Serbowie
Z Wikipedii
| Serbowie (Срби) | |
| Liczebność ogółem | około 9 milionów |
| Regiony zamieszkania | Serbia, Chorwacja, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Kosowo, Słowenia, Macedonia, Węgry, USA, Niemcy, Austria, Australia, Kanada |
| Język | język serbski |
| Religie | prawosławie |
| Pokrewne grupy etniczne | Czarnogórcy, Chorwaci, Słoweńcy, Bułgarzy, Bośniacy, Macedończycy |
Serbowie (Срби) - naród południowosłowianski mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Kosowie, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Ameryce. Jest ich ogółem około 9 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi (religia jest ważnym czynnikiem wyróżniającym narodowość serbską).
Serbowie dzielą się na grupy regionalne: Šumadinci, Ere, Vojvođani, Bačvani, Banaćani, Bokelji, Sremci, Semberci, Krajišnici, Hercegovci, Torlaci, Šopi i inni. Czarnogórcy aż do 1945 byli uważani za Serbów.
Serbołużyczanie lub Serbowie łużyccy przypuszczalnie mają wspólne pochodzenie z Serbami, ale obecnie nic poza wspólną narodowością słowiańską i poza nazwą ich nie łączy.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Wg źródeł bizantyjskich przodkowie Serbów osiedlili się na obszarze obecnej południowej Serbii, Kosowa, Dalmacji, Bośni i Czarnogóry pod koniec VI w. n.e., ulegając następnie wymieszaniu z miejscową (częściowo zromanizowaną) ludnością tubylczą.
Dopiero tysiąc lat później, na skutek powtarzających się napaści Imperium Ottomańskiego, Serbowie zasiedlili tereny północne: Wojwodinę, Slawonię i Węgry. Serbowie, zamieszkujący Austro-Węgry migrowali wewnątrz tego państwa oraz do carskiej Rosji. Do podobnej wewnętrznej migracji doszło w Jugosławii i dlatego Serbowie stanowią mniejszość etniczną we wszystkich byłych republikach tego państwa, np. 2 do 3 % ludności ich stolic (najwięcej, bo 26 % w Podgoricy). Wielu Serbów osiedliło się w ciągu XIX w. i XX w. w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej (najwięcej Serbów poza byłą Jugosławią mieszka w Wiedniu, Chicago i Toronto).
Kultura Serbów ukształtowała się pod wpływem Bizancjum i cerkwi prawosławnej, jednak ich zachodni i północny obszar osiedlenia uległ znacznym wpływom katolicyzmu i kultury zachodnioeuropejskiej. W XIX w. nastąpił wzrost świadomości narodowej (początkowo w Wojwodinie, później w całej Serbii).
[edytuj] Sławni Serbowie
Matką ostatniego cesarza bizantyjskiego Konstantyna XI Paleologa była serbska księżniczka Jelena Dragaš.
Gavrilo Princip był Serbem bośniackim, który zabijając arcyksięcia Ferdynanda 28 czerwca 1914, przyczynił się do wybuchu I wojny światowej.
