Order św. Katarzyny Męczennicy

Z Wikipedii

Order św. Katarzyny Męczennicy (Opдeнъ cв. Beликoмучeнницы Eкaтepины) był do roku 1917 jedynym odznaczeniem Imperium Rosyjskiego przeznaczonym wyłącznie dla kobiet i jest obecnie jednym z orderów domowych dawnej panującej dynastii Romanow.

[edytuj] Historia

Order został ustanowiony 24 listopada 1714 roku przez cara Piotra Wielkiego i miał początkowo nosić miano Order Oswobodzenia na pamiątkę uratowania armii rosyjskiej i samego cara przed niewolą turecką po nieudanej kampanii Piotra nad Prutem w tymże roku. Turecki wezyr zezwolił na odwrót Rosjan, gdyż małżonka Piotra Katarzyna Aleksiejewna (późniejsza Katarzyna I) przekupiła go "darując" mu wszystkie swe klejnoty (w Stambule zapłacił za to później głową).

Pierwsze statuty orderu ukazały się w roku 1713. Posiadał dwie klasy "Wielki Krzyż"" i "Mały krzyż". Rosyjskie księżniczki krwi (wielkie księżne) otrzymywały order I klasy poprzez narodzenie, oprócz nich damami orderu tej klasy mogło być 12 pań z najwyższej arystokracji. Drugą klasę mogły otrzymać najwyżej 94 damy. Za życia Piotra Wielkiego order dostała tylko Katarzyna Aleksiejewna, która wkrótce po swym wstąpieniu na tron zniosła II klasę. Restytuował ją car Paweł I w roku 1797, który także stworzył ostateczną wersję statutów, niezmienioną do roku 1917. W hierarchii carskich orderów św. Katarzyna zajmowała drugie miejsce wspólnie z orderem św. Aleksandra Newskiego. Wielką mistrzynią była zawsze cesarzowa-małżonka. Obecna pretendentka do tronu Rosji, w.ks. Maria Władimirowna Romanowa, nie przyjęła tytułu Wielkiej Mistrzyni św. Katarzyny, gdyż jest według własnego pojęcia carycą, a nie caryną.

Jedynym w historii odznaczenia mężczyzną, który je otrzymał (wbrew statutom, w 1728), był 18-letni kniaź Iwan Dołgorukij, intymny przyjaciel młodocianego cara Piotra II, co wywołało złośliwe komentarze socjety petersburskiej na temat biseksualnych związków obu młodzieńców, a szczególnie roli Dołgorukiego w tych relacjach. (wg. Troyata).

[edytuj] Insygnia

Insygnia orderu św. Katarzyny to krzyż I i II klasy oraz gwiazda I klasy. Krzyż typu krzyż Ruperta, cały osiany diamentami, posiada w medalionie środkowym awersu malowaną na emalii figurę siedzącej świętej, która trzyma w prawej dłoni krzyż kotwiczny, zaś w lewej gałązkę palmową. U stóp świętej widoczny jest jej atrybut, koło torturowe. Na najstarszych insygniach krzyż kotwiczny ozdobiony był małym krzyżykiem z brylantów, symbolizującym światło Ewangelii. Między ramionami trzymanego przez świętą krzyża znajdują się łacińskie litery D S F R ("Domine, salvum fac regem" - "Boże chroń cara"). W medalu rewersu order posiada przedstawienie wieży z orlim gniazdem na szczycie i z dwoma orłami u stóp wieży, które w dziobach trzymają węże. Nad wieżą znajduje się napis "Aequant munia comparis" ("Przez czyny małżonkowi równa").

W pierwszych latach order był noszony na białej wstędze ze srebrnym napisem ЭA ЛЮБOВЬ И OTEЧECTBO, później wstęgę zmieniono na czerwoną, napis pozostał ten sam. Pierwszą klasę noszono na wielkiej wstędze z prawego ramienia na lewy bok, drugą na damskiej kokardzie nad lewą piersią.

Gwiazda I klasy, cała wysadzona brylantami, była ośmiopromienna. W jej środkowym medalionie znajdował się brylantowy diadem na czerwonym tle, otoczony dewizą orderu. Nad medalionem górowała wysadzana brylantami korona carska.

Od roku 1855 krzyż II klasy ozdabiano zamiast brylantów strasem.

