?

Poseł Prawa i Sprawiedliwości Marek Suski zasiadł po czwartkowej debacie w sprawie informacji rządu, podsumowującej rok jego działalności, na fotelu prezesa PiS. Na razie tylko na chwilę zastąpił Jarosława Kaczyńskiego. Wiele wskazuje, że ambicje posła sa tak wielkie, iż chciałby pozostać na tym miejscu na dłużej - pisze "Nasz Dziennik".