Kamieniec Podolski
Z Wikipedii
Współrzędne: 48°41' N 26°35' E![]()
| Kamieniec Podolski | |||||
|
|||||
Zamek w Kamieńcu Podolskim |
|||||
| Państwo | |||||
| obwód | chmielnicki | ||||
| mer | Ołeksandr Wołodymyrowycz Mazurczak | ||||
| Powierzchnia | 27,87 km² | ||||
| Położenie | 48° 41' N 26° 35' E |
||||
| Wysokość | 360 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2004) • liczba ludności • gęstość |
93 300 4786 os./km² |
||||
| Nr kierunkowy | (+38) 03849 | ||||
| Kod pocztowy | 32300-32318 | ||||
| Miasta partnerskie | Grafika:Flag of Poland.svg Przemyśl Grafika:Flag of Poland.svg Zawiercie Grafika:Flag of Poland.svg Kalisz Grafika:Flag of Poland.svg Głogów Grafika:Flag of Poland.svg Sanok Grafika:Flag of Poland.svg Gmina Gorzyce Grafika:Flag of Poland.svg Częstochowa[1] |
||||
|
Położenie na mapie Ukrainy
|
|||||
| Strona internetowa | |||||
Kamieniec Podolski (ukr. Кам'янець-Подільський) – miasto rejonowe na Podolu nad rzeką Smotrycz w zachodniej części Ukrainy; 93,3 tys. mieszkańców (2004).
- ukraiński: Кам’янець-Подільський [Kam’janeć-Podilśkyj]
- jidysz: קאמענעץ [Kamenec]
- rosyjski: Каменец-Подольский [Kamieniec-Podolskij]
- języki tureckie: Kamaniçe [Kamanicze]
- rumuński: Cameniţa [Kamenica]
- łaciński: Camenecium lub Camencia
Spis treści |
[edytuj] Historia
Pierwsza wzmianka odnosi się do połowy XIV wieku. Mozliwe że w 1352 r. miasto zostało przelotnie opanowane przez Kazimierza Wielkiego, następnie znajdowało się pod rządami władających Podolem kniaziów Koriatowiczów starających się zachować maksimum niezależności swego księstwa dzięki politycznemu balansowi pomiędzy Polską (okresowo w latach 1366-1370 byli lennikami Kazimierza Wielkiego), Wielkim Księstwem Litewskim oraz Węgrami. Po usunięciu Koriatowiczów przez Witolda działającego z inspiracji Jagiełły (1394 rok), Kamieniec Podolski przechodził z rąk do rąk: w latach 1395-1399 był w rękach polskich (władał nim Spytko II z Melsztyna), w latach 1399-1402 w rękach Wielkiego Księstwa Litewskiego pod rządem Świdrigiełły, w latach 1402-1411 znowu w rękach polskich, w latach 1411-1430 przejęło władzę nad nim Wielkie Księstwo Litewskie. Rządy polskie ustabilizowały się w Kamieńcu dopiero od końca 1430 roku. W roku 1434 miasto zostało stolicą nowo utworzonego województwa podolskiego. Z uwagi na obronne położenie w zakolu rzeki Smotrycz i rozbudowaną sieć fortyfikacji powszechnie uważane za najpotężniejszą warownię Rzeczypospolitej, miejsce wielu bitew i oblężeń.
W czasie wojen polsko-tureckich w II poł. XVII wieku, w 1672 sułtan Mehmed IV obległ Kamieniec ze 100-tysięczną armią wyposażoną m.in. w nowoczesną, obsługiwaną przez Francuzów, artylerię. Po krótkim oblężeniu, w sierpniu 1672, szczupła załoga poddała Kamieniec oblegającym. Podczas ewakuacji zamku nastąpił wybuch w prochowni, podobno to zrozpaczony major artylerii kamienieckiej Hejking zapalił lont. W wybuchu zginął m.in. komendant obrony zamku, pułkownik Jerzy Wołodyjowski.
