Paulina Bonaparte

Z Wikipedii

Paulina Bonaparte (ok. 1803)

Paulina Maria Bonaparte, właśc. Paoletta Maria Buonaparte, jako jedyna z rodzeństwa Napoleona zachowała pierwotną formę nazwiska (ur. 20 października 1780 w Ajaccio - zm. 9 czerwca 1825 we Florencji) - druga córka Carla Marii Buonaparte i Letycji z domu Ramolino, ulubiona siostra cesarza Napoleona.

O jej wczesnych latach w Ajaccio niewiele wiadomo. Z obawy przed prześladowaniami ze strony przywódcy niepodległościowego ruchu korsykańskiego Pasquale Paoli w wieku lat 13 uciekła wraz z matką i siostrami Karoliną oraz Elizą z Korsyki do Marsylii we Francji, gdzie przez pierwsze miesiące panie Buonaparte żyły na skraju nędzy. W dwa lata później, po generalskiej nominacji Napoleona, wraz z rodziną przeniosła się do Paryża. Stała się tam znana ze względu na swobodny tryb życia i liczne przygody erotyczne (prawdopodobnie była nimfomanką). W 1797 Napoleon wydał ją za mąż za generała Leclerca po tym, jak był świadkiem ich fizycznej bliskości w miejscu publicznym (na klatce schodowej kwatery wojsk francuskich w Mediolanie). Leclerc wkrótce został wysłany z ekspedycją francuską na San Domingo (obecnie Haiti), która miała stłumić powstanie miejscowej ludności. Również tam Paulina prowadziła bogate życie erotyczne, miała romanse z wojskowymi - i z oficerami i z niższymi szarżami. Natomiast gdy jej mąż zachorował w roku 1802 na żółtą febrę, to z pełnym poświęceniem oddała się opiece nad nim, aż do jego śmierci. Leclerk był ojcem jej syna Dermida, który zmarł w 1806 roku mając osiem lat.

Po powrocie do Francji Paulina została w roku 1803 kolejny raz wydana przez Napoleona za bogatego księcia Camillo Borghese (1775-1832), potomka jednego z najbardziej starożytnych rodów Italii. I to małżeństwo nie zmieniło jej zachowania. Pomimo tego, że mąż był fundatorem skandalizującej rzeźby Canovy Wenus, do której Paulina pozowała nago, to wkrótce ich małżeństwo faktycznie rozpadło się. Według rozpowszechnianych wówczas w Europie opinii, powodem były też jej ekstrawaganckie pomysły, jak używanie służących jako krzeseł lub wnoszenie do kąpieli przez niewolników Murzynów. Nie doszło jednak do rozwodu, a tylko do separacji.

Paulina jako Wenus (rzeźba Canovy, kolekcja Villa Borghese, Rzym)

Oprócz swobodnego obyczajowo trybu życia odznaczała się rozrzutnością. W odróżnieniu od większości rodzeństwa Napoleona nie miała ambicji politycznych, ale przyjęła w roku 1806 władzę nad księstwami Parmy i Guastalli, wkrótce jednak je sprzedała za sumę 6 milionów franków. Od roku 1810 jej stosunki z cesarzem uległy znacznemu pogorszeniu ze względu na nieprzyjaźń z jego drugą małżonką, Marią Ludwiką.

Po upadku monarchii napoleońskiej Camillo Borghese oficjalnie zerwał z rodziną Bonapartych. Paulina jako jedyna z rodzeństwa pomagała Napoleonowi w czasie jego pobytu na Elbie. W sytuacji gdy Ludwik XVIII nie dotrzymywał finansowych porozumień ustalonych przy abdykacji w Fontainebleau, Paulina sprzedała swe klejnoty i uzyskane środki przekazała bratu. Wraz z matką była u jego boku zarówno na Elbie, jak w czasie Stu Dni.

Po roku 1820 pogodziła się z mężem i zamieszkała razem z nim we Florencji. Pod koniec życia zachorowała, podobnie jak ojciec Carlo Maria i być może brat Napoleon, na raka żołądka. Wzmagające się cierpienia doprowadziły ją do samobójstwa 9 czerwca 1825 roku. Zgodnie ze swym życzeniem została pochowana w krypcie rodowej książąt Borghese w Rzymie.

[edytuj] Bibliografia

• Nouvelle Biographie Générale, Tome XLII, Paris 1863;
• Jadwiga Dackiewicz, W gnieździe Bonapartych, Łódź 1983.