Pelplin

Z Wikipedii

Współrzędne: 53°55'34" N 18°42'04" E53.9261111 18.7011111 (Pelplin)

Pelplin
Herb Pelplina Flaga Pelplina
Województwo	pomorskie
Powiat	tczewski
Gmina  - rodzaj	Pelplin miejsko-wiejska
Prawa miejskie	1931
Burmistrz	Andrzej Stanuch (e-mail)
Powierzchnia	4,45 km²
Położenie	53° 55'34'' N 18° 42'04'' E
Ludność (2008) • liczba ludności • gęstość	9 200 1927,6 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	58
Kod pocztowy	83-130
Tablice rejestracyjne	GTC
Położenie na mapie Polski Pelplin
TERC10 (TERYT)	6222914044
Miasta partnerskie	Teisnach  Niemcy Grafling  Niemcy Gniew  Polska
Urząd miejski3 pl. Grunwaldzki 4 83-130 Pelplin tel. 58 536-12-61; faks 58 536-14-64
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Pelplin to miasto w woj. pomorskim, w powiecie tczewskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Pelplin. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. gdańskiego. Pelplin jest lokalnym węzłem komunikacyjnym, krzyżują się tu DW229 z DW230, w pobliżu miasta znajduje się węzeł drogowy Pelplin autostrady A1 z DW229. Przez miasto biegnie magistrala kolejowa Śląsk-Porty Trójmiasta.

Według danych z 31 grudnia 2004, miasto miało 8578 mieszkańców.

Spis treści 1 Położenie 2 Historia 2.1 Z kart historii 2.2 Nazwy Pelplina 2.3 II wojna światowa 3 Turystyka 3.1 Zabytki 4 Edukacja 5 Gospodarka 6 Znane osoby związane z Pelplinem 7 Sport 8 Galeria 9 Linki zewnętrzne

[edytuj] Położenie

Miasto i Gmina Pelplin położona jest w południowej części województwa pomorskiego, w powiecie tczewskim, nad rzeką Wierzycą. Geograficznie Gmina i Miasto Pelplin położona jest w obrębie dwóch mezoregionów fizyczno-geograficznych – Pojezierza Starogardzkiego (część centralna i zachodnia) oraz Doliny Kwidzyńskiej (część wschodnia), która jest częścią makroregionu Doliny Dolnej Wisły. Etnicznie należy do regionu zwanego Kociewiem. Położenie geograficzne a także struktura środowiska przyrodniczego (wynik zlodowacenia bałtyckiego oraz procesów przyrodniczych po ustąpieniu lądolodu) determinują większość warunków naturalnych – jest to gmina o wiodącej funkcji rolniczej.

[edytuj] Historia

Historia Pelplina nierozerwalnie związana jest z zakonem cystersów, przybyłych tu z Doberanu w Meklemburgii. W 1274 wieś (wtedy zwana Polplin) z przyległymi terenami została nadana zakonowi przez księcia pomorskiego Mściwoja II. Od 1821 stolica diecezji chełmińskiej (po przeniesieniu z Chełmży), od 1992 diecezji pelplińskiej. W 1931 Pelplin otrzymał prawa miejskie. Od 1994 z Pelplina nadaje Katolicka Rozgłośnia Diecezji Pelplińskiej – Radio Głos.

[edytuj] Z kart historii

• 1274 r. książę pomorski Mszczuj II darował cystersom wieś Pelplin
• 1281 r. cysterska wieś Lignowy została przekazana Krzyżakom
• 1433 r. klasztor pelpliński padł ofiarą najazdu wojsk husyckich
• 1626 r. król szwedzki Gustaw Adolf podziwiał obraz Hana w kościele opactwa
• 1677 r. Jan III Sobieski z rodziną gościł w opactwie cysterskim w Pelplinie
• 1807 r. stacjonowała w klasztorze dywizja gen. Mennarda w drodze do Gdańska
• 1823 r. przeniesiono stolicę biskupów chełmińskich do Pelplina
• 1829 r. otwarto seminarium duchowne
• 1836 r. założono szkołę przykatedralną – słynne "Collegium Marianum"
• 1869 r. rozpoczęto wydawanie "Pielgrzyma", reaktywowanego po wojnie w 1989 r.
• 1878 r. uruchomiona została potężna cukrownia pelplińska
• 1931 r. Pelplin otrzymał prawa miejskie, a herb w 1937 r.
• 1992 r. Pelplin zostaje stolicą nowoutworzonej diecezji pelplińskiej
• 1999 r. z pielgrzymką apostolską przybył Jan Paweł II.

