Kręgowce
Z Wikipedii
 |
Ten artykuł wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi. Należy w nim poprawić: rozwinąć, zweryfikować poszczególne sekcje. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu w sekcji Dopracować Po wyeliminowaniu wskazanych powyżej niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
| Kręgowce | |
 szkielet drapieżnego ssaka |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarioty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Nadtyp | wtórouste |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Nazwa systematyczna | |
| Vertebrata | |
 Systematyka w Wikispecies |
|
Kręgowce (Vertebrata, od łac. vertebra – kręg) – silnie zróżnicowany morfologicznie podtyp zwierząt zaliczanych do strunowców. Zazwyczaj synonimizuje się je z czaszkowcami (Craniota).
Spis treści |
[edytuj] Cechy charakterystyczne
- dobrze wykształcony szkielet wewnętrzny zbudowany z tkanki chrzęstnej lub kostnej, składający się ze szkieletu osiowego, szkieletu pasów i kończyn
- chrzęstny szkielet wzmocniony kolagenem, a kostny fosforanem wapnia
- szkliwo pokrywające szkielet skórny (pancerz, łuski) lub zęby
- parzyste kończyny (nie występują tylko u bezżuchwowców i skrajnie wyspecjalizowanych wężowatych czworonogów)
- układ pokarmowy złożony z przewodu pokarmowego (jama gębowa, gardziel, przełyk, żołądek, jelito środkowe (cienkie), jelito tylne (grube), jelito proste (odbytnica)) z otworem gębowym i odbytem oraz dodatkowych gruczołów (wątroba, trzustka)
- skóra składająca się z wielowarstwowego naskórka i ze skóry właściwej
- układ nerwowy złożony z ośrodkowego układu nerwowego (mózgowia) i rdzenia kręgowego oraz nerwów, tworzących obwodowy układ nerwowy
- mózgowie złożone z kresomózgowia, międzymózgowia, śródmózgowia, tyłomózgowia i rdzeniomózgowia
- bardzo dobrze rozwinięte narządy zmysłów: wzrok, słuch, węch, zmysł równowagi, dotyku i termorecepcji
- pęcherzykowate oczy, będące w rozwoju zarodkowym uwypukleniami mózgu; osłonięte powiekami (górną, dolną i migotką)
- zamknięty układ krwionośny
- czerwona krew zawierająca hemoglobinę
- serce położone po brzusznej stronie ciała, mające zastawki
- parzyste nerki
- dobrze rozwinięty układ krwionośny
Dzięki takiej budowie, kręgowce w czasie swojego ewolucyjnego rozwoju zdołały opanować prawie wszystkie środowiska Ziemi.
Najstarsze skamieniałości kręgowców znane są z osadów ordowiku.
[edytuj] Systematyka
Najnowsza klasyfikacja biologiczna dzieli kręgowce na:[potrzebne źródło]
| Nazwa systematyczna | Nazwa zwyczajowa |
|---|---|
| Amphibia | płazy |
| Aves | ptaki |
| Chondrichthyes | ryby chrzęstnoszkieletowe |
| Mammalia | ssaki |
| Reptilia | gady |
| Agnatha | bezżuchwowce |
| Osteichthyes | ryby kostnoszkieletowe |
[edytuj] Tradycyjny podział systematyczny
Przedstawicielami żuchwowców są:
Przedstawicielami bezżuchwowców są:
- kostnopancerne (Osteostraci)
- anaspidy (Anaspida)
- heterostraki (Heterostraci)
- śluzice (Myxini)
- minogi (Cephalaspidomorphi)
Przedstawicielami konodontów są:
- protokonodonty (Protoconodonta)
- parakonodonty (Paraconodonta)
- eukonodonty (Euconodonta)
[edytuj] Drzewo filogenetyczne
- konodonty (Conodonta), żyjące od kambru do triasu, które jednak przez niektórych są wyłączane poza grupę kręgowców;
- śluzice (Myxinida), współczesną grupę, której zapis kopalny sięga karbonu;
- Heterostraci, żyjące od ordowiku do dewonu;
- Anaspida, sylur – dewon;
- minogi (Petromyzontida), żyjące od karbonu do dziś;
- kostnopancerne (Osteostraci}, sylur – dewon;
- szczękowce (Gnathostomata), do których i my należymy, znane od syluru.
