Kamienica Abrahama Dudaka

Z Wikipedii

Kamienica Abrahama Dudaka nr rej. 748 z 1.06.1984
Kamienica Abrahama Dudaka
Miejsce	Łódź Polska
Adres	ul. Sienkiewicza 6
Styl architektoniczny	secesja
Projekt	August Furhjelm
Liczba kondygnacji	4
Rozpoczęcie budowy	1912
Ważniejsze przebudowy	1968-1979
Pierwszy właściciel	Abraham Dudak
Kolejni właściciele	Chaim Leib i Masza Lipnowscy, Polskie Koleje Państwowe

Kamienica Abrahama Dudaka przy ul. Sienkiewicza 6 (dawniej Dzika, Mikołajewska) w Łodzi

Kamienica została wybudowana w kwartale ulic Gabriela Narutowicza (d. Dzielna), Jana Kilińskiego (d. Widzewska), Romualda Traugutta (d. Kolejowa, Strzelecka, Krótka) i Henryka Sienkiewicza. Jest to budynek mieszkalny murowany, pięciokondygnacyjny, podpiwniczony, z poddaszem, wraz z dwoma pięciokondygnacyjnymi oficynami tworzy kształt litery "U".

W sześćdziesiątych latach XIX wieku działka należała do Piotra Taborskiego - tkacza pochodzenia polskiego. Sprzedał on działkę w roku 1865 (19.IV./1.V.) małżonkom Kristianowi Fryderykowi i Emilii Michel. Po ich śmierci, w roku 1887 działka przeszła na własność córek Albiny Hertel i Pauliny Ditrich. 14/27 marca 1911 roku Albina Hertel odsprzedała swoją połowę działki kupcowi Abrahamowi Dudakowi, a po kilku latach wykupił on od Wandy Olgi Ditrich pozostałą część.

Będąc już właścicielem całej działki Abraham Dudak zdecydował się na jej nowa zabudowę, i w 1911 roku zlecił opracowanie projektu architektowi Augustowi Furhjelmowi. August Furhjelm był architektem pochodzenia fińskiego, miał prywatne biuro budowlano-techniczne w Łodzi przy ul. Widzewskiej (dziś J. Kilińskiego) 83 m 3. Na projekcie widnieje też podpis mistrza budowlanego T. Michalskiego z datą 12 lipca 1911 roku. Projekt został zatwierdzony 10 sierpnia 1911 roku przez Franciszka Chełmińskiego - architekta miejskiego. Według tego projektu wybudowano w 1912 roku budynek frontowy prostokątny kryty dachem dwuspadowym, z dwiema oficynami, krytymi dachem pulpitowym. Właściciel, A. L. Szmulew Dudak, kupiec właściciel fabryki i składu towarów bawełnianych, na budowę domu zaciągnął pożyczkę w Towarzystwie Kredytowym Miasta Łodzi. Mając kłopoty finansowe sprzedał budynek, który 1 sierpnia 1918 roku nabyło małżeństwo Chaim Leib i Masza Lipnowscy. Zamieszkali frontowe mieszkania 7- i 4- pokojowe, w oficynach umieścili składy materiałów. Zainstalowali wtedy centralne ogrzewanie, a w 1931 roku rozbudowali obiekt m. in. oficynę północną o 2/3 ówczesnej długości, wznieśli budynki gospodarcze, stajnie, komórki, a w ogrodzie na zapleczu basen z fontanną; podwórze zostało wybetonowane.

