Starokatolicyzm

Z Wikipedii

Starokatolicyzm
Główna religia	Chrześcijaństwo
Czas założenia	1870
Wyznanie macierzyste	Kościół katolicki
Klasyfikacja religii

Starokatolicyzm - treść nauczania Kościołów starokatolickich, całość przyjętych w nim zasad odnoszących się do wiary, moralności, życia religijnego i funkcjonowania Kościoła.

Najwięcej starokatolików mieszka na terenie Stanów Zjednoczonych, Kanady, Niemiec, Austrii i Szwajcarii. Na terenie Polski żyje ok. 45 tys. starokatolików.

Spis treści 1 Historia 1.1 Geneza starokatolicyzmu 1.2 Rozwój ruchu starokatolickiego 2 Doktryna starokatolicka 3 Unia Utrechcka Kościołów Starokatolickich 4 Światowa Rada Narodowych Kościołów Katolickich 5 Systematyka Kościołów starokatolickich 5.1 Kościoły związane z Unią Utrechcką 5.2 Kościoły związane ze Światową Radą Narodowych Kościołów Katolickich 5.3 Kościoły mariawickie 5.4 Pozostałe Kościoły (Wybór) 6 Zobacz też 7 Linki zewnętrzne 8 Bibliografia

[edytuj] Historia

Część serii dotyczącej Chrześcijaństwa
Podstawy
Jezus Chrystus Kościół · Teologia · Nowe Przymierze Apostołowie · Królestwo Boże · Ewangelia
Biblia
Stary Testament · Nowy Testament Kanon · Księgi deuterokanoniczne Apokryfy · Septuaginta · Wulgata Dekalog · Kazanie na górze Polskie przekłady Biblii
Teologia chrześcijańska
Trójca Święta: Ojciec, Syn, Duch Święty Stworzenie świata · Upadek człowieka Łaska Boża · Wiara · Usprawiedliwienie Zbawienie · Uświęcenie · Theosis Nabożeństwo · Liturgia · Sakramenty Eschatologia · Apologetyka
Historia i tradycje
Sobory powszechne · Chrystianizacja Schizma wschodnia · Krucjaty · Reformacja Antytrynitaryzm · Augustianizm · Tomizm Ikonografia · Arminianizm · Episkopalizm Prezbiterianizm · Kongregacjonalizm
Kościoły chrześcijańskie
Prawosławie
Cerkiew prawosławna · Staroobrzędowcy Orientalna ortodoksja · Kościół asyryjski
Katolicyzm
Kościół katolicki (rzymski · wschodnie) Starokatolicyzm · Mariawityzm Tradycjonalizm · Liberalizm
Protestantyzm
Anabaptyzm · Luteranizm · Kalwinizm Anglikanizm · Baptyzm · Metodyzm Ewangelikalizm · Fundamentalizm · Liberalizm Adwentyzm · Unitarianizm · Pentekostalizm
Ważne osoby
Apostoł Paweł · Apostoł Piotr · Apostoł Jan Ojcowie Kościoła · Atanazy · Ariusz Marcjon · Anzelm z Canterbury Augustyn z Hippony · Tomasz z Akwinu Marcin Luter · Jan Kalwin · John Wesley Arcybiskup Canterbury · Papież katolicki Ekumeniczny Patriarcha Konstantynopola

[edytuj] Geneza starokatolicyzmu

Kościół Utrechcki uznany przez państwo jako Kościół Rzymskokatolicki Starobiskupiego Kleru swą genezą sięga czasów anglosaskiego mnicha i apostoła Fryzji: św. Willibrorda, który w 695 r. został pierwszym arcybiskupem Utrechtu. Biskupi utrechccy już w średniowieczu wyróżniali się daleko idącą niezależnością od Rzymu, co przejawiało się min. w praktykach wyboru biskupów przez kapitułę. Po roku 1517 napięcia i konflikty religijne w Niderlandach wystąpiły ze szczególnym nasileniem. Reformacja zyskała tu wielu zwolenników. W 1566 r. doszło w Holandii do powstania przeciwko Hiszpanom. We Flandrii i Brabancji wybuchły zamieszki. Łupiono kościoły i klasztory, napadano na duchowieństwo. Powstańcze władze Holandii zakazały odprawiania nabożeństw katolickich. Pokój zawarty w 1648 r. zakładał, że zarząd protestanckich magistratów zostanie przekazany stanom północno-niderlandzkim. Od początku jednak sprawę utrudniała kuria rzymska przysyłając do Holandii jezuitów, którzy hołdowali silnemu centralizmowi rzymskiemu. Jezuici lekceważyli wskazania arcybiskupa Utrechtu, formułując jednocześnie pogląd, jakoby cała Holandia miała być terenem misyjnym, toteż szybko zrazili sobie miejscowe katolickie duchowieństwo diecezjalne oraz krajowe kierownictwo kościelne, które trzymało się starokościelnych praw autonomii narodowej, a w nauce wiary - zasad starego Kościoła.

