Okno

Z Wikipedii

Okno – element, konstrukcja zamykająca otwór w ścianie (albo w dachu) służący do oświetlenia i przewietrzania pomieszczeń (w niektórych kultach nawet w celu ozdobnym). Stolarka okienna - pojęcie stosowane w budownictwie na określenie wszystkich okien w budynku.

Spis treści 1 Budowa 2 Materiał 3 Rodzaje okien 4 Szczególne typy okien 5 Elementy dodatkowe i pojęcia związane z oknami 6 Pojecia związane z przepisami i technologią: 7 Rozwój okna 8 Zobacz też:

[edytuj] Budowa

Elementami z których składa się okno są:

• rama zamontowana w ścianie tzw. ościeżnica
• skrzydło okienne – część ruchoma mocowana do ramy za pomocą zawiasów. W zależności od ilości skrzydeł okna nazywamy jednoskrzydłowymi, dwuskrzydłowymi itd.
• wypełnienie ramy skrzydeł okiennych: najczęściej tafla szkła (szyba) pojedyncza lub podwójna (czasem potrójna).

[edytuj] Materiał

Okna wykonywane są z takich materiałów jak: drewno, PCW, profile metalowe (dawniej stalowe, obecnie najczęściej aluminiowe). Elementem uzupełniającym są parapety:

• zewnętrzne: wykonywane z blachy lub pcw
• wewnętrzne: drewniane, kamień, kamień sztuczny, konglomeraty.

(uwaga: pcv, pvc, pcw - skróty pochodzące z różnych języków, określające ten sam materiał: polichlorek winylu.W Polsce stosowane wymiennie.)

[edytuj] Rodzaje okien

Typy konstrukcji okien drewnianych spotykane w budownictwie:

• okna krosnowe - W oknach typu krosnowego rama okienna(oboknie) składa się na całym swoim obwodzie z jednego elementu o przekroju prostokątnym, ustawionym w otworze okiennym w ten sposób, że dłuższy bok przekroju jest prostopadły do muru. Tak wykonane oboknie nosi nazwę krosna.Okna krosnowe są wykonywane przeważnie jako szklone pojedynczo, są stosowane jedynie do poddaszy i piwnic, ponieważ mają mierną wartość izolacyjną, zarówno termiczna i akustyczną
• okna ościeżnicowe (zwane też oknami polskimi) – zbudowane były z ościeżnicy, do której mocowane są podwójne skrzydła okienne (jedno otwierane na zewnątrz pomieszczenia, drugie do środka). Stosowane były zwłaszcza w budownictwie wiejskim i w miastach na najniższych kondygnacjach.
• okna skrzynkowe – rama okienna złożona jest z ościeżnicy i krosna, do niej mocowane są podwójne skrzydła okienne otwierane do środka. Skrzydła zewnętrzne zawsze mają nieco mniejszy wymiar niż skrzydła wewnętrzne. Odmianą okien skrzynkowych są okna półskrzynkowe. Ich rama złożona jest z ościeżnicy i poziomych elementów krosna zwanych krośniakami. Skrzydła okien półskrzynkowych są tej samej szerokości, lecz rożnej wysokości.
• okna zespolone (szwedzkie) – posiadają podwójne skrzydła połączone ze sobą za pomocą śrub. Zawieszone są na ramie okna na wspólnym zawiasie. Stosowane w Polsce od ponad czterdziestu lat
• okna jednoramowe – składają się z ramy i pojedynczych skrzydeł okiennych wykonanych z trzech warstw drewna sklejonych ze sobą. Układ włókien zapobiega wypaczaniu się konstrukcji. Skrzydła szklone szybami zespolonym (zestawami szyb połączonymi uszczelką). Podobną konstrukcję (jednoramową) mają okna wykonywane z profili PVC i aluminiowych.

