Maccartyzm
Z Wikipedii
| Ten artykuł wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi. Należy w nim poprawić: dyskusja. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu w sekcji Dopracować Po wyeliminowaniu wskazanych powyżej niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
| Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Do weryfikacji: dyskusja + porównaj z wersją en |
Maccartyzm - ogólna nazwa na zespół działań politycznych zainicjowanych przez specjalną komisję Senatu USA, Senate Internal Security Subcommittee (Senacki Podkomitet Bezpieczeństwa Wewnętrznego) powstałą 21 grudnia 1950 roku, której przewodniczącym i inicjatorem był senator Patrick McCarran, wspierany bezpośrednio przez prezydenta Harry'ego Trumana, natomiast sekretarzem Joseph Raymond McCarthy, od którego nazwiska pochodzi nazwa tego ruchu. Termin ten został po raz pierwszy użyty przez satyryka Herberta Blocka z Washington Post, 29 marca 1950 r. Innymi ważnnymi organizacjami maccartyzmu były: House Un-American Activities Committee (Komisja Izby Reprezentantów do Badania Działalności Antyamerykańskiej) oraz Senate Permanent Subcommittee on Investigations (Stała Senacka Podkomisja Śledcza).
Pierwotnie, celem powołania komisji było przeciwstawienie się infiltracji instytucji rządowych przez członków Komunistycznej Partii Stanów Zjednoczonych oraz agentów NKWD. Działania te jednak szybko wymknęły się spod kontroli i zostały rozszerzone przez grupę senatorów skupionych wokół McCarthy'ego na inwigilację wszelkich środowisk opiniotwórczych - aktorów, reżyserów, dziennikarzy, naukowców.
Działania te polegały na przesłuchiwaniu osób z listy sporządzonej na podstawie osobistych i zazwyczaj niczym nie uzasadnionych podejrzeń McCarthy'ego i w przypadku odmowy współpracy, w postaci podawania nazwisk kolejnych osób podejrzanych o sprzyjanie lub związki z członkami partii komunistycznej, łamanie ich kariery. Łamanie to polegało w przypadku osób zatrudnionych w prywatnych przedsiębiorstwach na wysyłaniu donosu do ich pracodawców, zaś w przypadku pracowników rządowych na wydawaniu negatywnych opinii o dopuszczeniu ich do tajemnic państwowych.
[edytuj] Ofiary
| Ta sekcja wymaga określenia jasnych kryteriów wyboru. Kryteria powinny być poparte źródłami, nie mogą naruszać zasady neutralnego punktu widzenia, należy też unikać próżnych wyrażeń takich jak "znani", "najlepsi" itd. Kryteria możesz omówić w dyskusji artykułu. Zobacz też: Zasady tworzenia list. |
Do najbardziej znanych ofiar maccartyzmu należą:
- David Bohm, fizyk
- Charlie Chaplin, aktor
- Aaron Copland, kompozytor
- Paul Erdős, matematyk
- Dashiell Hammett, pisarz
- Lillian Hellman, scenarzysta
- Arthur Miller, scenarzysta i eseista
- Paul Robeson, aktor, pisarz, sportowiec i piosenkarz
- Waldo Salt, pisarz
- Paul Sweezy, ekonomista, założyciel Monthly Review
- John Garfield, aktor
- Pete Seeger, piosenkarz folkowy i działacz związkowy
Większość osób, ofiar McCarthy'ego, sympatyzowała w młodości lub w momencie przesłuchania z rozmaitymi ruchami lewicowymi, lecz większość "dowodów" na podstawie których skazywano je na "śmierć zawodową", była niewiarygodna. Samonapędzający się mechanizm działania komisji McCarthy'ego zaniepokoił w końcu samych jego inicjatorów z kół rządowych, którzy doprowadzili do publicznego ujawnienia sposobu jej działania.
Pierwszym, był generał[potrzebne źródło] Joseph Welch, szef adwokatury US Army, który w dyskusji przeprowadzonej w programie telewizyjnym stacji American Broadcasting Company, zarzucił wprost McCarthy'emu brak elementarnego poczucia przyzwoitości. Dyskusja ta rozpoczęła narodową dysputę na temat działania komisji[potrzebne źródło], która została podsumowana przez szczegółowy raport[twórczość własna?], sporządzony przez dziennikarza z CBS, Edwarda R. Murrowa, 9 marca 1954 r., którego skutkiem było oficjalne potępienie działań McCarthy'ego przez Senat USA kilka dni później.
[edytuj] Maccartyzm a agentura sowiecka w USA
Jakkolwiek, większość oskarżeń McCarthy'ego nie posiadała wiarygodnych podstaw, to jednak obecnie otwierane archiwa NKWD oraz amerykańskiego Projektu Venona potwierdzają, że skala infiltracji ZSRR instytucji rządowych USA była istotnie w tym czasie dość wysoka[potrzebne źródło].
Istnieją też dowody na to, że istotnie Komunistyczna Partia USA była bezpośrednio finansowana przez ZSRR[potrzebne źródło].