Jednakże bezpośrednim powodem powstania niezależnego Kościoła Utrechtu było pomówienie przez jezuitów - katolików holenderskich, głównie zaś arcybiskupa Piotra Codde, o sprzyjanie jansenizmowi. Na skutek wrogiego nastawienia holenderskiej zwierzchności protestanckiej do katolików, ks. Piotr Codde nie otrzymał tytułu arcybiskupa Utrechtu, ale arcybiskupa Sebasty z obowiązkiem administrowania kościołem w Utrechcie. W 1702 r. został on suspendowany przez papieża, a niedługo potem odwołany z funkcji. 27 kwietnia 1723 r. Arcybiskupia Kapituła Utrechcka na mocy przysługującego jej prawa wybrała na stanowisko arcybiskupa Utrechtu Korneliusza Steenovena i powiadomiła papieża o wyborze. Gdy nie doczekano się odpowiedzi papieża, a na zwołanie soboru nie było widoku, nastąpił rozłam między Kościołem Utrechtu a Rzymem. Kościół Utrechcki stał się samodzielny: w 1724 r. w Amersfoort utworzono Arcybiskupie Seminarium Duchowne, zostały także obsadzone wakujące siedziby biskupie w Haarlemie i Deventer.

[edytuj] Rozwój ruchu starokatolickiego

Za początek właściwego starokatolicyzmu uznaje się rok 1870, kiedy to w łonie kościoła rzymskokatolickiego powstał opór wobec postanowień I soboru watykańskiego. Sobór uchwalił konstytucję Pastor aeternus, która zawiera wypowiedź doktrynalną: "Romani Pontificis definitiones esse ex sese irreformabiles, non autem ex consensu Ecclesiae" (definicje Papieża Rzymskiego są same z siebie niezmienne, a nie wynika to ze zgody Kościoła). To zdanie oraz dogmat o nieomylności papieża w sprawach wiary i moralności kształtuje dziś w znacznej mierze stosunki w Kościele katolickim, nie wszyscy zgodzili się na te postanowienia. Protest rozpoczęli teologowie Uniwersytetu w Bonn, pod przywództwem Johabba Döllingera, poparli ich również wybitni teologowie Uniwersytetów we Wrocławiu, czy Pradze. Starokatolicy nawiązali kontakt z niezależnym od papiestwa Kościołem Utrechtu, przejęli od niego sukcesję apostolską i stworzyli własną organizację kościelną o ustroju episkopalno-synodalnym. Zniesiono spowiedź indywidualną, posty, celibat księży i łacinę w liturgii. W 1899 r. doszło do założenia zrzeszającej kościoły starokatolickie z całego świata Unii Utrechckiej.

[edytuj] Doktryna starokatolicka

Doktryna Starokatolicka opiera się na nauce niepodzielonego Kościoła Powszechnego pierwszych wieków, ujętej w ustaleniach Soborów Ekumenicznych. Starokatolicy najwyższą cześć oddają Bogu, wyznają wiarę w realną obecność Ciała i Krwi pańskiej w Eucharystii zaś komunia jest udzielana pod dwiema postaciami: chleba i wina. Eucharystia nie jest w starokatolicyzmie powtórzeniem ofiary Chrystusa, a jej upamiętnieniem czy też uobecnieniem. W starokatolicyzmie istnieje również kult Maryi Panny, jednak odrzucany jest dogmat o jej Niepokalanym Poczęciu i Wniebowzięciu, zniesione zostały dogmaty przyjęte przez Kościół zachodni po rozłamie z Kościołem wschodnim. Starokatolicy oddają cześć także aniołom, apostołom, męczennikom i świętym, podkreślając jednakże iż tylko Chrystus jest pośrednikiem między Bogiem a ludźmi zaś wysłuchanie modlitw zależy tylko od Boga, a święci modlą się za wiernymi jako członkowie Kościoła. Kościół młodzieży do 18. roku życia nakazuje spowiedź w konfesjonale, pozostałym wiernym odpuszcza się grzechy w trakcie mszy podczas spowiedzi powszechnej. Kościoły starokatolickie nie uznają nieomylności i władzy papieży.

