Kudowa-Zdrój

Z Wikipedii

Współrzędne: 50°26' N 16°14' E50.4333333 16.2333333 (Kudowa-Zdrój)

Kudowa-Zdrój
Herb Kudowy-Zdroju Flaga Kudowy-Zdroju
Województwo	dolnośląskie
Powiat	kłodzki
Gmina  - rodzaj	Kudowa-Zdrój miejska
Założono	1354
Prawa miejskie	1945
Burmistrz	Czesław Kazimierz Kręcichwost
Powierzchnia	33,90 km²
Położenie	50° 26' N 16° 14' E
Wysokość	370-420 m n.p.m.
Ludność (2007) • liczba ludności • gęstość	ok 10 170 300 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	74
Kod pocztowy	57-350 57-351
Tablice rejestracyjne	DKL
Położenie na mapie Polski Kudowa-Zdrój
TERC10 (TERYT)	5020108031
Miasta partnerskie	Náchod Hronov Horn-Bad Meinberg
Urząd miejski3 ul. Zdrojowa 24 57-350 Kudowa-Zdrój tel. 74 866-19-26; faks 74 866-13-51 (e-mail)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Kudowa-Zdrój (niem. Bad Kudowa, czes. Lázně Kudova lub Lázně Chudoba) – miasto i gmina w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim.

W latach 1976-1991 miejscowość była siedzibą gminy wiejskiej Kudowa-Zdrój. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.

Według danych z 30 czerwca 2004 ², miasto miało 10 274 mieszkańców.

W miejscowości działa klub piłkarski Włókniarz.

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z roku 2002 ⁶, Kudowa-Zdrój ma obszar 33,99 km², w tym:

• użytki rolne: 40%
• użytki leśne: 15%

Miasto stanowi 2,07% powierzchni powiatu.

[edytuj] Demografia

Dane z 30 czerwca 2004²:

Według danych z roku 2002⁶, średni dochód na mieszkańca wynosił 1762,08 zł.

[edytuj] Geografia

Kudowa jest położona w dolinie na pograniczu Gór Stołowych i Pogórza Orlickiego na wysokości od 370 do 420 m n.p.m. nad potokiem Bystra, który poprzez rzekę Metuję (czes. Metuje) wpada do Łaby (zlewisko Morza Północnego). Położenie Kudowy na południowych stokach powoduje, że ma ona klimat łagodniejszy od miejscowości położonych w Kotlinie Kłodzkiej, od której jest oddzielona Przełęczą Polskie Wrota. Do 21 grudnia 2007 posiadało cztery przejścia graniczne na granicy z Czechami – drogowe w dzielnicy Słone i piesze w dzielnicy Czermna oraz w dzielnicy Brzozowie/Brzozowice i Pstrążna, zlikwidowane na mocy Układu z Schengen.

[edytuj] Tranzyt

• 8E67 Droga krajowa nr 8 E67 (trasa europejska) Praga - Helsinki
• 387 Droga wojewódzka nr 387
• stacja kolejowa Kudowa-Zdrój.

[edytuj] Historia

Sanatorium "Polonia"

Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1354 r. Wieś, która dała początek miastu, nazywała się Lipolitov a następnie z czes. Chudoba. Anegdota głosi, że nazwa ta (w języku polskim bieda) odzwierciedlała status materialny mieszkańców. Znana jest też nazwa Ćermenske Lazne. W XVII w. odkryto źródła leczniczych wód o zróżnicowanym składzie chemicznym. W 1636 r. powstały pierwsze urządzenia kąpielowe. W połowie XIX w. została uznana za pierwsze uzdrowisko kardiologiczne w Niemczech. Dodatkowy impuls do rozwoju miasta jako kurortu dało otwarcie linii kolejowej w 1905 r. W wyniku II wojny światowej, w 1945 r. pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Republiką Czechosłowacką toczył się spór graniczny, między innymi o Kudowę. Strona czechosłowacka wysłała nawet w ten rejon pociąg pancerny.

Ostatecznie miasto weszło w skład państwa polskiego. Jego dotychczasową ludność wysiedlono do Niemiec. Jednocześnie w 1945 r. Kudowa otrzymała prawa miejskie.