Oni również zaciągnęli pożyczkę w Towarzystwie Kredytowym, nie spłacili jej i ogłosili upadłość, dlatego 18 grudnia 1934 r. posiadłość wystawiono na licytację. 8 października 1935 roku wyznaczono sekwestatora do ściągania opłat od lokatorów. Po wojnie kamienicę otrzymały w użytkowanie Polskie Koleje Państwowe, na mieszkania dla pracowników. W 1968 roku obiekt przeszedł na własność Skarbu Państwa. W latach 1968-1979 przeprowadzono remont kapitalny według projektu inż. A. Poniatowskiego z 1963 roku. Zniszczono dębowe posadzki, piece, kominki, boazerie, wystrój i wyposażenie wnętrz, zatarto pierwotny podział wnętrz. Zachowano elewacje, ocalał też częściowo pierwotny wystrój klatki schodowej - schody, balustrada, winda, stolarka.

Kamienica jest budynkiem na planie prostokąta, z ćwierćkolistym ryzalitem od podwórza. W fasadzie, powyżej parteru dwa boczne, płytkie ryzality. Okna prostokątne, na parterze dwudzielne, zamknięte półkoliście, z kluczem wykonanym w tynku, a wyżej trójdzielne, rozdzielone półkolumienkami, zróżnicowane kształtem w różnych układach. Nad oknami pasy stylizowanych pąków kwiatów i owoców. Okna piwnic okratowane pionowymi prętami, dekorowanymi stylizowanymi motywami kwiatowymi. Ryzality zakończone ściankami szczytowymi z bogatą dekoracją sztukatorską w formie kartusza spiętego maszkaronem, a wokół i u podstawy liści akantu. Całość "wprawiona" w ruch falisty, jak to lubiła secesja. Zastosowano elementy baroku i klasycyzmu jak: kartusze, łuki wklęsło - wypukłe, muszle, wazy, girlandy, ale o skomplikowanym rysunku i nowym ujęciu w duchu Art Nouveau, które wraz ze zdobnictwem o motywach roślinnych tworzą całość oryginalną stylistycznie, bliską szczególnie secesji. Występuje zróżnicowanie materiałów i faktur - pseudorustyka w dolnej kondygnacji, bonie pasowe wykonane w tynku, pionowe pasy z glazurowanych płytek ceramicznych na trzecim i na 3/4 czwartej kondygnacji (w tonacji zielono-niebieskiej, opalizujących i zmieniających barwę w zależności od natężenia oświetlenia). Dekoracja tego czteropiętrowego domu jest skoncentrowana w górnej części fasady. Na osi fasady portal z drzwiami na klatkę schodową. Portal ujęty parą kolumn na wysokości cokołu i pierwszej kondygnacji. Kapitele kolumn tworzą stylizowane meandry. W tympanonie portalu półkolista płycina z wazą na postumencie. Balkony prostokątne, u szczytu półokrągłe. Balustrady balkonów ażurowe z prętów żeliwnych o motywach geometrycznych - meandry.

Otwór bramny usytuowany z boku od północy, prostokątny, zamknięty łukiem koszowym, z kluczem wykonanym w tynku, prowadzi do sieni przejazdowej. Sień w formie wydłużonego prostokąta, sklepiona spłaszczona kolebką z dekoracją w formie rozet. Klatka schodowa dwubiegowa, oblicowana płytami z białego marmuru, ściany wyłożone płytami ceramicznymi (biel), balustrada kuta, ażurowa z motywami liści akantu. Dekoracyjna obudowa żelaznych drzwi windy elektrycznej z kraty kutej i metalowej siatki. Kute liście akantu w drzwiach windy, a ponad drzwiami wieniec laurowy, przewiązany wstęga i girlandy. Oryginalna secesyjna stolarka drzwiowa i okienna. W oknach klatki schodowej zachowane szyby trawione z motywami waz, roślin i motyli.

Elewacje oficyn ukształtowane uskokowo, z silnie zaznaczonymi ryzalitami klatek schodowych. Oficyny mają zaokrąglone narożniki i są dobrze skomunikowane za pomocą łączników z budynkiem głównym. Pomieszczenia oficyn bez wystroju, ale zachowana jest częściowo stolarka okienna i drzwiowa.