Na mocy 1672 zawartego przez Michała Korybuta-Wiśniowieckiego traktatu w Buczaczu Kamieniec wraz z Podolem i województwem Bracławskim należał w latach 1672-1699 do Imperium osmańskiego jako czternasta w Europie prowincja - Ejalet kamieniecki. W Kamieńcu, (stolicy Ejaletu) ulokowano potężny, jeden z pięciu największych - obok Belgradu, Budy, Kandii i Bagdadu - garnizonów Imperium. Ziemie te wróciły do Rzeczypospolitej na mocy Pokoju w Karłowicach 1699.
Pozostałością z czasów tureckich w Kamieńcu jest minaret przy katedrze Św. Piotra i Pawła. Po odzyskaniu miasta w 1699, zgodnie z traktatem pokojowym, minaret z półksiężycem pozostawiono. Ustawiono na nim drewnianą figurę Matki Boskiej. W 1756 zastąpiono ją sprowadzoną z Gdańska, wykonaną ze stopu miedzi i srebra, mierzącą 4.5 m pozłacaną rzeźbą. Katedra kamieniecka jest jedynym na świecie kościołem katolickim, przed którym stoi minaret.
Po opuszczeniu Kamieńca rolę kluczowego punktu obrony tego regionu Rzeczypospolitej sprawowały zbudowane nieopodal, przy ujściu Zbrucza do Dniestru, z polecenia Sobieskiego Okopy Świętej Trójcy.
Od 1793 r. w granicach Rosji, Kamieniec został siedzibą guberni podolskiej, później tylko powiatu kamienieckiego. W 1920 roku znalazł się na terenie radzieckiej Ukrainy, choć bolszewicy planowali oddać miasto Polsce. Przez długi czas był siedzibą obwodu w Ukraińskiej Republice Radzieckiej, przeniesioną później do miasta Chmielnicki (d. Płoskirów).
[edytuj] Kamieniec w literaturze polskiej
W polskiej literaturze obecność Kamieńca Podolskiego zawdzięczamy Henrykowi Sienkiewiczowi, który umieścił go w jednej z części "Trylogii" - "Panu Wołodyjowskim". W powieści tytułowy bohater, Michał Jerzy Wołodyjowski, nie opuszcza bronionej przed oblegającymi ją Turkami sułtana twierdzy i na wieść, że komisarze oddali miasto wrogom, po wyprowadzeniu przez przyjaciela wojsk, wysadza zamek, samemu przy tym tracąc życie:
Fragment "Pana Wołodyjowskiego" Henryka Sienkiewicza: "(...) Wołodyjowski zaś zdjął hełm z głowy; chwilę spoglądał jeszcze na tę ruinę, na to pole chwały swojej, na gruzy, trupy, odłamy murów, na wał i na działa, następnie podniósłszy oczy w górę, począł się modlić... Ostatnie jego słowa były: - Daj jej, Panie, moc, by zaś cierpliwie to zniosła, daj jej spokój!... Ach!... Ketling pospieszył się, nie czekając nawet na wyjście regimentów, bo w tej chwili zakołysały się bastiony, huk straszliwy targnął powietrzem: blanki, wieże, ściany ludzie, konie, działa, żywi i umarli, masy ziemi - wszystko to porwane w góre płomieniem, pomieszane, zbite jakby w jeden straszliwy ładunek, wyleciało w powietrze...
Tak zginął Wołodyjowski, Hektor kamieniecki, pierwszy żołnierz Rzeczypospolitej. (...)"