[edytuj] Szczególne typy okien

Oprócz "zwykłych" okien stosowane są okna o specjalnym przeznaczeniu:

• okna połaciowe - okna wbudowane w połać dachową, stąd nazwa
• lukarna
• wole oko - okno o specjalnym kształcie
• witryna - okno sklepowe
• świetlik - okno do oświetlenia górnego
• nadświetle
• okno balkonowe - potocznie określane jako drzwi balkonowe
• portfenetr
• okna wewnętrzne - służące do pośredniego oświetlania pomieszczeń

Ponadto w budownictwie stosuje się elementy doświetlające, które niezależnie od doświetlania pełnia inne funkcje i nie są zaliczane do stolarki okiennej:

• luksfery: inaczej pustaki szklane
• ściany kurtynowe
• klapy dymowe

[edytuj] Elementy dodatkowe i pojęcia związane z oknami

W zależności od sposobów otwierania okna mogą mieć skrzydła:(w nawiasie symbole stosowane w budownictwie na określenie danego typu)

• rozwierane – czyli otwierane: (R)
• uchylne: (U)
• obrotowe
• nieotwieralne
• uchylno-rozwierane: (R/U)
• obrotowo-otwieralne (w Polsce niestosowane w masowej produkcji)
• przesuwne - ze skrzydłem przesuwanym w poziomie lub podnoszonym

Okna mogą mieć wprowadzane dodatkowe podziały:

• podział konstrukcji ramy okiennej przy pomocy ślemion i słupków. Tworzy się wtedy dodatkowe nadświetle, lufcik.
• Skrzydła okienne mogą być dzielone na mniejsze pola (tzw.kwatery) przy pomocy szczeblin (szprosów).

Przed nadmiernym wnikaniem światła przez okna zabezpiecza żaluzja, okiennica, roleta, markiza. Otwór okienny w ścianie, nazywany ościeżem, wykańczany jest przez wykonanie węgarka lub glifowaniem.

[edytuj] Pojecia związane z przepisami i technologią:

• izolacyjność termiczna: okno jest elementem, przez który "ucieka" najwięcej ciepła z budynku. Im większy otwór okienny tym więcej ucieka ciepła. Stąd (w celu zwiększenia izolacyjności okna) w nowoczesnych oknach szyby podwójne lub potrójne, oraz ościeżnice kilkukomorowe.
• akustyczność: okna muszą spełniać wymogi akustyczne określane w przepisach: stąd, szczególnie w dużych miastach przy ruchliwych trasach stosuje się (okna o podwyższonej izolacyjności akustycznej). Do podwyższenia izolacyjności okna stosuje się zestawy szybowe, czyli gotowe fabrycznie ramki z dwoma lub trzema taflami szkła wypełnionymi gazem (najczęściej argonem).
• wentylacja: W pomieszczeniach pozbawionych wentylacji wymuszonej (a takich jest większość) okna muszą zapewnić wymianę powietrza - wentylację (szczególnie chodzi o usuwanie nadmiernej ilości pary wodnej powstałej w mieszkaniu przez takie przyziemne czynności jak np. oddychanie i gotowanie). Nowoczesne okna jednoramowe, niezależnie od materiału z jakiego są wykonane, są bardzo szczelne (nie mylić z izolacyjnością termiczną). Znane są przypadki wystąpienia zagrzybienia ścian wskutek zbyt dużej szczelności okien. Stosowane są różne mechanizmy takie jak mikrowentylacja, rozszczelanianie poprzez wycięcie fragmentów uszczelek, nawiewniki okienne.
• okna antywłamaniowe: problem stary jak świat - jak zabezpieczyć delikatny element, jakim jest okno przed "złymi ludźmi". Stosowano i nadal stosuje się kraty okienne. Inne rozwiązania to blokady zawiasów, klamki z kluczykami (blokuje klamkę i uniemożliwia otwarcie okna po zbiciu szyby), folie naszybowe (wzmacniające szkło), siatki metalowe wtapiane w szkło. Innymi metodami zabezpieczenia okna jest stara dobra okiennica oraz roleta i żaluzje.
• bezpieczeństwo: w wielu przypadkach przepisy wymagają zastosowania tzw. szkła bezpiecznego, które podobnie jak w samochodzie tłucze się na drobne kawałki. Są to okna na dużej wysokości (odłamek szkła spadający z kilkudziesięciu metrów mógłby uciąć głowę) oraz drzwi wejściowe (wykonanych w całości ze szkła czasem się nie zauważa)

[edytuj] Rozwój okna

Wynalazca okna Artsoon

[edytuj] Zobacz też:

• przegląd zagadnień z zakresu architektury

Pitera: raport nt. CBA dostępny w CIR po złożeniu wniosku

Odtajniona część raportu Julii Pitery dotyczącego działalności CBA jest dostępna w Centrum Informacyjnym Rządu po złożeniu odpowiedniego wniosku. Zakupy broni bez odpowiedniej zgody, biura wynajmowane bez przetargów, niechlujstwo w obchodzeniu się z tajnymi dokumentami - tego typu zarzuty mają znajdować się w raporcie według RMF.