Osiedlowy zespół ukradł sprzęt Acid Drinkers

Policjanci odzyskali sprzęt muzyczny należący do zespołu Acid Drinkers. Złodziejami okazali się 17-letni Jakub K. i 18-letni Paweł K., członkowie osiedlowego zespołu z Ełku. Za kradzież odpowiedzą przed sądem. Grozi im nawet pięć lat więzienia.

Pijany policjant spowodował kolizję

26-letni pijany policjant spowodował w sobotę w Elblągu kolizję. Funkcjonariusz, który miał w wydychanym powietrzu 2,5 promila alkoholu, straci pracę. Czeka go także sprawa karna - poinformowała Justyna Grzeczka z elbląskiej policji.

Drugie podejście PO do ustawy o mediach

PO wraca do rozmów z lewicą o zmianach w mediach. W przyszłym tygodniu politycy Platformy maja wyłożyć na stół nowy projekt ustawy medialnej - dowiedział się "Dziennik".

PiS zaniepokojone sprawą posłów Sejmu Litwy z Kartą Polaka

PiS jest zaniepokojone sprawą posłów litewskiego Sejmu posiadających Kartę Polaka. Dwóm z trzech posłów AWPL grozi utrata mandatu litewskiego posła z powodu przyjęcia przez nich Karty, co budzi na Litwie kontrowersje.

Ojciec, gdy wypił, znęcał się nad córką

Ojciec nadużywał alkoholu. Gdy był pijany, bił córkę drewnianą listewką. Dziewczynka opowiedziała o tym opiekunce ze świetlicy osiedlowej. Ta o sprawie zawiadomiła policję. 47-letniego Arkadiusza L. zatrzymano. Miał prawie promil alkoholu we krwi. Został aresztowany na trzy miesiące.

Kaczyński: Pokażemy inne przypadki pijanych posłów w Sejmie

- PiS nie będzie podejmował żadnych decyzji w sprawie Elżbiety Kruk - powiedział Jarosław Kaczyński. Posłanka w czasie wczorajszych porannych głosowań w Sejmie chwiała się na nogach i niewyraźnie mówiła.

Zima: karambol na trasie Katowice - Częstochowa

Ciężarówka nie zdołała wyhamować i rozbiła pięć samochodów stojących na światłach, na trasie Katowice - Częstochowa. W wielu miejscach kraju opady śniegu spowodowały utrudnienia na drogach. W Koszalinie spadło 30 centymetrów śniegu i miasto zostało sparaliżowane - pisze na Alert 24 Polarny www.nicalbonic.blox.pl.

Speckomisja spyta szefa ABW o dochody

Sejmowa Komisja ds. Służb Specjalnych poprosi szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Krzysztofa Bondaryka o wyjaśnienia - dowiedział się serwis internetowy tvp.info. Urzędnik będzie musiał przed komisją wytłumaczyć się z dochodów, które uzyskuje od operatora Ery GSM. Speckomisja chce też od szefa CBA Mariusza Kamińskiego uzyskać wyjaśnienia, dlaczego Biuro zajęło się tą sprawą.

Ukradł kilkaset samochodów i w końcu wpadł

30-letniego Ireneusza P. ps. "Żaba" zatrzymali policjanci z warszawskiej "samochodówki". Mężczyzna ścigany za kradzieże samochodów wpadł razem ze swoją znajomą w centrum handlowym na warszawskiej Pradze. "Żaba" przyznał policjantom, że w ciągu ostatnich kilku lat skradł kilkaset aut.

Suski na fotelu prezesa PiS?

Poseł Prawa i Sprawiedliwości Marek Suski zasiadł po czwartkowej debacie w sprawie informacji rządu, podsumowującej rok jego działalności, na fotelu prezesa PiS. Na razie tylko na chwilę zastąpił Jarosława Kaczyńskiego. Wiele wskazuje, że ambicje posła sa tak wielkie, iż chciałby pozostać na tym miejscu na dłużej - pisze "Nasz Dziennik".