[edytuj] Turystyka

Kudowa-Zdrój. Pijalnia wód oraz fragment Parku Zdrojowego

Głównymi atrakcjami turystycznymi Kudowy jest położona w dzielnicy miasta Czermna Kaplica Czaszek – jedna z trzech w Europie (kaplica wyłożona czaszkami i piszczelami ludzi zmarłych w czasie wojny trzydziestoletniej oraz zarazy), odrestaurowany park zdrojowy z pijalnią wód mineralnych (wody arsenowe) i otwarte w 2002 r. kryte kąpielisko. W Kudowie organizowane są Festiwale Moniuszkowskie, których repertuar złożony jest w większej części z dzieł Stanisława Moniuszki, twórcy polskiej opery narodowej.

Ponadto jest dogodnym punktem wypadowym dla jednodniowych wycieczek w Góry Stołowe (Szczeliniec Wielki, rezerwat Błędne Skały), sanktuarium w Wambierzycach oraz do Czech, w tym do Pragi położonej w odległości 150 kilometrów.

Kaplica czaszek

Posiada rozbudowaną bazę noclegową, zarówno w sanatoriach (możliwość z korzystania z zabiegów przyrodo-leczniczych), jak i w licznych pensjonatach i hotelach.

Kudowa również posiada trzy wody źródlane, dwie z nich (Marchlewski i Śniadecki) są umieszczone w budynku (można się napić za złotówkę), a trzeci jest umieszczony niedaleko stawu (w Parku Zdrojowym, bez opłat), niestety nie ma podziału na zimną i ciepłą jak dwa poprzednie.

W Kudowie działa również Muzeum Zabawek, Muzeum Żaby, gromadzące wszelkie gadżety związane z tym płazem oraz Szlak Ginących Zawodów.

W dzielnicy Czermna udostępniona jest do zwiedzania szopka zbudowana w latach 1904-1924 składająca się z ok. 250 ruchomych figurek lipowych.

W Pstrążnej znajduje się skansen, w którym zgromadzono m.in. drewniane budynki z Kotliny Kłodzkiej wraz z ich wyposażeniem - meblami, pościelą, sprzętami gospodarskimi.

[edytuj] Religia

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:

[edytuj] Katolicyzm

• Kościół Rzymskokatolicki
  • Parafia pw. Świętej Katarzyny - ul. Kościelna 29
  • Dom Zakonny Misjonarzy Klaretynów - ul. Lubelska 3

[edytuj] Protestantyzm

• Kościół Ewangelicko-Augsburski
  • Filiał parafii w Kłodzku
• Kościół Zielonoświątkowy
  • Zbór w Kudowie-Zdroju - ul. Zdrojowa 41

[edytuj] Kontrowersje w sprawie nazwy

Nazwy miejscowości i ich części ustalane są przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, który, po zasięgnięciu opinii Komisji Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych, publikuje wykazy nazw oraz ogłasza ich zmiany w Dzienniku Ustaw. Tak ustalone nazwy są oficjalnymi nazwami urzędowymi. Wszystkie inne formy nazw są nazwami potocznymi.

Nazwa miejscowości Kudowa-Zdrój pisana z łącznikiem (dywizem) jest właśnie formą zatwierdzoną urzędowo. Forma nazwy pisana bez łącznika, tzn. "Kudowa Zdrój", jest natomiast formą potoczną. Do niedawna forma ta była jednak podawana jako poprawna przez słowniki języka polskiego (np. przez "Nowy słownik ortograficzny PWN"). Powstawał przez to rozdźwięk pomiędzy formą urzędową nazwy tego miasta a formą słownikową. Jednak te różnice przestały istnieć w 2004 roku. Wtedy to Rada Języka Polskiego uchwaliła, że dwuczłonowe nazwy wszystkich miejscowości z członem "Zdrój" występującym na drugim miejscu należy pisać z łącznikiem, co znaczy, że również z językowego punktu widzenia obecnie jedynie poprawną formą jest Kudowa-Zdrój.

