Władcy Bułgarii
Z Wikipedii
Spis treści |
[edytuj] Tytulatura
W ciągu ponad tysiąca trzystu lat istnienia państwa bułgarskiego na Bałkanach (od 681 r.) władcy tego państwa posługiwali się kilkoma różnymi tytułami.
Pierwsi władcy tzw. pierwszego państwa bułgarskiego, począwszy od Asparucha aż do Presjana włącznie posługiwali się typowym dla tureckojęzycznych ludów Azji Środkowej tytułem chana.
W związku z przyjęciem chrześcijaństwa przez Borysa, syna i następcę Presjana (połowa IX w.), zmienia się także tytulatura. Choć sam Borys bywa czasem w literaturze historycznej nazywany chanem, określenia tego stosuje się w zasadzie tylko w stosunku do pierwszego okresu jego rządów. Po przyjęciu chrztu, oraz przybraniu chrześcijańskiego imienia Michał, Borys zdobywa dla siebie prawo posługiwania się tytułem książęcym. Tytułu tego używa się także w stosunku do Władimira Rasate oraz częściowo Symeona.
Symeon, początkowo książę Bułgarii, w 924 r. uzyskał dla siebie uznanie w Bizancjum tytułu cara, który nominalnie był równy cesarzowi Bizancjum. Tytułu tego używa się w stosunku do wszystkich następców Symeona na tronie bułgarskim. Wyjątki są nieliczne, należy do nich przede wszystkim Kałojan (1197-1207), który koronowany według obrządku zachodniego przez papieskiego legata posługiwał się tytułem króla. Zwykle jednak w publikacjach i opracowaniach Kałojan, zgodnie z bułgarską terminologią, również nazywany jest carem. Carami są również wszyscy pozostali władcy drugiego państwa bułgarskiego, panujący aż do 1396 r.
Po odzyskaniu przez Bułgarię niepodległości w 1878 r., władzę w kraju, oficjalnie nazywanym Księstwem Bułgarii, objął Aleksander I Battenberg (panował 1879-1886), posługujący się tytułem księcia. Księciem był również jego następca, Ferdynand I Koburg, od początku swych rządów aż do roku 1908, kiedy to oficjalnie proklamowano wskrzeszenie carstwa.
Były premier Bułgarii (w latach 2001-2005) Symeon Sakskoburggotski, będący jako dziecko carem przez trzy lata (1943-1946), nigdy oficjalnie z tego tytułu nie zrezygnował, choć się nim już nie posługuje.
- Zobacz też artykuł Historia Bułgarii w średniowieczu
[edytuj] Władcy legendarni (patrz: Władcy Hunów)
Awitochol (prawdopodobnie Attyla)
Irnik (prawdopodobnie Hernach)
[edytuj] Chanowie Kutrigurów
[edytuj] Chanowie Wielkiej Bułgarii
[edytuj] Pierwsze państwo bułgarskie
Dynastia Dulo
Dynastia Ukil
Dynastia Ugain
Dynastia Ukil
852 – 889 Borys I Michał (syn, abdykował, zm. 907)
889 – 893 Władymir Rasate (syn, usunięty)
Carstwo Bułgarii
893 – 927 Symeon I (brat, od 913 car)
927 – 967 Piotr I (syn, abdykował, zm. 969)
967 – 971 Borys II (syn, usunięty, zm. 976)
971 – 976 Bułgaria do Bizancjum
977 – 997 Roman (brat Borysa II)
[edytuj] Carstwo zachodniobułgarskie
Dynastia Komitopuli
976 – 1014 Samuel (car od 997)
1014 – 1015 Gabriel Radomir (syn)
1015 – 1018 Iwan Władysław (bratanek Samuela)
1018 – 1185 Bułgaria do Bizancjum
[edytuj] Drugie carstwo bułgarskie
[edytuj] Dynastia Asenowiczów
1185 – 1187 Piotr II Asen (usunięty)
1196 – 1197 Piotr II Asen (ponownie)
1207 – 1218 Borił (siostrzeniec , usunięty)
1218 – 1241 Iwan Asen II (syn Asena I)
1241 – 1246 Koloman I Asen (syn)
1246 – 1256 Michał I Asen (brat)
1256 – 1257 Koloman II Asen (wnuk Asena I)
1278 – 1279 Iwajło (car-świniopas, usunięty , zm. 1280)
1279 Iwan Asen III (po matce wnuk Iwana Asena II)
[edytuj] Dynastia Terterowiczów
1279 – 1292 Jerzy I Terter (usunięty)
1299 – 1300 Czaka (zięć Jerzego)
1300 – 1322 Teodor Swetosław Terter (syn Jerzego I)
1322 – 1323 Jerzy II Terter (syn)
[edytuj] Dynastia Szyszmanowiczów
1323 – 1330 Michał III Szyszman
1330 – 1331 Iwan Stefan Szyszman (syn , usunięty, zm. 1343))
1331 – 1371 Iwan Aleksander (siostrzeniec Michała III)
1332 - 1355 Michał Asen IV (syn, koregent)
1337 - 1349 Iwan Asen IV (brat, koregent)