Prezydent "gotów przedstawić koncepcję zmian" w służbie zdrowia

Lech Kaczyński zadeklarował, że jest gotów przedstawić własną koncepcję zmian w służbie zdrowia. Pod warunkiem jednak, że... jego projekt nie zostanie odrzucony w Sejmie "w pierwszym czytaniu".

W Medyce znowu blokada "mrówek" i interwencja policji

Policja po raz kolejny rozbiła blokadę przejścia granicznego w Medyce na Podkarpaciu. Przejście zablokowało około setki osób, tzw. mrówek, które protestują przeciwko przepisom zmniejszającym liczbę legalnie wwożonych papierosów spoza krajów Unii Europejskiej. W starciach ranny został policjant.

Raczek i Szczygielski "najpiękniejszą parą" - TVP nie pokaże już imprez "Gali"

W planie imprez TVP2 na 2009 rok nie ma transmisji z wręczenia "Róż Gali" i nagród "Viva Najpiękniejsi". Według członka zarządu TVP Sławomira Siwka z transmitowania tych imprez zrezygnowała dyrekcja Dwójki po dokonaniu "ich oceny merytorycznej". Decyzje zarządu są następstwem transmisji "Róż Gali" sprzed dwóch tygodni: "najpiękniejszą parę" ogłoszono na niej Tomasza Raczka i Marcina Szczygielskiego.

Sikorski: Nie kandyduję na szefa NATO

- Nie jestem kandydatem na nowego sekretarza generalnego NATO, chcę pozostać w rządzie Donalda Tuska do końca mandatu - powiedział w Brukseli szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski.

PiS o rządach Gronkiewicz-Waltz: Brak wizji

PiS krytykuje dwuletnie rządy Hanny Gronkiewicz-Waltz w Warszawie: zarzuca jej m.in. zaniedbania inwestycyjne, złą politykę personalną i podwyżki. Według Jarosława Kaczyńskiego, prezydent Warszawy brak wizji. - Zarzuty PiS są bezzasadne - uważa z kolei rzecznik stołecznego urzędu miasta Tomasz Andryszczyk.

Lech Kaczyński: rząd powinien podjąć kroki w celu zakupu samolotów dla VIP-ów

Według Lecha Kaczyńskiego, rząd powinien podjąć "stosowne kroki w sprawie kupna samolotów" dla najważniejszych osób w państwie. Prezydent przyleciał z Mongolii do Japonii wynajętym samolotem. Rządowy Tu "zamarzł" na mongolskim lotnisku. - chwalę Boga, ponieważ państwo i ja możemy dalej rozmawiać - mówił Lech Kaczyński dziennikarzom.

Gross nie musi przepraszać syna mężczyzny opisanego w "Sąsiadach"

Jan T. Gross nie musi przepraszać Kazimierza Laudańskiego m.in. za to, że w "Sąsiadach" opisał jego ojca jako jednego z uczestników pogromu Żydów w 1941 r. w Jedwabnem - orzekł we wtorek Sąd Okręgowy w Warszawie.

Szymon Hołownia wypiera ojca Rydzyka. Z kablówek

Sieć kablowa UPC usunie ze swojej oferty TV Trwam. Zamiast niej pojawi się kanał Religia.tv, którego twarzą jest Szymon Hołownia. Religia.tv pojawia się w kolejnych kablówkach. Kto woli telewizję ojca Rydzyka musi zakupić specjalny zestaw do jej odbioru.

Niech nasi bliscy wyglądają po śmierci jak ludzie

Pani Anna straciła ojca miesiąc temu. Chciała zapomnieć, jak wyglądało jego ciało, kiedy odebrała je po sekcji zwłok z warszawskiego Zakładu Medycyny Sądowej. Gdy przeczytała nasz tekst "Chciałem ostatni raz zobaczyć syna", zdecydowała się zadzwonić. - W tym zakładzie dzieje się coś bardzo niedobrego. Tata był w strasznym stanie..., szwy puściły..., a cała rodzina chciała się z nim pożegnać - mówi pani Anna i zaczyna płakać