Władze wielu miejscowości, w tym Kudowy-Zdroju, posługują się nazwami nieoficjalnymi i niepoprawnymi. Takie działanie jest niezgodne z Ustawą z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych, która jednoznacznie stwierdza, że w użyciu urzędowym należy stosować wyłącznie nazwy oficjalne.

Z formalnego punktu widzenia formę Kudowa Zdrój bez dywizu należy uznać za błędną.

[edytuj] Dzielnice i osiedla

• Brzozowie/Brzozowice
• Bukowina
• Czermna
• Jakubowice - polożone niedaleko Narodowego Parku Gór Stołowych.
• Pstrążna
• Słone
• Zakrze

[edytuj] Sąsiednie gminy

Lewin Kłodzki, Radków, gmina Szczytna. Gmina sąsiaduje z Czechami.

[edytuj] Miasta Partnerskie

Náchod  Czechy
Hronov  Czechy
Horn-Bad Meiberg Niemcy

[edytuj] Zobacz też

• miasta w Polsce
• nazwy miejscowości z łącznikiem
• ziemia kłodzka

[edytuj] Imię noszą lub nosiły

MS Kudowa Zdrój, drobnicowiec, zatonął 20 stycznia 1983

[edytuj] Galeria

Park zdrojowy	Park zdrojowy i pijalnia	Zameczek - stara część	Zameczek - nowa część
Sanatorium Polonia

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
• Strona internetowa Kudowy-Zdroju
• Strona Kudowy - historia, pocztówki
• Kudowa w obiektywie mieszkańców
• Stare i współczesne obrazy miasta ze strony Wratislaviae Amici

p • d • e

Powiat kłodzki

Miasta: Bystrzyca Kłodzka • Duszniki-Zdrój • Kłodzko • Kudowa-Zdrój • Lądek-Zdrój • Międzylesie • Nowa Ruda • Polanica-Zdrój • Radków • Stronie Śląskie • Szczytna
Gminy miejskie: gmina Duszniki-Zdrój • Kłodzko • Kudowa-Zdrój • Nowa Ruda • Polanica-Zdrój
Gminy miejsko-wiejskie: Bystrzyca Kłodzka • Lądek-Zdrój • Międzylesie • Radków • Stronie Śląskie • Szczytna
Gminy wiejskie: Kłodzko • Lewin Kłodzki • Nowa Ruda

 

p • d • e Miasta województwa dolnośląskiego group1 = Bardo • Bielawa • Bierutów • Bogatynia • Boguszów-Gorce • Bolesławiec • Bolków • Brzeg Dolny • Bystrzyca Kłodzka • Chocianów • Chojnów • Duszniki-Zdrój • Dzierżoniów • Głogów • Głuszyca • Góra • Gryfów Śląski • Jawor • Jaworzyna Śląska • Jedlina-Zdrój • Jelcz-Laskowice • Jelenia Góra • Kamienna Góra • Karpacz • Kąty Wrocławskie • Kłodzko • Kowary • Kudowa-Zdrój • Lądek-Zdrój • Legnica • Leśna • Lubań • Lubawka • Lubin • Lubomierz • Lwówek Śląski • Mieroszów • Międzybórz • Międzylesie • Milicz • Mirsk • Niemcza • Nowa Ruda • Nowogrodziec • Oborniki Śląskie • Oleśnica • Olszyna • Oława • Piechowice • Pieńsk • Pieszyce • Piława Górna • Polanica-Zdrój • Polkowice • Prochowice • Prusice • Przemków • Radków • Siechnice • Sobótka • Stronie Śląskie • Strzegom • Strzelin • Syców • Szczawno-Zdrój • Szczytna • Szklarska Poręba • Ścinawa • Środa Śląska • Świdnica • Świebodzice • Świeradów-Zdrój • Świerzawa • Trzebnica • Twardogóra • Wałbrzych • Wąsosz • Węgliniec • Wiązów • Wleń • Wojcieszów • Wołów • Wrocław • Zawidów • Ząbkowice Śląskie • Zgorzelec • Ziębice • Złotoryja • Złoty Stok • Żarów • Żmigród