1337 – 1356 Iwan Sracimir (brat, koregent, potem w Widynie)
1341 Szyszman II (syn Michała III)
1359 - 1388 Iwan Asen V (brat, koregent)
1371 – 1393 Iwan Szyszman (brat, w Tyrnowie, usunięty, zm. 1395)
Książęta i carowie widyńscy
1331 - 1336 Bielaur (brat Michała III Szyszmana)
1356 – 1396 Iwan Sracimir (syn Iwana Aleksandra, usunięty)
1365 – 1369 okupacja węgierska
1369 – 1396 Iwan Sracimir (ponownie, usunięty, zm. 1397)
1397 - 1422 Konstantyn II Asen (syn)
1422 – 1879 Bułgaria do Turcji
[edytuj] Trzecie carstwo bułgarskie
Dynastia Battenberg (boczna linia dynastii heskiej)
1879 – 1886 Aleksander I Battenberg (ks. autonomicznej Bułgarii 1879, usunięty, zm. 1893)
Dynastia Koburska (linia Sachsen-Coburg-Gotha z dynastii Wettynów)
1887 – 1918 Ferdynand I Koburg (od 1908 car niepodległej Bułgarii, abdykował, zm. 1948)
1943 – 1946 Symeon II (syn, usunięty)
od 1946 republika
[edytuj] Zobacz też
| Sikorski proponuje muzeum stosunków polsko-niemieckich (krótka) |
Szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski zaproponował w piątek w Berlinie stworzenie muzeum stosunków polsko-niemieckich. Według niego Polska i Niemcy powinny być prekursorami procesu tworzenia "wspólnej świadomości historycznej Europy". |
| Chopin będzie patronem wygonu |
Brudny plac, zabudowany obrzydliwymi budami ma nosić imię Fryderyka Chopina. PO i PiS są zachwycone, protestują internauci i lewica. W obronie pl. Defilad można nawet podpisać petycję. |
| Bony na prawnika i zmierzch radców prawnych |
O bonach na pomoc prawną oraz planowanym połączeniu zawodów adwokata i radcy prawnego mówił podczas piątkowej konferencji prawniczej na Uniwersytecie Wrocławskim minister sprawiedliwości Zbigniew Ćwiąkalski. |
| Członkowie Prezydium Sejmu potępili "atak polityczny" na Niesiołowskiego |
Członkowie Prezydium Sejmu potępili "atak polityczny" szefa PiS Jarosława Kaczyńskiego na wicemarszałka Stefana Niesiołowskiego. Sprzeciwił się marszałek Krzysztof Putra z PiS. |
| Tusk spotka się z Dalajlamą. A z Sarkozym? |
Premier Donald Tusk spotka się jutro z Dalajlamą - dowiedziało się Radio TOK FM. Do rozmowy przywódców ma dojść tuż po południu w gdańskiej Filharmonii Bałtyckiej. Informację potwierdza Centrum Informacyjne Rządu. Nie wiadomo jeszcze, czy dojdzie do zapowiadanego spotkania Dalajlamy z prezydentem Francji. |
| Polscy pracownicy hotelu na Cyprze są pewni winy Karskiego i Zbonikowskiego |
Polscy pracownicy z hotelu Le Meridien na Cyprze nie mają wątpliwości - to parlamentarzyści Karski i Zbonikowski są winni zepsucia dwóch pojazdów golfowych. Według nich właściciel jest zbyt bogatym człowiekiem, by szukać zarobku poprzez odszkodowanie. |
| Dalajlama: wiele zawdzięczam Polsce i Polakom |
- Mało kto to wie, ale gdy w latach 50-tych znalazłem się na uchodźstwie poznałem dwoje wspaniałych Polaków. Byli dużo starsi ode mnie. Ta kobieta Polka była wtedy dla mnie jak przybrana matka, to dzięki niej zostałem wegetarianinem - opowiadał dziś w Gdańsku Dalajlama. Mówił też o wdzięczności za "Solidarność", Okrągły Stół i "polską determinację i siłę woli". |
| PO donosi do komisji etyki na J. Kaczyńskiego za "haniebne słowa" o Niesiołowskim |
PO złożyła wniosek do sejmowej Komisji Etyki Poselskiej przeciwko prezesowi PiS Jarosławowi Kaczyńskiemu - poinformował szef klubu Platformy Zbigniew Chlebowski. Chodzi o wypowiedzi prezesa PiS o Stefanie Niesiołowskim (PO). |
| Nowy Targ: wybuch gazu, dwie osoby nie żyją |
Dwie osoby zginęły, a trzy są ciężko ranne. To wynik zawalenia się domu jednorodzinnego przy ulicy Waksmundzkiej w Nowym Targu. Przyczyny wybuchu gazu nie są na razie znane. |
| Medyka: ''Mrówki'' zgromadziły się przed Urzędem Miasta |
Około stu osób, tzw. mrówek, zebrało się przed Urzędem Miasta Przemyśla. Protestują przeciwko zmianom przepisów celnych, które pozwalają przenosić przez granicę tylko 40 sztuk papierosów. |
