Powiat pajęczański
Z Wikipedii
| Powiat pajęczański | |||||||||||
|
|||||||||||
Położenie na mapie województwa |
|||||||||||
| Województwo | łódzkie | ||||||||||
| Siedziba władz powiatu | Pajęczno | ||||||||||
| Starosta | Beata Mateusiak-Pielucha | ||||||||||
| Powierzchnia | 803,77 km² | ||||||||||
| Populacja (2007) - liczba ludności - gęstość |
53140 66 osób/km² |
||||||||||
| Urbanizacja | 24,27% | ||||||||||
| Tablica rejestracyjna | EPJ | ||||||||||
|
|||||||||||
|
Starostwo
ul. Kościuszki 7698-330 Pajęczno tel. 34 311-31-21; faks 34 311-31-20 (e-mail) |
|||||||||||
| Strona internetowa powiatu | |||||||||||
Powiat pajęczański - powiat w Polsce (województwo łódzkie), reaktywowany w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Pajęczno.
Spis treści |
[edytuj] Geografia
[edytuj] Położenie i obszar
Powiat pajęczański ma obszar27 803,77 km².
Powiat stanowi 4,41% powierzchni województwa łódzkiego.
[edytuj] Podział administracyjny
W skład powiatu wchodzą:
- gminy miejsko-wiejskie: Działoszyn, Pajęczno
- gminy wiejskie: Kiełczygłów, Nowa Brzeźnica, Rząśnia, Siemkowice, Strzelce Wielkie, Sulmierzyce
- miasta: Działoszyn, Pajęczno
| lp. | Herb | Gmina | siedziba | powierzchnia (km²) |
ludność | gęstość zaludnienia (osób/km²) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Działoszyn | Działoszyn | 120,92 | 12926 | 107 | |
| 2 | Kiełczygłów | Kiełczygłów | 88,80 | 4292 | 48 | |
| 3 | Nowa Brzeźnica | Nowa Brzeźnica | 135,15 | 4958 | 37 | |
| 4 | Pajęczno | Pajęczno | 113,64 | 11601 | 102 | |
| 5 | Rząśnia | Rząśnia | 86,12 | 4814 | 56 | |
| 6 | Siemkowice | Siemkowice | 98,40 | 4993 | 51 | |
| 7 | Strzelce Wielkie | Strzelce Wielkie | 78,00 | 4856 | 62 | |
| 8 | Sulmierzyce | Sulmierzyce | 82,74 | 4700 | 57 | |
| Razem | - | 8 | 8 | 803,77 | 53140 | 66 |
[edytuj] Historia
Powiat pajęczański został powołany dnia 1 stycznia 1956 roku w województwie łódzkim, czyli 15 miesięcy po wprowadzeniu gromad w miejsce dotychczasowych gmin (29 września 1954) jako podstawowych jednostek administracyjnych PRL. Na powiat pajęczański złożyło się 29 gromad, które wyłączono z dwóch ościennych powiatów w tymże województwie [1]:
- z powiatu radomszczańskiego:
- gromady Biała, Bogumiłowice, Brzeźnica Nowa, Chorzenice, Dubidze, Dworszowice Pakoszowe, Gajęcice, Konstantynów, Makowiska, Pajęczno, Prusicko, Rząśnia, Stróża, Sulmierzyce, Wiewiec, Wistka (do 1961 [2]), Wólka Prusicka i Zamoście
- z powiatu wieluńskiego:
- gromady Chorzew, Działoszyn, Huta, Kiełczygłów, Krzeczów, Lipnik, Ożegów, Raciszyn, Siemkowice, Szczyty i Trębaczew
Na uwagę zasługuje fakt, iż w momencie utworzenia powiat pajęczański nie obejmował miast; Pajęczno, stolica powiatu, utraciła prawa miejskie w 1870 roku i odzyskała je dopiero 1 stycznia 1958 roku [3]. 1 stycznia 1959 roku z gromady Wiewiec wyłączono wieś Krzywanice i pobliskie kolonie i włączono je do gromady Lgota Wielka w powiecie radomszczańskim [4].
1 stycznia 1973 roku zniesiono gromady i osiedla a w ich miejsce reaktywowano gminy. Powiat pajęczański podzielono na 1 miasto i 9 gmin [5]:
- miasto Pajęczno
- gminy Działoszyn, Kiełczygłów, Nowa Brzeźnica, Pajęczno, Rusiec [6], Rząśnia, Siemkowice, Strzelce Wielkie, Sulmierzyce
Po reformie administracyjnej obowiązującej od 1 czerwca 1975 roku terytorium zniesionego powiatu pajęczańskiego podzielono między trzy nowo utworzone województwa [7].
- częstochowskie - miasto Pajęczno oraz gminy Nowa Brzeźnica, Pajęczno i Strzelce Wielkie
- piotrkowskie - gminy Rząśnia i Sulmierzyce
- sieradzkie - gminy Działoszyn, Rusiec, Kiełczygłów i Siemkowice
1 stycznia 1992 roku miasto Pajęczno i gminę wiejską Pajęczno połączono we wspólną gminę miejsko-wiejską [8]. 31 grudnia 1993 roku prawa miejskie odzyskał Działoszyn, co sprawiło że gminę wiejskę Działoszyn przekształcono w gminę miejsko-wiejską [9].