[edytuj] Bibliografia

• Arnhard Graf Klenau, Europäische Orden ab 1700, München 1978;
• И. Г. Cpaccкий, Инocтpaнныe и pyccкиe opдeнa дo 1917 гoдa, Leningrad 1963
• Henri Troyat, Terribles tsarines, Paris 1998

Wyjazdowe obrady klubu PO: wraca sprawa Staroń

Podczas wyjazdowego posiedzenia klubu PO w miejscowości Ossa k. Rawy Mazowieckiej Lidia Staroń czyniła wyrzuty kolegom, że nie wsparli jej po publikacji "Rzeczpospolitej". Gazeta napisała, że Staroń zarobiła kilkaset tysięcy zł, bo ustawa, nad którą pracowała, pozwoliła jej uwłaszczyć lokal usługowy. Donald Tusk - relacjonuje zastrzegający anonimowość uczestnik obrad - poparł Staroń, natomiast Zbigniew Chlebowski nie zabrał głosu.

Pierwsza ofiara mrozu. Mężczyzna znaleziony na Podkarpaciu

45-letni mężczyzna jest najprawdopodobniej pierwszą tegoroczną ofiarą mrozów na Podkarpaciu. Policjanci wyjaśniają dokładne przyczyny śmierci mieszkańca Trzebuski. Mężczyznę znaleziono niespełna sto metrów od jego domu. Wiele wskazuje na to, że zmarł w wyniku wychłodzenia organizmu.

Pacelt do dymisji, dostanie nowe zadania

Ostrowiecki poseł Platformy Obywatelskiej Zbigniew Pacelt zostanie odwołany ze stanowiska wiceministra sportu. Teraz będzie odpowiadał za przygotowania reprezentacji Polski do igrzysk w Londynie.

Osiedlowy zespół ukradł sprzęt Acid Drinkers

Policjanci odzyskali sprzęt muzyczny należący do zespołu Acid Drinkers. Złodziejami okazali się 17-letni Jakub K. i 18-letni Paweł K., członkowie osiedlowego zespołu z Ełku. Za kradzież odpowiedzą przed sądem. Grozi im nawet pięć lat więzienia.

Pijany policjant spowodował kolizję

26-letni pijany policjant spowodował w sobotę w Elblągu kolizję. Funkcjonariusz, który miał w wydychanym powietrzu 2,5 promila alkoholu, straci pracę. Czeka go także sprawa karna - poinformowała Justyna Grzeczka z elbląskiej policji.

Drugie podejście PO do ustawy o mediach

PO wraca do rozmów z lewicą o zmianach w mediach. W przyszłym tygodniu politycy Platformy maja wyłożyć na stół nowy projekt ustawy medialnej - dowiedział się "Dziennik".

PiS zaniepokojone sprawą posłów Sejmu Litwy z Kartą Polaka

PiS jest zaniepokojone sprawą posłów litewskiego Sejmu posiadających Kartę Polaka. Dwóm z trzech posłów AWPL grozi utrata mandatu litewskiego posła z powodu przyjęcia przez nich Karty, co budzi na Litwie kontrowersje.

Ojciec, gdy wypił, znęcał się nad córką

Ojciec nadużywał alkoholu. Gdy był pijany, bił córkę drewnianą listewką. Dziewczynka opowiedziała o tym opiekunce ze świetlicy osiedlowej. Ta o sprawie zawiadomiła policję. 47-letniego Arkadiusza L. zatrzymano. Miał prawie promil alkoholu we krwi. Został aresztowany na trzy miesiące.

Kaczyński: Pokażemy inne przypadki pijanych posłów w Sejmie

- PiS nie będzie podejmował żadnych decyzji w sprawie Elżbiety Kruk - powiedział Jarosław Kaczyński. Posłanka w czasie wczorajszych porannych głosowań w Sejmie chwiała się na nogach i niewyraźnie mówiła.

Zima przyszła wcześnie - Polska pod śniegiem

Śnieg spadł niemal w całym kraju. Po nocnych opadach na Warmii i Mazurach panują trudne warunki jazdy. Pomimo bezustannej pracy 40 pługów i piaskarek drogi pozostają niebezpieczne. Jak zapowiada Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej w ciągu doby nad Bałtykiem może spaść nawet 20 centymetrów śniegu.