Kościół Wszystkich Świętych w Wittenberdze
Z Wikipedii
Kościół Wszystkich Świętych w Wittenberdze, kościół zamkowy (niem. Schlosskirche) – późnogotycki kościół stanowiący obecnie najważniejszą część kompleksu zamkowego w Wittenberdze, (Saksonia-Anhalt, Niemcy).
Spis treści |
[edytuj] Historia
Zbudowany w stylu gotyckim w latach 1490–1511 na zlecenie władcy Saksonii Fryderyka Mądrego Pracami kierował Conrad Pflüger. Ponadto przy pracach nad wystrojem zamku i kościoła działali tacy artyści jak rzeźbiarz Tilman Riemenschneider, malarze Jacopo de' Barbari oraz Albrecht Dürer. Przebywający w Wittenberdze od 1508 r. Marcin Luter, 31 października 1517 do drewnianych drzwi przybił 95 tez (tak głosi legenda), wzywając do dysputy o kryzysie w Kościele katolickim. Świątynię gruntownie przebudowywano w XVIII i odbudowano w XIX wieku w duchu neogotyckim ze zniszczeń wojny siedmioletniej. Pracami renowacyjnymi kierował architekt Friedrich Adler.
[edytuj] Architektura kościoła
W obecnym kształcie kościół jest neogotycki, w formie trójnawowej pseudohali, z zintegrowanym z częścią nawową długim zamkniętym poligonalnie prezbiterium z obejściem. Nawy boczne jak i obejście są bardzo wąskie, podzielone na dwie kondygnacje – dolną i górną, którą tworzą empory - jeden z najważniejszych elementów w strukturze kościoła protestanckiego. Wnętrze jest nakryte sklepieniem sieciowym wspartym na ośmiobocznych filarach międzynawowych. Światło wpada przez wielkie ostrołukowe okna z dekoracją maswerkową. Wzniesiony z kamienia kościół ma na zewnątrz elewacje oszkarpowane. Ściany wieńczy gzyms, powyżej którego znajduje się dach z ceramiczną dekoracją ornamentalną, zwieńczony wieżyczką na sygnaturkę. Od strony północno-zachodniej wznosi się wysoka 88-metrowa wieża, wzniesiona na planie okrągłym. Gładkie ściany dolnych kondygnacji kontrastują z bogato dekorowaną formami gotyckimi galerią widokową nakrytą kopułą z latarnią, którą wieńczy hełm w formie iglicy. Poniżej galerii widokowej widoczna jest inskrypcja Ein feste Burg ist unser Gott". Jest to początek napisanej przez Lutra pieśni Warownym grodem jest nasz Bóg, która stała się hymnem reformacji.
[edytuj] Północny portal
Od strony północnej znajduje się wejście, gdzie na dawnych drewnianych drzwiach Marcin Luter miał przybić swoje 95 tez. Bezpośrednią przyczyną akcji Lutra była sprawa płatnych odpustów w celu budowy nowej bazyliki w Watykanie. Zamierzeniem Lutra było wezwanie do publicznej dysputy religijnej na temat istoty i skuteczności odpustów. W rzeczywistości zawarta została w nich myśl reformacji kościoła katolickiego. Obecne drzwi są brązowe z XIX wieku. Powyżej nich znajduje się portal z tympanonem, na którym widnieje malowane przedstawienie Ukrzyżowania, adorowanego przez Lutra i Melanchtona na tle rzeki Łaby i panoramy Wittenbergi.
[edytuj] Wystrój wnętrza
Wystrój w większości neogotycki (m.in. ołtarz główny i ambona). Wewnątrz m.in. portret Lutra, pędzla Łukasza Cranacha Młodszego, brązowa chrzcielnica wykonana przez P. Vischera z Norymbergi, późnogotyckie nagrobki Jana Stałego i Fryderyka Mądrego. W oknach ścian bocznych XX-wieczne witraże, przedstawiające herby miast, które pierwsze przyjęły luteranizm. Wśród nich znajdują się herby m.in. Gdańska, Wrocławia, Poznania i Gorzowa Wielkopolskiego.