Szczękowce dzieli się na
- plakodermy (Placodermi), dewon – karbon;
- chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes);
- akantody (Acanthodii) sylur – perm;
- kostnoszkieletowe, jedną z grup kostnoszkieletowych są czworonogi (Tetrapoda).
Kladogram współczesnych czaszkowców[1]
| Craniata |
|
||||||||||||||||||||||||||||||
Przypisy
- ↑ Palaeos Vertebrates 020.000 Craniata Overview. 2008-09-19.
[edytuj] Zobacz też
| Bukiel: Sprzątaczki mają decydować o reformie służby zdrowia? |
- To niepoważny pomysł - mówi o proponowanym przez prezydenta referendum szef Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy Krzysztof Bukiel. Według niego, jeśli referendum się odbędzie, zostanie wykorzystane do rozgrywek politycznych. |
| Solorz daje 100 mln euro na walkę z udarem mózgu |
Zygmunt Solorz - Żak, prezes telewizji Polsat i jeden z najbogatszych Polaków podarował 100 mln euro Uniwersytetowi Ludwika Maksymiliana w Monachium. - poinformował tygodnik "Polityka". Imponująca kwota ma być przeznaczona na budowę i wyposażenie Instytutu Badawczego Udarów Mózgu i Demencji |
| Tragedia w Krakowie: zabił córkę i popełnił samobójstwo |
Zwłoki 54-letniego mężczyzny i jego 27-letniej córki znaleźli policjanci we wtorek w mieszkaniu na os. Sportowym w Krakowie. Prawdopodobnie ojciec zabił dziewczynę, a potem popełnił samobójstwo. |
| Premier: Jesienią w Sejmie około 140 projektów ustaw |
Premier Donald Tusk zapowiedział, że na jesienną ofensywę legislacyjną rządu złoży się około 140 projektów ustaw. Jak dodał, to efekt prac rządu, klubów PO i PSL oraz sejmowej komisji "Przyjazne Państwo". |
| TK: Chuliganów nie wolno automatycznie aresztować |
Przepis o obligatoryjnym stosowaniu aresztu dla chuliganów, tym kiboli jest niekonstytucyjny uznał Trybunał Konstytucyjny. Zasada stosowania aresztu w takich sprawach jest kłóci się z innymi przepisami Kodeksu Postępowania Karnego. |
| Kwaśniewski: Politycznie moją rolę w Polsce uważam za zakończoną |
Były prezydent Aleksander Kwaśniewski powiedział we wtorek polskim dziennikarzom w Paryżu, że swoją rolę polityczną w Polsce uważa za zakończoną, ale że zamierza działać na arenie międzynarodowej. |
| Kaczyński kontra Agora - wyrok za dwa tygodnie |
Przeprosin na pierwszej stronie "Gazety Wyborczej" i "Rzeczpospolitej" oraz 50 tys. zł domaga się Jarosław Kaczyński od Agory. Były premier poczuł się dotknięty zawartą w jednym z artykułów sugestią, że mógł popełnić przestępstwo podpisując zarządzenie o niszczeniu dokumentów przez ABW. Kaczyńskiemu nie podobał się też rysunek, który ilustrował tekst. Wyrok poznamy 21 października. |
| "Pacjent nie może być źródłem zysku". Prezydent chce referendum ws. szpitali |
- Pacjent nie może być traktowany jako źródło zysku - stwierdził prezydent Lech Kaczyński w telewizyjnym orędziu i zapowiedział, że w najbliższym czasie zwróci się do senatu z wnioskiem o przeprowadzenie referendum w sprawie przekształcania szpitali w spółki prawa handlowego, co proponuje PO. Prezydent dodał, że według niego ochrona zdrowia jest ostatnią dziedziną, w której miałyby obowiązywać zasady wolnego rynku. |
| Rząd przyjął projekt zmian przepisów karnych za pedofilię |
Zaostrzenie kar za przestępstwa seksualne, popełniane wobec osób do 15 roku życia i poddawanie osób skazanych za te czyny psychoterapii i farmakoterapii przewiduje projekt nowelizacji kodeksu karnego, który dziś przyjął rząd. |
| Reklama z "foczkami" nie dyskryminuje |
Komisja Etyki Reklamy odrzuciła skargę na reklamę przedstawiającą skąpo ubraną kobietę w basenie, której towarzyszyło hasło "pływaj z foczkami" - informują "Wirtualne Media". Zdaniem komisji nie dyskryminuje ona kobiet. |