Wraz z reformą administracyjną z 1999 roku w nowym województwie łódzkim przywrócono powiat pajęczański [10], w porównaniu z obszarem z 1975 roku zmniejszony o gminę Rusiec, która znalazła się w powiecie bełchatowskim w tymże województwie.
Przyłączenie gminy Rząśnia do powiatu pajęczańskiego spotkało się z głośnym sprzeciwem ludności gminy powołującej się na względy funkcjonalno-przestrzenne i społeczne (zatrudnienie, gospodarka, komunikacja, podstawowe instytucje), przemawiające za przynależnością do powiatu bełchatowskiego [11]. Podobny wniosek (o przynależność do powiatu radomszczańskiego) złożyły także władze gminy Sulmierzyce, który jednak w przeciwieństwie do wniosku gminy Rząśnia, nie spełniał wymóg formalnych [12]. Żaden z nich nie został jednak uwzględniony.
W porównaniu z obszarem z 1956 roku jedynie obszar dawnej gromady Krzeczów leży obecnie na terenie powiatu wieluńskiego - pozostałe są ponownie w powiecie pajęczańskim.
[edytuj] Gospodarka, kultura, infrastruktura
Powiat ma charakter leśny i rolniczy. Tereny rolnicze zajmują 52% ogólnej powierzchni powiatu. W produkcji rolniczej dominują ziemniaki i zboże, także rzepak i buraki cukrowe. Bardzo dobrze funkcjonuje produkcja chrzanu. Na terenie powiatu działa 50 przetwórni owocowo-warzywnych. Ze zwierząt hoduje się trzodę chlewną i bydło mleczne. Powiat pajęczański posiada bogate złoża kamienia wapiennego, piasków i żwirów. W kraju znana jest cementownia KCW Warta S.A. z Działoszyna. W powiecie zarejestrowanych jest 2410 podmiotów gospodarczych. Regionem partnerskim powiatu pajęczańskiego jest powiat niemiecki Merseburg-Querfurt.
Powiat dysponuje 200 miejscami noclegowymi. Na terenie powiatu znajdują się dwa kina (w Pajęcznie i Działoszynie), 27 bibliotek, ośrodki kultury oraz Powiatowa Biblioteka Publiczna z czytelnią multimedialną.
Przez teren powiatu przebiegają krajowe drogi i linie kolejowe. Dobre połączenia zapewniają: magistrala kolejowa Śląsk-Porty i droga krajowa nr 42 oraz drogi wojewódzkie nr 486, 483, 491. Rejestracje samochodowe: EPJ (od 2000), wcześniej odpowiednio wojewódzkie częstochowskie, piotrkowskie, sieradzkie (wszystkie do 1999) i łódzkie (styczeń - kwiecień 2000). Powiatowy zarząd dróg znajduje się w mieście Działoszyn.
[edytuj] Przyroda i turystyka
Południowo zachodnią część powiatu obejmuje Załęczański Park Krajobrazowy, na jego obszarze znajdują się dwa rezerwaty przyrody: Węże i Dąbrowa w Niżankowicach. Na terenie Parku możemy podziwiać wiele interesujących pomników przyrody m.in. Żabi Staw czy Góra Wapiennik. W całym powiecie pajęczańskim rezerwaty przyrody mają łącznie 189 ha a obszary chronionego krajobrazu zajmują 3640 ha.
Zabytki powiatu to głównie obiekty sakralne i architektoniczne oraz miejsca pamięci historycznej. Na terenie powiatu znajdują się 32 stanowiska archeologiczne.