Wiele kościołów uważających się za starokatolickie przejmuje z Kościoła rzymskokatolickiego niektóre praktyki kultowe; np. mimo iż Kościół polskokatolicki uznaje starokatolicką naukę o odrzuceniu władzy papieża, osoba papieża otaczana jest w nim ogromnym szacunkiem. Poza tym zaznacza w nim swą umiarkowaną obecność kult Niepokalanego Poczęcia i Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, choć Kościoły starokatolickie nie przyjęły dogmatów na ten temat.

[edytuj] Unia Utrechcka Kościołów Starokatolickich

Główne kościoły starokatolickie są zrzeszone w Unii Utrechckiej (Kościół Starokatolicki Mariawitów ma status obserwatora, a Polski Narodowy Kościół Katolicki wystąpił w sprzeciwie wobec kapłaństwa kobiet i innych innowacji). Kościoły starokatolickie Unii Utrechckiej są w pełnej komunii z kościołami Wspólnoty Anglikańskiej.

Dokumentem statuującym Unię Utrechcką jest "Konwencja Utrechcka", w skład której pierwotnie wchodziły "Deklaracja Utrechcka", "Umowa" i "Regulamin". "Deklaracja Utrechcka" zawiera podstawy dogmatyki starokatolickiej, wspólnej dla wszystkich Kościołów członkowskich. Jest to dokument fundamentalny dla całego starokatolicyzmu, do dziś niezmieniony. "Umowa" stanowiła wspólne oświadczenie biskupów o pełni wspólnoty kościelnej między ich Kościołami, zaś "Regulamin" zajmował się techniczną stroną funkcjonowania wspólnoty starokatolickiej. Oba te dokumenty zostały na Konferencji we Wrocławiu 25 maja 2000r. zastąpione przez "Statut Biskupów Starokatolickich Zjednoczonych w Unii Utrechckiej". Najwyższym organem łączącym Kościoły starokatolickie Unii Utrechckiej jest Międzynarodowa Konferencja Biskupów Starokatolickich, której przewodniczy obecnie arcybiskup Utrechtu Joris Vercammen.

[edytuj] Światowa Rada Narodowych Kościołów Katolickich

Światowa Rada Narodowych Kościołów Katolickich powstała w wyniku rozłamu w roku 2003, w łonie Unii Utrechckiej Kościołów Starokatolickich na skutek wzmiankowanego sporu wokół ordynacji kobiet Kościół Starokatolicki na Słowacji i Polski Narodowy Kościół Katolicki opuściły Unię.

Światowa Rada Narodowych Kościołów Katolickich jest formą federacji organizacji kościelnych, które wyznają katolickie prawdy wiary oparte o siedem pierwszych Soborów Chrześcijańskich. W swojej liturgii posługują się językiem narodowym, a w realizacji misji podkreślają w spób charakterystyczny powiązanie z kulturą narodową. Członkowie WCNCC sprzeciwiają się kapłaństwu kobiet w kościele, czy udzielaniu błogosławieństw dla par homoseksualnych - ich zdaniem Światowa Rada Narodowych Kościołów Katolickich, staje się więc alterantywą dla Unii Utrechckiej Kościołów Starokatolickich. Wierni zrzeszeni w kościołach WCNCC najwyższą cześć oddają Bogu, wyznają wiarę w realną obecność ciała i krwi pańskiej w Eucharystii, zaś komunia jest udzielana pod dwiema postaciami: chleba i wina. Kościoły narodowokatolickie nie uznają nieomylności i władzy papieży.

Głową WCNCC jest prymas Apostolsko-Episkopalnego Kościoła Portugalii, sekretariat zaś zanjduje się w Nitrze (Słowacja), a za jego prowadzenie odpowiedzialny jest z urzędu Arcybiskup Kościoła Starokatolickiego na Słowacji. W sekretariacie wydzielone są następujące sekcje: liturgiczna, teologiczna, ekumeniczna, misyjna i kanoniczna. Najważniejszym ciałem Rady Kościołów jest Konferencja WCNCC. Członkami takie spotkania są zwierzchnicy wszystkich kościołów członkowskich - takie posiedzenie odbywa się przynajmniej raz w roku.