Agentami ZSRR byli m.in Julius Rosenberg, Klaus Fuchs i Theodore Hall, którzy dostarczyli szczegółów na temat amerykańskiego programu nuklearnego, Alger Hiss - przedstawiciel USA w komitecie założycielskim ONZ oraz Harry Dexter White, współzałożyciel Międzynarodowego Funduszu Walutowego.
Działająca na oślep komisja McCarthy'ego nie zdołała jednak wykryć większości dobrze zakonspirowanych agentów ZSRR. Np. z wyżej wymienionych osób, komisja zainteresowała się tylko Juliusem Rosenbergiem i to wyłącznie dlatego, że jego żona była przez krótki czas członkiem partii komunistycznej. Senate Internal Security Subcommittee działała do roku 1972, jednak po odsunięciu McCarthy'ego z udziału w jej pracach zmieniono gruntownie zasady jej działania.
W 2005 roku George Clooney zadebiutował jako reżyser filmem "Good Night, and Good Luck", który bezpośrednio mówi o wydarzeniach tamtej epoki.
[edytuj] Zobacz też
| Napieralski do rządu: Chcemy wam pomóc |
Szef SLD Grzegorz Napieralski zadeklarował w czwartek w Sejmie, że klub Lewicy jest gotowy pomóc rządowi w pracach nad "dobrymi ustawami". Jednocześnie skrytykował gabinet Donalda Tuska za niedotrzymanie obietnic wyborczych. |
| Tusk do Kaczyńskiego: Nie ma pan monopolu na patriotyzm |
Premier Donald Tusk zaapelował do prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego, aby wpłynął na prezydenta Lecha Kaczyńskiego i przekonał go do ratyfikacji Traktatu Lizbońskiego. Odnosząc się do projektu muzeum II wojny światowej Tusk stwierdził, że prezes PiS nie ma monopolu na patriotyzm i prawdę. |
| Zobacz mrożący krew w żyłach film z pościgu policji za ferrari |
Policyjnego opla vectrę goleniowskiej drogówki wyprzedził z ogromną prędkością ferrari. Policjanci ruszyli w pościg i uruchomili wideoradar. Po kilku kilometrach dopadli pędzący ponad 200 kilometrów na godzinę bolid. |
| Zginęła porażona prądem, osierociła sześcioro dzieci |
42-letnia kobieta zginęła od porażenia prądem we wsi Kropiwne Stare na Suwalszczyźnie (Podlaskie). Kobieta osierociła sześcioro dzieci. |
| "Grał tak, żeby pomagać kolegom" |
- Był to jeden z tych kolegów aktorów, którzy grają raczej żeby pomóc swojemu partnerowi. To jest bardzo trudne. To jest wielka umiejętność, to jest bardzo trudne. Niewielu aktorów to ma - Janek miał - wspomina zmarłego dziś Jana Machulskiego Leonard Pietraszak, jego filmowy partner z "Vabank" |
| Postulaty liberalizacji polskiej polityki antynarkotykowej |
Obowiązująca w Polsce ustawa antynarkotykowa jest zbyt restrykcyjna, zamiast ścigania za posiadanie narkotyków, większy nacisk należy położyć na profilaktykę i dostęp do tzw. leczenia substytucyjnego - uważają przedstawiciele programu Światowej Polityki Narkotykowej (Global Drug Policy Program). |
| Bromski: Machulski był jedną z najsympatyczniejszych postaci |
Machulski był jedną z najsympatyczniejszych postaci świata filmowo-aktorskiego - powiedział Jacek Bromski, prezes Stowarzyszenia Filmowców Polskich. - Wszyscy go lubili - podkreślił. |
| Tusk podsumowuje w Sejmie rok rządów |
- Mój rząd pokazał, że umie korzystać z "tego co dobre i wartościowe, z dziedzictwa poprzedników" - powiedział premier Donald Tusk, przedstawiając w Sejmie informację o stanie realizacji programu działania rządu w rok po jego powołaniu. Po nim na mównicę weszli Bogdan Chlebowski i Jarosław Kaczyński, który wygłosił długą polemikę ze słowami Tuska. Wyznał m.in., że to on otwierał... orliki. |
| Komisja etyki poselskiej upomniała Piterę |
Komisja etyki poselskiej upomniała w czwartek pełnomocnik rządu ds. walki z korupcją Julię Piterę - poinformowała PAP szefowa komisji Elżbieta Witek (PiS). |
| Komisja spierała się, zamiast przesłuchać Ziobrę |
Dzisiaj komisja śledcza ds. nacisków miała przesłuchać Zbigniewa Ziobrę. Nie udało. Od rana posłowie dyskutowali o tym, kto jest bardziej nieobiektywny. Wniosek o wykluczenie posła Mularczyka z obrad komisji przepadł w głosowaniu. Na zakończenie dzisiejszych obrad przemówienie wygłosił Zbigniew Ziobro, który podkreślał, że głównymi celami rządu, na czele którego stał PiS, było "przywrócenie Polakom bezpieczeństwa", "przywrócenie równości wobec prawa" i walka z korupcją. |

