Rada Pomocy Żydom
Z Wikipedii
1946.jpg)
Rada Pomocy Żydom przy Delegacie Rządu RP na Kraj – polska organizacja podziemna działająca w latach 1942-1945, działająca jako organ polskiego rządu na uchodźstwie, której zadaniem było organizowanie pomocy dla Żydów w gettach. Rada działała pod konspiracyjnym kryptonimem Żegota.
Począwszy od 1941 Referat Żydowski w Wydziale Informacji Biura Informacji i Propagandy Komendy Głównej Armii Krajowej rozpoczął systematyczne zbieranie informacji o losach polskich Żydów. Zajmowali się tym m. in. Stanisław Herbst, Ludwik Widerszal i Henryk Woliński (kierownik Referatu), a pracami kierował szef Wydziału Informacji, Jerzy Makowiecki.
Żegota została założona 4 grudnia 1942 roku, jako kontynuacja założonego we wrześniu tego samego roku przez Zofię Kossak-Szczucką i Wandę Krahelską-Filipowicz Tymczasowego Komitetu Pomocy Żydom. Pierwszym jej przewodniczącym został polityk Polskiej Partii Socjalistycznej Julian Grobelny, jego zastępcami Tadeusz Rek, reprezentujący Polskie Stronnictwo Ludowe i Leon Feiner z ramienia Bundu. Członkami prezydium Rady został Ferdynand Arczyński reprezentant Stronnictwa Demokratycznego, Władysław Bartoszewski z Frontu Odrodzenia Polski, Adolf Berman z ramienia Żydowskiego Komitetu Narodowego (sekretarz), Emilia Hiżowa, Witold Bieńkowski oraz Ignacy Barski.
W marcu 1943 Witold Bieńkowski ps. Wencki powołał Referat Żydowski Delegatury Rządu na Kraj. Jego zastępcą w tym referacie został Władysław Bartoszewski. Do zadań tej komórki należało m. in. przekazywanie Radzie funduszy na akcje pomocy i przesyłanie raportów dla rządu w Londynie.
Komitet przyciągnął ok. 180 osób, głównie działaczy katolickich. Okupacyjne prawo niemieckie w Polsce przewidywało karę śmierci dla osób ukrywających Żydów, dlatego znalezienie schronienia dla nich nie było łatwe. Dzieci były niejednokrotnie ukrywane u przybranych rodzin, w publicznych domach sierot i innych tego typu instytucjach. Rodziny ukrywające dzieci otrzymywały środki na ich utrzymanie. W samej Warszawie dziecięcy oddział Żegoty, prowadzony przez Irenę Sendlerową opiekował się 2 500 dziećmi żydowskimi przemyconymi z warszawskiego getta. Uciekinierom zapewniano również opiekę medyczną.
Żegota we współpracy ze wspólnotami zakonnymi między innymi zakonem marianów i zakonem urszulanek zaopatrywała Żydów w katolickie metryki chrztu, które pomagały im ocaleć. Wydano Żydom około 60. tysięcy fałszywych dokumentów.
W czasie wojny Żegota była jedyną podziemną organizacją, która była prowadzona zarówno przez Żydów, jak i nie-Żydów, z wielu środowisk politycznych. Jako jedyna zdołała też, pomimo aresztowania niektórych jej członków, utrzymać działalność przez długi czas i pomagać Żydom na wiele innych sposobów.
Członkowie Żegoty zostali upamiętnieni w Izraelu zasadzeniem drzewka w Alei Sprawiedliwych w instytucie Yad Vashem.
Nazwa Żegota wymyślona przez Zofię Kossak-Szczucką, pochodzi od imienia jednego z konspiratorów w III części Dziadów.