[edytuj] Systematyka Kościołów starokatolickich

[edytuj] Kościoły związane z Unią Utrechcką

Kościół	Zwierzchnik	Siedziba władz	Obszar działania	Liczba wiernych
Kościół Chrześcijańskokatolicki w Szwajcarii	bp Fritz René Müller	Berno	Szwajcaria	14 000
Kościół Polskokatolicki w Kanadzie	ks. Zbigniew Kozar	Toronto	Kanada	350
Kościół Polskokatolicki w RP	bp prof. dr hab. Wiktor Wysoczański	Warszawa	Polska	18 900
Kościół Starokatolicki Austrii	bp dr Jan Ekemezie Okoro	Wiedeń	Austria	14 500
Kościół Starokatolicki w Chorwacji	brak danych	Zagrzeb	Chorwacja	brak danych
Kościół Starokatolicki w Republice Czeskiej	bp Dušan Hejbal	Praga	Czechy	3 000
Kościół Starokatolicki w Holandii	abp dr Joris Vercammen	Utrecht	Holandia	20 000
Kościół Starokatolicki w Niemczech	abp Joachim Vobbe	Bonn	Niemcy	25 000
Kościół Starokatolicki w Szwecji i Danii	ks. Rickard Stenberg	Malmö	Dania, Szwecja	brak danych
Kościół Starokatolicki we Włoszech	brak danych	brak danych	Włochy	brak danych
Misja Starokatolicka we Francji	ks. Michel Grab	Paryż	Francja	brak danych

[edytuj] Kościoły związane ze Światową Radą Narodowych Kościołów Katolickich

Kościół	Zwierzchnik	Siedziba władz	Obszar działania	Liczba wiernych
Apostolski Episkopalny Kościół Katolicki	bp Antonín Jelínek	Praga	Czechy	brak danych
Apostolsko-Episkopalny Kościół Portugalii	abp António José da Costa Raposo	Mafra	Portugalia	brak danych
Kościół Narodowy w Angolii	brak danych	brak danych	Angola	brak danych
Kościół Starokatolicki na Słowacji	abp Augustín Bačinský	Nitra	Austria, Słowacja	1 700
Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP	ks. kan. adm. Tomasz Rybka	Warszawa	Polska	400

[edytuj] Kościoły mariawickie

Kościół	Zwierzchnik	Siedziba władz	Obszar działania	Liczba wiernych
Kościół Katolicki Mariawitów	bp Damiana Maria Beatrycze Szulgowicz	Felicjanów	Polska	2 150
Kościół Starokatolicki Mariawitów	bp Michał Maria Ludwik Jabłoński	Płock	Francja, Polska	30 330
Kościół Starokatolicki Mariawitów w Ameryce Północnej	abp Robert Ronald Jan Maria Zaborowski	Wyandotte	Stany Zjednoczone	500
Pozajurysdykcyjny Zakon Mariawitów w Niemczech	bp Udo Norbert Maria Szuwart	Kolonia	Niemcy	brak danych

[edytuj] Pozostałe Kościoły (Wybór)

Kościół	Zwierzchnik	Siedziba władz	Obszar działania	Liczba wiernych
Brytyjski Kościół Starokatolicki	bp Sean Manchester	brak danych	Wielka Brytania	brak danych
Duchowy Apostolski Katolicki Kościół	abp dr Wayne Haley	brak danych	Stany Zjednoczone	brak danych
Kościół Starokatolicki w Ameryce Północnej	abp Paul Combs	Tampa	Stany Zjednoczone	brak danych
Kościół Starokatolicki w RP	bp Marek Jan Kordzik	Łódź	Polska	400
Litewski Narodowy Kościół Katolicki	bp Robert Nemkovich	Scranton	Stany Zjednoczone	brak danych
Polski Narodowy Kościół Katolicki	bp Robert Nemkovich	Scranton	Stany Zjednoczone	60 000
Północnoamerykański Kościół Starokatolicki	abp Michael Seneco	Waszyngton	Stany Zjednoczone	brak danych
Reformowany Kościół Katolicki w Polsce	Synod Kościoła	Poznań	Polska	brak danych
Reformowany Kościół Katolicki	abp Philip Zimmerman	Columbus	Międzynarodowy	26 000
Wspólnota Starokatolicka na Ukrainie	ks. John de Wit	Sokal	Ukraina	brak danych