[edytuj] Nazwy Pelplina

W tekstach średniowiecznych spotykamy nazwę Poplin (1274 r.), Polplyn (1298 r.), Poplin (1301 r.), Polpelin (1306 r.), a później Paplin lub Peplin (1583 r.). Nazwę tę wywodzono dawniej od rzeczownika "pło", jezioro. Dziś przeważa opinia, że jest ona patronimiczna i pochodzi od nazwiska Pepła.

[edytuj] II wojna światowa

Wybuch II wojny światowej otworzył najbardziej tragiczny rozdział w historii Pelplina. Seminarium Duchowne stało się m.in. więzieniem gdzie odbywały się przesłuchania torturowanych więźniów. 20 października 1939 r. po krwawej procesji, która przeszła przez miasto zginęli pelplińscy profesorowie, kanonicy i pracownicy Kurii jacy znajdowali się na miejscu. Zginęło także kilku świeckich obywateli Pelplina.

[edytuj] Turystyka

[edytuj] Zabytki

• Gotycki pocysterski zespół klasztorny – kościół z końca XIII-poł. XIV wieku, sklepiony w XIV, XV w. i 1557 r. (Antoni Schultes z Gdańska), odnawiany i częściowo rekonstruowany w latach 1894-99, duża trójnawowa bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi o układzie nawy głównej imitującej układ halowy, z prosto zamkniętym prezbiterium i transeptem; bogate wyposażenie wnętrza – gotyckie stalle z połowy XV w., najcenniejsze w Polsce, o bogatej dekoracji, wielki manierystyczny ołtarz główny z lat 1623-24 z obrazami Hermana Hana (Koronacja Marii, Wizja św. Bernarda) oraz bogatą dekoracją rzeźbiarską, manierystyczne ołtarz w nawach bocznych i przy filarach nawy głównej z obrazami Hermana Hana (słynny Pokłon pasterzy), A. Stecha, B. Strobla i in.; do kościoła od południa przylega budynek dawnego klasztoru z XIV w. – trójskrzydłowy z wirydarzem i otaczającymi go krużgankami, w których malowidło gotyckie z XV wieku oraz obrazy z końca XVII w. malowane przez A. Stecha i jego warsztat.
• Kościół Bożego Ciała – gotycki z około 1417 roku; w drugiej połowie wieku XVII stał się kościołem parafialnym dla rozwijającej się wokół klasztoru osady wiejskiej.
• Muzeum Diecezjalne – z bogatymi zbiorami sztuki gotyckiej (Księga Gutenberga)
• Klasycystyczny pałac biskupi z około 1837 r.

[edytuj] Edukacja

• Przedszkole Nr1 w Pelplinie
• Przedszkole Nr2 w Pelplinie
• Zespół Szkół Nr 1
• Zespół Szkół Nr 2
• Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych
• Collegium Marianum – Liceum Katolickie im. Jana Pawła II
• Wyższe Seminarium Duchowne Diecezji Pelplińskiej

[edytuj] Gospodarka

Główne sektory gospodarki:

• Handel
• Rolnictwo
• Usługi

Największe przedsiębiorstwa:

• "Pelbud" Adam Kwidziński
• "Natra" Sp. z o.o. zakład produkcyjny
• Wydawnictwo "Bernardinum" Sp. z o.o.
• "Colmec" Sp. z o.o.
• Zakład Masarski "Rąbała"
• Zakłady Mięsne "Michna" Sp. z o.o.

[edytuj] Znane osoby związane z Pelplinem

Bernard Białkowski Janusz Stanisław Pasierb Leszek Kosedowski Krzysztof Kosedowski Dariusz Kosedowski Albin Zielke Jerzy Świnka Jan Bernard Szlaga Konstantyn Dominik Piotr Krupa

[edytuj] Sport

KS Wierzyca Pelplin – Klub Sportowy założony w 1956 roku w Pelplinie. Do największych sukcesów klubu, można zaliczyć:

• Piłka nożna

Zdobycie Regionalnego Pucharu Polski (2004/2005) Awans do IV ligi (2004/2005) Awans do III ligi (2006/2007)

• Koszykówka

Historyczny awans do II ligi jako SKS Polpharma II Pakmet Pelplin, następnie jako Wierzyca Pelplin.

