Systemy pisma CJK
Z Wikipedii
Systemy pisma używane współcześnie do zapisu języków chińskich (pismo chińskie tradycyjne i uproszczone), języka koreańskiego (pismo koreańskie) oraz japońskiego (pismo japońskie) wywodzą się z dawnego pisma chińskiego.
Skrót CJK pochodzi od pism:
Cechy tych systemów w porównaniu do pisma łacińskiego:
| Systemy pisma CJK | Łaciński system pisma | |
|---|---|---|
| Rozmiar zestawu znaków | Duży | Niewielki |
| Tworzenie nowych znaków | Zwykle przez łączenie dwóch istniejących, historycznie częste, obecnie bardzo rzadkie | Dodawanie znaków diakrytycznych do znaku bazowego |
| Zapis na podstawie mowy | Jednoznaczny w przypadku pisma koreańskiego, silnie wieloznaczny w przypadku japońskiego i chińskiego | Prawie jednoznaczny (np. polski) lub umiarkowanie wieloznaczny (np. angielski) |
| Odczyt na podstawie pisma | Jednoznaczny w przypadku pisma koreańskiego, umiarkowana wieloznaczność w przypadku japońskiego i chińskiego | Prawie jednoznaczny |
| Szerokość znaków | Stała, każdy znak zajmuje osobne kwadratowe pole | Zmienna, znaki mogą nawet zachodzić na siebie |
| Kierunek pisania | Historycznie z góry do dołu, z prawej do lewej,
obecnie również z lewej do prawej, z góry do dołu |
Z lewej do prawej, z góry do dołu |
| Kolejność znaków | Brak standardowej kolejności, wiele systemów | W każdym języku standardowa kolejność, drobne różnice między poszczególnymi językami |
| Znak oznacza zwykle | Sylabę, często koduje znaczenie | Głoskę, znaki bez semantyki |
| Zależności między kolejnymi znakami | Słabe, znaki czytane oddzielnie | Silne, częste wieloznaki, czytanie zależne od kontekstu (ang. cat a cent) |
| Interpunkcja | Historycznie brak, obecnie występuje, w pismach chińskim i japońskim brak przerw między wyrazami, w koreańskim, pisanym alfabetem hangyl, obowiązkowe przerwy | Obowiązkowe przerwy między wyrazami, dużo znaków interpunkcyjnych |
Alfabetyczne: Arabskie • Aramejskie • Braille'a • Cyrylica • Dewanagari • Etiopskie • Fenickie • Głagolica • Gockie • Greckie • Gruzińskie • Hebrajskie • Łacińskie • Moon • Ogamiczne • Ormiańskie • Rowasz • Runiczne • Tifinagh
Sylabowe: Bopomofo • Czirokeskie • Dewanagari • Gurmukhi • Hangyl • Hiragana • Kanadyjskie • Katakana • Laotańskie • Sojombo • Tajskie • Tamilskie • Tybetańskie
Obrazkowe: Hieroglify • Pismo pierwotne
Chińskie: Pismo chińskie (tradycyjne i uproszczone) • Hancha • Kanji
Zobacz też: Alfabet • Systemy pisma CJK • Alfabet flagowy • Alfabet Morse'a
| Czy minogi mogą dostać zawału? |
Z powodu minogów zagrzebanych w dnie Wisły pod Kwidzynem wstrzymano budowę najważniejszego mostu na Pomorzu. - Czy z ich powodu mamy poświęcić interesy mieszkańców Powiśla? - pyta eurodeputowany Janusz Lewandowski. Ekolodzy odpowiadają: - Trzeba było nie zmieniać projektu na szkodliwy dla środowiska. |
| „Orliki” Tuska w telewizji Urbańskiego. Do przerwy 0:1 |
Znany dziennikarz chce robić w publicznej telewizji teleturniej o „orlikach”, ale TVP go zbywa. |
| Polska nie zrezygnuje z bomb kasetowych |
Nasz rząd nie podpisze międzynarodowej konwencji zakazującej produkcji, handlu i stosowania bomb kasetowych. Dziś w Oslo zrobi to ponad sto krajów. Nowa konwencja już została uznana za najważniejszy traktat humanitarny i rozbrojeniowy całej dekady. |
| Nowogrodzka 84/86 jednak do prokuratury |
Jarosław Kaczyński ocenę półmetka rządów prezydent Warszawy Hanny Gronkiewicz-Waltz zorganizował w centrali PiS przy Nowogrodzkiej. Tym adresem interesuje się prokuratura |
| Niech TU-154 jeszcze sobie polatają |
Nie zamierzamy rezygnować z TU-154, bo to niezłe samoloty - mówią urzędnicy MON. Ale w przyszłym roku resort ogłosi przetarg na zakup trzech lub czterech samolotów średniej wielkości dla VIP-ów. |
| Koniec armii poborowych |
Zaczęło się ostatnie przymusowe wcielenie do polskiej armii. Potem kontakt z wojskiem skończy się na wizycie w WKU. A może nawet przez internet. |
| Co zamiast pomostówek |
Propozycja PO dla nauczycieli: zasiłki przedemerytalne tylko dla urodzonych do 1963 r. ZNP: Chcemy więcej |
| Bunt proboszczów |
Proboszcz jak poseł na kadencję? Proboszczowie torpedują pomysł biskupów |
| W Medyce znowu blokada "mrówek" i interwencja policji |
Policja po raz kolejny rozbiła blokadę przejścia granicznego w Medyce na Podkarpaciu. Przejście zablokowało około setki osób, tzw. mrówek, które protestują przeciwko przepisom zmniejszającym liczbę legalnie wwożonych papierosów spoza krajów Unii Europejskiej. W starciach ranny został policjant. |
| Raczek i Szczygielski "najpiękniejszą parą" - TVP nie pokaże już imprez "Gali" |
W planie imprez TVP2 na 2009 rok nie ma transmisji z wręczenia "Róż Gali" i nagród "Viva Najpiękniejsi". Według członka zarządu TVP Sławomira Siwka z transmitowania tych imprez zrezygnowała dyrekcja Dwójki po dokonaniu "ich oceny merytorycznej". Decyzje zarządu są następstwem transmisji "Róż Gali" sprzed dwóch tygodni: "najpiękniejszą parę" ogłoszono na niej Tomasza Raczka i Marcina Szczygielskiego. |