[edytuj] Demografia
Liczba ludności (dane z 31 grudnia 2007):
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| osób | % | osób | % | osób | % | |
| ogółem | 53140 | 100 | 26712 | 50,3 | 26428 | 49,7 |
| miasto | 12897 | 100 | 6522 | 50,6 | 6375 | 49,4 |
| wieś | 40243 | 100 | 20190 | 50,2 | 20053 | 49,8 |
Przypisy
- ↑ Dz. U. z 1955 r. Nr 44, poz. 286
- ↑ Gromadzką Radę Narodową w Wistce zlikwidowano uchwałą WRN w Łodzi z dnia 20 września 1961 r. i włączono do gromady Dworszowice Pakoszowe
- ↑ Dz. U. z 1957 r. Nr 57, poz. 282
- ↑ Dz. U. z 1958 r. Nr 76, poz. 392
- ↑ Polska - Zarys encyklopedyczny. PWN, 1974
- ↑ obecnie w powiecie bełchatowskim
- ↑ Dz. U. z 1975 r. Nr 17, poz. 92
- ↑ Dz. U. z 1991 r. Nr 87, poz. 397
- ↑ Dz. U. z 1993 r. Nr 123, poz. 555
- ↑ Dz. U. z 1998 r. Nr 103, poz. 652
- ↑ Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji: Ocena nowego zasadniczego podziału terytorialnego państwa
- ↑ Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji: Ocena nowego zasadniczego podziału terytorialnego państwa, Wnioski i postulaty stopnia powiatowego
[edytuj] Linki zewnętrzne
Miasta: Działoszyn • Pajęczno
Gminy miejsko-wiejskie: Działoszyn • Pajęczno
Gminy wiejskie: Kiełczygłów • Nowa Brzeźnica • Rząśnia • Siemkowice • Strzelce Wielkie • Sulmierzyce
Miasta na prawach powiatu: Łódź • Piotrków Trybunalski • Skierniewice
Powiaty: bełchatowski • brzeziński • kutnowski • łaski • łęczycki • łowicki • łódzki wschodni • opoczyński • pabianicki • pajęczański • piotrkowski • poddębicki • radomszczański • rawski • sieradzki • skierniewicki • tomaszowski • wieluński • wieruszowski • zduńskowolski • zgierski
| Zatrzymano kolumnę samochodów z L. Kaczyńskim w Gruzji |
- Kolumna samochodów z prezydentami Polski i Gruzji została ostrzelana w drodze z lotniska w Tbilisi do jednego z osiedli przy granicy z Osetią - poinformował minister Michał Kamiński z Kancelarii Prezydenta. Prezydent Lech Kaczyński jest bezpieczny - dodał. Kolumna zawróciła do Tbilisi. |
| Trzech nastolatków śmiertelnie pobiło 51-latka |
Łódzka policja zatrzymała trzech nastolatków, którzy śmiertelnie pobili 51-letniego mężczyznę. Dwóch z nich może trafić na 10 lat do więzienia. |
| Straż Graniczna rozbiła grupę przemytników |
Funkcjonariusze Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej (NOSG) rozbili grupę, zajmującą się obrotem towarami, głównie papierosami, bez polskich znaków skarbowych akcyzy. Zatrzymano trzy osoby. |
| Kurski: widziałem ministra nawalonego jak Messerschmitt |
Zdaniem Jacka Kurskiego Elżbieta Kruk padła ofiarą panującej w mediach niechęci do PiS. Na antenie Radia ZET poseł bronił swojej partyjnej koleżanki i opowiadał o ministrze rządu Donalda Tuska, który pijany przyszedł do studia telewizji Polsat. |
| Autobus wpadł do rowu, 12 rannych |
Na drodze wojewódzkiej nr 865 Jarosław - Lubaczów autobus wpadł do rowu w miejscowości Makowisko (Podkarpackie). 12 osób - uczestników wycieczki - trafiło do szpitala. Na razie nie wiadomo, jak poważne odnieśli obrażenia. |
| Zachodniopomorskie: Ok. 10 tys. osób bez prądu |
W Zachodniopmorskiem wraca zasilanie do powiatów pyrzyckiego i stargardzkiego. Usuwane są kolejne awarie stacji transformatorowych. Prace utrudnia jednak silny wiatr - poinformował rzecznik ENEA OPERATOR Paweł Oboda. Porywisty wiatr i śnieżyce uszkodziły 250 stacji transformatorowych. Ok. 10 tys. mieszkańców nie ma prądu. |
| Wyjazdowe obrady klubu PO: wraca sprawa Staroń |
Podczas wyjazdowego posiedzenia klubu PO w miejscowości Ossa k. Rawy Mazowieckiej Lidia Staroń czyniła wyrzuty kolegom, że nie wsparli jej po publikacji "Rzeczpospolitej". Gazeta napisała, że Staroń zarobiła kilkaset tysięcy zł, bo ustawa, nad którą pracowała, pozwoliła jej uwłaszczyć lokal usługowy. Donald Tusk - relacjonuje zastrzegający anonimowość uczestnik obrad - poparł Staroń, natomiast Zbigniew Chlebowski nie zabrał głosu. |
| Pierwsza ofiara mrozu. Mężczyzna znaleziony na Podkarpaciu |
45-letni mężczyzna jest najprawdopodobniej pierwszą tegoroczną ofiarą mrozów na Podkarpaciu. Policjanci wyjaśniają dokładne przyczyny śmierci mieszkańca Trzebuski. Mężczyznę znaleziono niespełna sto metrów od jego domu. Wiele wskazuje na to, że zmarł w wyniku wychłodzenia organizmu. |
| Pacelt do dymisji, dostanie nowe zadania |
Ostrowiecki poseł Platformy Obywatelskiej Zbigniew Pacelt zostanie odwołany ze stanowiska wiceministra sportu. Teraz będzie odpowiadał za przygotowania reprezentacji Polski do igrzysk w Londynie. |
| Drugie podejście PO do ustawy o mediach |
PO wraca do rozmów z lewicą o zmianach w mediach. W przyszłym tygodniu politycy Platformy maja wyłożyć na stół nowy projekt ustawy medialnej - dowiedział się "Dziennik". |