[edytuj] Naukowcy
- Nikola Tesla
- Mileva Marić
- Mihailo Pupin
- Jovan Cvijić
- Milutin Milanković
- Mihailo Petrović
- Ogneslav Kostović Stepanović wynalazca
- Đura Jakšić
[edytuj] Kompozytorzy
[edytuj] Pisarze
[edytuj] Sportowcy
- Vlade Divac
- Peđa Stojaković
- Nemanja Vidić
- Ana Ivanović
- Milan Gurović
- Aleksandar Vuković
- Miroslav Radović
[edytuj] Aktorzy
- Karl Malden (Mladen Sekulovich)
- Mila Jovović (Milla Jovovich), (pół-Serbka)
[edytuj] Reżyserzy
[edytuj] Mapy
 Serbia: obszar zamieszkany przez Serbów (kolor żółty) w 1991. |
 Obszar zamieszkany przez Serbów w Czarnogórze w 2003. |
 Obszar zamieszkany przez Serbów (kolor czerwony) w Bośni i Hercegowinie w 1991. |
 Mapa etniczna Bośni i Hercegowiny z 2006. Serbowie- kolor niebieski, Chorwaci- czerwony, Bośniacy- zielony. |
| Kompromitacja ABW: zatrzymany przemytnik okaleczył się nożem |
PRZEGLĄD PRASY. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego od ponad tygodnia usiłuje ukryć kolejną poważną wpadkę - pisze "Dziennik". Zatrzymany na granicy przemytnik zdołał wyjąć z samochodu nóż i zadać sobie cios w szyję. |
| W pracy wyzywali mnie od najgorszych |
Koledzy obmacywali mnie w pracy i zmuszali do oglądania pornograficznych zdjęć - opowiada pracownica kieleckiej firmy. Teraz sprawą zajmuje się prokuratura |
| Nauczyciel z awansem, ale bez chęci |
W szkole, która zatrudnia najlepiej opłacanych nauczycieli dyplomowanych, uczniowie mają gorsze wyniki niż tam, gdzie pracują nauczyciele gorzej wykwalifikowani - alarmuje NIK. |
| Dzieci samotne w sieci |
Niewielu dorosłych boi się pedofilów czyhających na dzieci w internecie - wynika z badań CBOS i portalu Gazeta.pl. |
| Polski ślad więzień CIA |
W Polsce istniał tajny ośrodek CIA - tej treści notatkę wywiadu poznało w 2006 r. trzech urzędników rządu PiS: Ziobro, Kaczmarek i Wassermann. Czy ośrodek służył Amerykanom jako więzienie dla terrorystów z al Kaidy? Sprawdza to prokuratura |
| PiS pożegna się z kilkoma uczestnikami szkolenia w Sierakowie |
Sekretarz generalny PiS Jarosław Zieliński powiedział, że jego ugrupowanie zrezygnuje ze współpracy z osobami, które przewodziły w "niegodnych zachowaniach" na szkoleniu młodzieżówki partii w Sierakowie pod Poznaniem. Według niego, będzie to kilka osób. |
| Rząd o tekście dziennik.pl: to głupi dowcip gazety, która chce być cytowana |
Zdaniem ministra w kancelarii premiera Rafała Grupińskiego, nie ma groźby zerwania koalicji PO-PSL. Również szef gabinetu politycznego premiera Sławomir Nowak zaprzeczył, by PO postawiła jakiekolwiek ultimatum PSL. Portal dziennik.pl poinformował w czwartek wieczorem, że "nieoficjalnie dowiedział się, iż" Platforma grozi PSL zerwaniem koalicji. Według portalu, PO stawia ludowcom ultimatum: albo poprą pakiet ustaw, albo nastąpi koniec koalicji. O tym, miał - według dziennika.pl - zdecydować czwartkowy zarząd. |
| Prezydent: Szczególna sytuacja Polski w UE jest nie do pozazdroszczenia |
Prezydent Lech Kaczyński w czasie spotkania z ambasadorami mówiąc o stosunkach panujących w Unii Europejskiej, stwierdził, że istnieje właściwie dyrektoriat dwóch państw - Berlina i Paryża, a " szczególna sytuacja Polski w Unii jest w jakimś sensie nie do po zazdroszczenia". Prezydent podkreślił, że naszemu krajowi zależy na dobrych stosunkach z Rosją, ale Polska nie może być niczyją strefą wpływów. Prezydent przyznał też, że jest zaniepokojony relacjami między Polską a Niemcami. |
| Jak policjanci studentów legitymowali |
- Rozbieraj się, do naga! - usłyszał we wtorek wieczorem student politechniki od policjanta. 21-latek miał się rozebrać w otwartym radiowozie, bo mundurowy i jego koledzy stwierdzili, że chłopak „wyglądał podejrzanie” |
| Jasiński: PO się odgrywa, najpierw Ziobro, teraz ja |
B. minister skarbu w rządzie PiS Wojciech Jasiński uważa, że wniosek PO o postawienie go przed Trybunałem Stanu ma charakter czysto polityczny i jest kolejnym etapem "rozgrywki PO przeciwko opozycji parlamentarnej". |