• Sekcje Klubu Sportowego Wierzyca Pelplin

Piłka nożna – Dane podstawowe

• Prezes klubu: Mariusz Paluchowski
• Honorowy Prezes Klubu: Stanisław Rąbała
• Wiceprezes Klubu: Jarosław Tobiański
• Wiceprezes Klubu: Dariusz Górski
• Sekretarz Klubu: Mirosław Chyła
• Skarbnik Klubu: Janusz Eggert
• Trenerzy Drużyny: Jacek Imianowski i Grzegorz Pawłuszek
• Rok Założenia: 1956 r.
• Barwy: bordowo-czarno-białe
• Adres: 83-130 Pelplin, ul.Czarnieckiego 8
• Telefon: (058) 536 36 46

Karate – Dane podstawowe

Istnieje od 1991 roku. W latach 1999 - 2003 należała do Polskiej Federacji Karate Tradycyjnego Fudokan. Sekcja uczestniczyła w tych latach w wielu obozach i stażach szkoleniowych, zarówno krajowych, jak i międzynarodowych. Na ten czas przypada również wiele sukcesów sportowych naszych zawodników. Od 1 czerwca 2003 roku sekcja jest członkiem miejskiego klubu sportowego KS "Wierzyca" Pelplin. Posiada licencję wydaną przez Polski Związek Karate oraz jest zrzeszona w Podkomisji Karate Shotokan W.S.I. PZK.

• Trener: Adam Cichocki
• Adres: 83-130 Pelplin, ul.Kościuszki 12a

KS Centrum Pelplin – klub założony w 1998 roku. Największym sukcesem klubu, jest awans do A-Klasy. W 2008 roku klub obchodził będzie 10-lecie istnienia.

MUKS Olimpijczyk Pelplin – klub lekkoatletyczny założony w 2005 roku

[edytuj] Galeria

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Kujot Stanisław Opactwo pelplińskie (1875) – wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

Lądowanie z turbulencjami: Lech Kaczyński przybył do Seulu

Prezydent RP Lech Kaczyński przybył około godz. 5.50 rano czasu polskiego do Seulu. Wizyta w Korei Południowej jest ostatnim etapem podróży prezydenta po Azji.

Marcinkiewicz na Platformie do Strasburga

Były premier Kazimierz Marcinkiewicz na pierwszym miejscu warszawskiej listy PO do Parlamentu Europejskiego. Taki wariant rozważają liderzy partii - dowiedziała się „Gazeta”

Dalajlama w Polsce

Dziś początek wizyty XIV Dalajlamy, duchowego i politycznego przywódcy Tybetańczyków, laureata Pokojowej Nagrody Nobla i jednego z największych żyjących autorytetów moralnych.

Człowiek, mnich, dalajlama

Dla Zachodu XIV Dalajlama Tenzjin Gjaco jest laureatem Pokojowej Nagrody Nobla, współczesnym Gandhim, moralnym autorytetem konsekwentnie głoszącym ideę miłości, szacunku i odpowiedzialności za wszystkie żywe istoty i za całą Ziemię.

"Żeby móc tak mówić, trzeba być nieskazitelnym bohaterem"

- Żeby używać takich słów, trzeba mieć autorytet, który mają postacie pomnikowe. Trzeba być nieskazitelnym bohaterem - tak Radosław Sikorski skomentował wypowiedź prezesa PiS. Jarosław Kaczyński stwierdził dziś, że "13-letnie dziewczynki wytrzymywały tortury gestapo, a Niesiołowski sypał".

Lech Wałęsa o UE: Ja, rewolucjonista trochę tu porozrabiam

W Brukseli odbyło się dziś pierwsze spotkanie grupy refleksji w sprawie przyszłości Unii Europejskiej. Uczestniczący w nim Lech Wałęsa zapowiedział, że jako "stary rewolucjonista" będzie zadawał prowokacyjne pytania i "jeśli go nie wyrzucą, to trochę porozrabia".

Dalajlama: Uczę się polskiej determinacji i siły woli

Określenie "Polska" towarzyszy mi od dzieciństwa; kiedy tylko tu jestem uczę się polskiej determinacji i siły woli - mówił w wywiadzie dla radiowej "Jedynki" Dalajlama XIV. Jutro duchowy przywódca Tybetańczyków przyjeżdża do Polski.

Bondaryk: Otrzymałem od PTC ok. 450 tys. zł

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Krzysztof Bondaryk wydał w czwartek oświadczenie. Poinformował w nim, że wysokość uzyskanych przez niego świadczeń od spółki PTC z tytułu zakazu konkurencji, nagrody rocznej i ekwiwalentu za urlop wyniosła ok. 450 tys. zł.

Radni PO chcą zmienić nazwę pl. Defilad

Skansen PRL-u w centrum Warszawy ma szansę zmienić nazwę na bardziej romantyczną. Radni Platformy Obywatelskiej chcą przemianować pl. Defilad na pl. Fryderyka Chopina. Klub PiS jest tym pomysłem zachwycony.

Zuchwały napad na bank

Dwóch mężczyzn w kominiarkach w środku dnia sterroryzowało kasjerkę banku i uciekło z pieniędzmi.