[edytuj] Osoby związane z miastem
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Historia Kamieńca w I Rzeczypospolitej i pod zaborami, związki miasta z Polską, wirtualna mapa okolic, historia miast Podola - Rzeczpospolita wirtualna
- Budowle obronne i historia Kamieńca Podolskiego
- Zdjęcia miasta
- zdjęcia z Twierdzy Kamienieckiej
- Kamieniec Podolski
|
|||||||
|
|||||||||||
| Gej z orędzia chce się spotkać z Lechem Kaczyńskim |
Brendan Fay, gej wykorzystany przez prezydenta w marcowym orędziu o ratyfikacji Traktatu Lizbońskiego, ubiega się o wizytę u Lecha Kaczyńskiego - pisze "Newsweek" na stronie internetowej. |
| ''Fakty'' TVN bardziej popularne od ''Wiadomości'' TVP |
Udział "Faktów" w grupie 4+ wyniósł w listopadzie br. 30,41 procent, jako jedyne w rankingu zanotowały wzrost udziału w rynku w stosunku do listopada 2007 roku. W tym samym miesiącu "Wiadomości" włączyło 30,17 proc. telewidzów. |
| Kownacki: Złożono zażalenie ws. nazwania prezydenta chamem |
Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki powiedział, że zostało już złożone zażalenie na umorzenie przez prokuraturę śledztwa dotyczącego wypowiedzi posła PO Janusza Palikota, który powiedział, że uważa prezydenta Lecha Kaczyńskiego "za chama". |
| Bierze stypendium z 14 (!) kierunków studiów |
Olsztyńska uczelnia ma w swoich szeregach żaka, który studiuje na... czternastu kierunkach. Luka w prawie sprawia, że na każdym z nich może pobierać stypendium dla osób niepełnosprawnych. Dzięki temu od początku 2008 roku zdążył dostać już ponad 10 tys. zł. |
| Kraków: Obława na włamywaczy, którzy potrącili policjanta |
W Krakowie trwa obława na włamywaczy, którzy uciekając potrącili samochodem policjanta, który doznał niegroźnych obrażeń. |
| Roman Polański ma szansę na oczyszczenie z zarzutów o gwałt? |
Prawnicy Romana Polańskiego zwrócili się do do sądu w Los Angeles o oddalenie zarzutu stosunku seksualnego z 13- letnią dziewczynką. Profesor Piotr Kruszyński uważa, że naruszenie procedur przez amerykańskiego sędziego może być podstawą oczyszczenia Polańskiego z zarzutów sprzed 30 lat. Prawnik podkreśla jednak, że dowiedzenie tego może być trudne. |
| Artyści i biznesmeni przemycają narkotyki. Kryzys na rynku |
Policja jest w ostatnim czasie zbyt skuteczna w rozbijaniu gangów narkotykowych. Doszło do tego, że na rynku brakuje towaru. Powstały więc spółdzielnie osób często jeżdżących zagranicę. Każdy z wojażu przywozi dla siebie i znajomych narkotyki. Policja ma już namierzone takie spółdzielnie szczególnie popularne wśród biznesmenów i artystów estradowych - donosi ”Polityka”. |
| Burzliwa debata w Sejmie ws. odwołania marszałka Komorowskiego |
Brak szacunku do głowy państwa, prorosyjskość, brak poczucia solidarności narodowej, związki z WSI, mentorsko-rezonerska tendencja - to tylko niektóre z cech, jakie Jarosław Kaczyński przypisał Bronisławowi Komorowskiemu przedstawiając w imieniu PiS-u wniosek o jego odwołanie. Komorowski odpowiada, że tego typu "insynuacje to potwarz i podłość". - Czy można mówić tak superpodle? - pytał Komorowski. |
| Premier: Wetujący prezydent podejmuje się misji samobójczej |
Premier Donald Tusk powiedział, że prezydent, który korzysta z prawa weta "zbyt często" podejmuje się "misji samobójczej w jakimś sensie". Bo - jak podkreślił szef rządu - Polacy nie akceptują polityki polegającej na przeszkadzaniu czy blokowaniu. |
| Chlebowski: Emerytury przejściowe dla nauczycieli do 2020 roku |
PO i PSL porozumiały się w sprawie przejściowych emerytur dla nauczycieli - powiedział po środowym spotkaniu z ludowcami szef klubu PO Zbigniew Chlebowski. Koalicjanci chcą, aby emerytury przejściowe obowiązywały do 2020 roku, koszt dla budżetu szacują na 4 miliardy złotych. |