[edytuj] Prezesi
- Julian Grobelny (PPS-WRN) do lutego 1944
- Roman Jabłonowski (bezp.) maj-lipiec 1944
- Leon Feiner (Bund) listopad 1944-styczeń 1945
[edytuj] Bibliografia
- Andrzej Krasnowolski "Żegota" - konspiracyjna Rada Pomocy Żydom w okupowanej Polsce 1942-1945
- „Żegota” Rada Pomocy Żydom 1942–1945 , Andrzej Krzysztof Kunert, Andrzej Friszke (red.) 2002 ISBN 83-916666-0-3
| Kownacki się zagalopował? |
Jeden z gości Bogdana Rymanowskiego w programie "Magazyn 24" w TVN24 Piotr Kownacki rzucił, że ministrowie Sikorski i Rostowski zostali z sali wyproszeni, a nie że wyszli sami, jak mówili kilka godzin wcześniej. Szef kancelarii prezydenta szybko zrozumiał swój błąd i nie reagował na pytania dziennikarza. |
| Polska grozi wetem ws. pakietu klimatyczno- energetycznego |
Szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski zagroził w środę w Brukseli, gdzie rozpoczął się dwudniowy szczyt UE, zawetowaniem wniosków końcowych, jeśli polskie postulaty w sprawie pakietu klimatyczno-energetycznego nie zostaną spełnione. Poźnym wieczorem Donald Tusk powtórzył, że "jeśli nie będzie innego wyjścia, skorzysta z możliwości wetowania". |
| Tusk i Kaczyński razem na kolacji i zdjęciu |
Prezydent Lech Kaczyński i premier Donald Tusk usiedli razem do kolacji na szczycie UE w Brukseli. Wcześniej obaj zgodnie pozowali do zdjęcia wszystkich uczestników. Późnym wieczorem prezydent w rozmowie z dziennikarzami wyraził nadzieję, że na następne unijne spotkania będzie jeździł razem z premierem.- Premier był supersympatyczny - mówił Lech Kaczyński. |
| Prezydenccy ministrowie bez przepustek na szczyt UE |
Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki powiedział dziennikarzom w środę wieczorem, że on oraz inni przedstawiciele prezydenta - sekretarz i podsekretarz stanu Michał Kamiński oraz Mariusz Handzlik - zostali pozbawieni przepustek do budynku, gdzie odbywa się szczyt UE. Kancelaria Premiera odpowiada: - Ministrowie prezydenta nie są członkami delegacji. Przepustka im nie przysługuje. |
| Prof.Konarski: spór prezydent-premier to spór charakterów |
Politolog prof. Wawrzyniec Konarski uważa, że spór między prezydentem i premierem jest sporem charakterów. Jego zdaniem konstytucja wyraźnie określa kompetencje głowy państwa i rządu, dlatego ustawa kompetencyjna nie jest potrzebna. |
| 61 osób zatrzymanych w akcji przeciw pedofilom |
Policjanci przeszukali ponad 50 mieszkań i domów na terenie piętnastu województw. Zatrzymali 61 osób. Zabezpieczyli prawie 60 komputerów, tysiące płyt CD i DVD, dysków twardych i innego rodzaju nośników pamięci. To efekt policyjnej akcji o kryptonimie "Simone 2" przeciwko pedofilom grasującym w sieci. |
| Ustawa zakończy kłótnie między prezydentem a premierem? |
Lech Kaczyński przyznał w rozmowie z dziennikarzami - w samolocie podczas podróży do Brukseli - że ustawa kompetencyjna mogłaby być rozwiązaniem obecnych sporów między nim a premierem. |
| Ekspresowy wyrok dla pijanego sternika |
Na półtora roku trafi do więzienia sternik promu, który w trakcie pracy miał ponad 2 promile alkoholu we krwi. O dziwnym zachowaniu mężczyzny poinformowali pasażerowie w poniedziałek. |
| Sprawdź przydatność szczepionki przeciw grypie |
Śląski inspektorat farmaceutyczny odebrał kilkanaście sygnałów o pacjentach, którzy w ostatnich tygodniach zostali zaszczepieni przeterminowanymi szczepionkami przeciwko grypie. - To sytuacja karygodna! - uważa prof. Lidia Brydak, szefowa Krajowego Ośrodka ds. Grypy. |
| Sąd: Zybertowicz ma przeprosić Michnika |
Andrzej Zybertowicz ma przeprosić Adama Michnika za słowa: "Michnik wielokrotnie powtarzał: ja tyle lat siedziałem w więzieniu, to teraz mam rację" - orzekł prawomocnie Sąd Apelacyjny, oddalając apelację Zybertowicza. |
