Problem Gettiera
Z Wikipedii
Problem Gettiera - problem ustalenia koniecznych i wystarczających warunków, jakie muszą spełniać przekonania, żeby można je było uznać za wiedzę. Edmund Gettier jest autorem napisanego w 1963 roku artykułu p.t. Is Justified True Belief Knowledge? (Czy uzasadnione i prawdziwe przekonanie jest wiedzą?). Tekst, w którym autor podaje przykłady mające pokazać, że warunki tzw. klasycznej definicji wiedzy są niewystarczające, stał się przedmiotem żywej dyskusji w epistemologii.
Spis treści |
[edytuj] Klasyczna definicja wiedzy
Na samym początku artykułu Gettier podaje następującą wersję klasycznej definicji wiedzy:
- Podmiot S wie, że P wtedy i tylko wtedy, gdy jednocześnie:
- P jest zdaniem prawdziwym
- S jest przekonany, że P
- S posiada uzasadnienie swojego przekonania, że P
Dwa przykłady podane przez Gettiera świadczą, jego zdaniem, o tym, że są to warunki niewystarczające.
[edytuj] Przykłady Gettiera
Przykład 1
- Smith ubiega się o pracę w pewnej firmie. Jej szef zapewnił jednak Smitha, że pracę otrzyma Jones. Smith posiada zatem uzasadnione przekonanie, że "Jones otrzyma pracę". Jest też przekonany (po sprawdzeniu), że "Jones ma w kieszeni 10 monet". Na tej podstawie wnioskuje (a rozumowanie to uzasadnia nowe przekonanie), że "Osoba, która dostanie pracę ma w kieszeni 10 monet".
- Okazuje się jednak, że to Smith, a nie Jones otrzymuje pracę. W kieszeni Smitha, choć on sam o tym nie wie, przypadkowo jest tyle samo monet, co w kieszeni Jonesa.
- Mamy zatem sytuację, w której
- Zdanie "Osoba, która dostanie pracę ma w kieszeni 10 monet" jest prawdziwe.
- Smith jest przekonany, że "Osoba, która dostanie pracę ma w kieszeni 10 monet".
- Smith posiada uzasadnienie swojego przekonania, że "Osoba, która dostanie pracę ma w kieszeni 10 monet".
- Przypadek ten spełnia zatem warunki klasycznej definicji, a jednak nie wydaje się być dobrym przykładem wiedzy.
Przykład 2
- Ponieważ odkąd Smith pamięta, Jones zawsze jeździł Fordem, Smith ma uzasadnione przekonanie, że "Jones posiada Forda". Ponieważ do uzasadnienia alternatywy wystarczy uzasadnienie jednego jej członu, Smith może wnioskować, że "Jones posiada Forda lub Brown jest w Barcelonie" (nawet jeśli Smith nie wie, gdzie jest Brown).
- Ford, którym jeździ Jones jest przez niego tylko wypożyczony (nie jest jego własnością). Przypadkowo okazuje się, że Brown rzeczywiście znajduje się w Barcelonie.
- Podobnie jak w pierwszym przykładzie, przekonanie, że "Jones posiada Forda lub Brown jest w Barcelonie" okazuje się być uzasadnione i prawdziwe, choć intuicyjnie nie wydaje się być dobrym przykładem wiedzy.
[edytuj] Bibliografia
- Edmund L. Gettier, "Is Justified True Belief Knowledge?" Analysis, Vol. 23, ss. 121-23 (1963).
[edytuj] Zobacz też
| Chronić polski majątek w czasie kryzysu |
Zanosi się na wielką wyprzedaż majątku narodowego - uważa Aleksandra Natalii-Świat z PiS, wiceprzewodnicząca sejmowej komisji finansów publicznych. |
| Proces dr G. kontra "Fakt" bez Ziobry: poseł został ukarany |
Zbigniew Ziobro bez usprawiedliwienia nie stawił się na procesie cywilnym dr. Mirosława G. z "Faktem" (za tekst pt. "Doktor śmierć"). Sąd Okręgowy w Warszawie wymierzył mu 300 zł grzywny. |
| Polak i Brytyjczyk wywołali burdę na pokładzie samolotu |
26-letni Polak i 24-letni Brytyjczyk wywołali burdę na pokładzie nocnego samolotu rejsowego linii Wizzair do Gdańska. Kapitan samolotu zgłosił zakłócenie porządku publicznego na pokładzie. Obaj kompletnie pijani pasażerowie zostali w kajdankach wyprowadzeni z samolotu. |
| Członkowie PiS opuszczą komisję Palikota |
Prawo i Sprawiedliwość mówi "dość" poczynaniom Janusza Palikota. Paweł Poncyliusz zapowiedział w radiu TOK FM, że wraz z członkami PiS zamierzają w tym tygodniu opuścić sejmową komisję "Przyjazne Państwo", której przewodniczy Palikot. |
| Protest w Koninie: Negocjatorzy próbują nawiązać kontakt z ekologami |
11 ekologów Greenpeace z 5 krajów wspina się na 150-metrowy komin zespołu elektrowni Pątnów-Adamów-Konin w Koninie(Wielkopolska). Na miejscu jest już grupa negocjatorów policyjnych, którzy starają się z nimi skontaktować. |
| TV Puls rezygnuje z redakcji katolickiej |
PRZEGLĄD PRASY. W telewizji Puls nie ma już redakcji katolickiej - informuje "Dziennik". Dziennikarze ją tworzący i dwadzieścia innych osób dostało wypowiedzenia. Dariusz Dąbski, prezes Pulsu, zapewnia jednak, że programy katolickie będą i z anteny na pewno nie znikną. |
| Lech Kaczyński doktorem honoris causa uniwersytetu w Ułan Bator |
Prezydent Lech Kaczyński otrzymał tytuł doktora honoris causa Mongolskiego Uniwersytetu Państwowego. Uroczystość na uniwersytecie jest ostatnim punktem oficjalnej wizyty polskiego prezydenta w stolicy Mongolii - Ułan Bator. |
| Za co nagradza Kochanowski |
Z okazji Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka rzecznik praw obywatelskich dr Janusz Kochanowski uhonoruje swoją nagrodą zwolennika m.in. kary śmierci dla nieletnich i umysłowo upośledzonych |
| Władze Katowic nie chcą u siebie Czeczenów |
300 Czeczenów zostanie rozwiezionych po Polsce, w tym 50 ciężarnych kobiet i 125 dzieci. Władze Katowic chcą zlikwidować ośrodek dla cudzoziemców |
| Wojna PiS i przystawek o media publiczne |
Krzysztof Czabański za Andrzeja Urbańskiego? O takim wariancie huczy w telewizji. |