[edytuj] Zobacz też

• Polskokatolicyzm
• Mariawityzm

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Serwis Starokatolicki "Credo"
• EAI Starokatolicyzm i Kościoły starokatolickie
• Unia Utrechcka Kościołów Starokatolickich (en)
• Deklaracja Utrechcka Biskupów Kościołów Starokatolickich
• Reformowany Kościół Katolicki w Polsce

[edytuj] Bibliografia

• "Starokatolicyzm" Tadeusz i Jerzy Piątek, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1987, ISBN 83-03-01912-0

Medyka: ''Mrówki'' zgromadziły się przed Urzędem Miasta

Około stu osób, tzw. mrówek, zebrało się przed Urzędem Miasta Przemyśla. Protestują przeciwko zmianom przepisów celnych, które pozwalają przenosić przez granicę tylko 40 sztuk papierosów.

Amnestia dla wszystkich, którzy unikali służby wojskowej

Mężczyźni, którzy są zarejestrowani, lecz ukrywają się i ignorują wezwania - zostaną przeniesieni do rezerwy. Ci którzy ukrywali się przed rejestracją - teraz będą musieli najpierw się zarejestrować i dopiero wtedy zostaną przeniesieni do rezerwy - ogłosił dziś szef MON Bogdan Klich.

Gen. Sikorski nie został zastrzelony ani uduszony

Prezes IPN Janusz Kurtyka potwierdził, że gen. Władysław Sikorski zginął w katastrofie lotniczej. - W trakcie badań nie stwierdzono śladów, które by wskazywały, że generał został postrzelony bądź uduszony.

Wałęsa i inni nobliści na spotkaniu z młodzieżą

Były prezydent Lech Wałęsa uważa, że przyznanie mu 25 lat temu Pokojowej Nagrody Nobla było zachętą dla ruchu "Solidarność" do dalszego działania. Po konferencji prasowej prezydent, wraz z pozostałymi noblistami, weźmie udział w dyskusji z 600 młodymi ludźmi z całego kraju.

Kategoria A, życie z wyrokiem

Paweł od trzech lata żyje jak zbieg z więzienia. Jedna litera w książeczce wojskowej i sprzeciw wobec obowiązkowej służby wojskowej zmieniły jego życie. Dzisiaj ma szansę na amnestię, jeśli ogłosi ją Ministerstwo Obrony Narodowej.

Wizyta prezydenta w Azji skrócona, odwołano przyjęcie

Lech Kaczyński wróci do Polski wcześniej niż początkowo planowano. Polski prezydent miał wydać w sobotę przyjęcie w hotelu w Seulu. Jednak impreza została odwołana i w sobotę przed północą polska delegacja będzie już w kraju.

Sejm przeciw odwołaniu Komorowskiego

Sejm odrzucił wniosek PiS-u o odwołanie Bronisława Komorowskiego z funkcji marszałka Sejmu. Komorowski powiedział chwilę potem, że choć Sejm nie poparł PiS-u, to wniosek, debata i głosowanie to dla niego cenne doświadczenie: - Nauczyło mnie to, że trzeba miarkować także to, co chce się wyrazić językiem ironii - stwierdził. - Dziękuję wszystkim - zakończył.

A co mnie jakiś barman na Cyprze obchodzi?

Tymi słowami Jacek Kurski skomentował doniesienia Polaka, pracującego w hotelu na Cyprze, o pijanych dwóch posłach PiS, którzy zniszczyli hotelowe wózki golfowe. Kurski zapewnił też o swoim poparciu dla kolegów i porównał całą sprawę do swojego niedawnego drogowego wybryku, czyli "rzekomej afery, która podnieciła tabloidy".

Lądowanie z turbulencjami: Lech Kaczyński przybył do Seulu

Prezydent RP Lech Kaczyński przybył około godz. 5.50 rano czasu polskiego do Seulu. Wizyta w Korei Południowej ma charakter oficjalny i kończy trwającą od niedzieli podróż prezydenta po Azji.

Marcinkiewicz na Platformie do Strasburga

Były premier Kazimierz Marcinkiewicz na pierwszym miejscu warszawskiej listy PO do Parlamentu Europejskiego. Taki wariant rozważają liderzy partii - dowiedziała się „Gazeta”