W kościele są pochowani Marcin Luter i Filip Melanchton, co upamiętniają skromne nagrobki znajdujące się w nawie głównej.
[edytuj] Bibliografia
- Constantin Beyer, Bernhard Gruhl: Die Schloßkirche zu Wittenberg, Regensburg 2005
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
.
| Prezydent podpisał nominacje ambasadorów. Z wyjątkami |
Prezydent Lech Kaczyński podpisał nominacje ambasadorskie, o które wnioskowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Na podpis prezydenta czekają jeszcze tylko dwie osoby: Piotr Kłodkowski i Andrzej Krawczyk. |
| Waszczykowski: Dziwne, że ABW ujawniła postępowanie akurat teraz |
Nowy wiceszef Biura Bezpieczeństwa Narodowego Witold Waszczykowski zacznie swoją pracę w biurze z zawieszonym dostępem do informacji niejawnych. Według Marka Siwca, byłego szefa BBN brak dostęp do tajnych informacji ogranicza pracę Waszczykowskiego. |
| Lech Kaczyński: Program Polski solidarnej musi być zrealizowany |
Jestem przekonamy, że program Polski solidarnej jest do zrealizowania i musi zostać zrealizowany - podkreślił prezydent Lech Kaczyński, otwierając dziś w Warszawie międzynarodową konferencję "Solidarność Świata. Globalizacja i solidarność a nauczanie Jana Pawła II". |
| Wałęsa złożył kwiaty pod Pomnikiem Poległych Stoczniowców |
W 28. rocznicę podpisania Porozumień Sierpniowych Lech Wałęsa samotnie złożył kwiaty pod Pomnikiem Poległych Stoczniowców w Gdańsku. - Jak oni zwyciężali, to niech sobie zwyciężają. Ja po swojemu - powiedział dziennikarzom, którzy pytali go o udział w jutrzejszych oficjalnych uroczystościach. |
| Zginął 12-latek rażony prądem |
12-letni chłopiec rażony prądem zginął we Wrocławiu. Z niewiadomych przyczyn spadł z wiaduktu kolejowego na trakcję elektryczną. Do wypadku doszło wieczorem na wrocławskim Nowym Dworze. |
| O. Rydzyk: Maszyny gotowe do startu. Zaczynamy odwierty |
Rozpoczęcie 1 września prac wiertniczych w celu poszukiwań złóż geotermalnych w Toruniu zapowiedział w piątek w Radiu Maryja i Telewizji Trwam o. Tadeusz Rydzyk. |
| Platforma spłaca dług za poparcie marszałka |
Były sekretarz generalny SLD Marek Dyduch dostał od Platformy Obywatelskiej miejsce w radzie nadzorczej państwowej spółki. To nagroda za to, że w marcu zagłosował za nowym marszałkiem z PO. - To korupcja polityczna - ocenia opozycja. |
| Szpitalny kontratak PiS Dornem i Balickim |
PiS montuje wielką koalicję przeciw rządowemu pakietowi ustaw zdrowotnych. Liczy na to, że zbierze całą opozycję, a może nawet PSL. Rząd zaś szykuje ostatni projekt z pakietu zdrowotnego. Ten o oddłużeniu |
| Łowy na przedszkolanki rozpoczęte |
Dziećmi w przedszkolach w Krakowie zajmują się emeryci, bo brakuje młodych przedszkolanek. Dlatego nauczycielom szkolnym, którzy zdecydują się przekwalifikować, miasto zrefunduje studia uzupełniające |
| Trąba powietrzna nad Ustką |
Po godzinie 19.30 nad Ustką pojawiła się trąba powietrzna - informują internauci. Jak relacjonują, trąba nie sięgnęła ziemi. Zniknęła po ok. 15 minutach. |
