William Swainson
Z Wikipedii
William Swainson (ur. 8 października 1789 w Londynie; zm. 6 grudnia 1855 w Fern Grove, posiadłości w dolinie rzeki Hutt (Nowa Zelandia)) – angielski ornitolog, zoolog i artysta.
Swainson zainteresował się przyrodą, studiując zbiory muszli i owadów swojego ojca. Po zaciągnięciu do brytyjskiego wojska ekspedycyjnego w 1806, znalazł się na Malcie i Sycylii, gdzie mógł studiować tamtejszą florę i faunę. W 1815 ze względów zdrowotnych powrócił do Anglii. Rok później został zaproszony do Linnean Society of London (Stowarzyszenia Linneusza), najstarszego istniejącego stowarzyszenia naukowego w dziedzinie przyrody. Następnie wyruszył w podróż do Brazylii gdzie poświecił czas badaniom tamtejszych zwierząt. W 1818 wrócił do Anglii wraz ze zbiorem obejmującym ponad 20 000 owadów, 1 200 roślin, 760 ptaków, jak i szkice 120 ryb. Jego przyjaciel William Elford Leach, który był dyrektorem oddziału zoologii Muzeum Brytyjskiego, zachwycił się talentem artystycznym Swainsona i zachęcił go do używania litografii w celu zilustrowania książki Zoological Illustrations (1820-23). W 1820 William Swainson został członkiem Royal Society[1].
W kolejnych latach Swainson napisał wiele książek, z których najbardziej wpływową była druga część Fauna Boreali-Americana (1831), którą wydał wraz z Johnem Richardsonem. Jako zwolennik systemu Quinarian w klasyfikacji biologicznej, którą stosował w swojej klasyfikacji ptaków, a która wkrótce okazała się naukowo bezpodstawną, stracił wkrótce reputację w kręgach zoologów[2].
W 1841 wyemigrował do Nowej Zelandii, aby zostać farmerem, jednak nie powiodło mu się ze względu na konflikt między tubylczymi Maorysami a brytyjskimi osadnikami zwany Hutt Valley Campaign (Kampanią w Dolinie Hutt). Maorysi roszczyli sobie prawo do ziemi jego posiadłości, którą nabył od New Zealand Company. W 1851 popłynął do Australii, gdzie przejął pozycję eksperta od botaniki w administracji stanu Wiktoria. Jednak i ta praca nie przyniosła mu sukcesu, gdyż brakowało mu wiedzy o botanice. Wrócił więc w 1855 do Nowej Zelandii, gdzie wkrótce potem zmarł w swojej posiadłości[3].
[edytuj] Spuścizna zoologiczna Swainsona
Swainson opisał wiele rodzin ptaków, m.in. jemiołuszkowate (Bombycillidae), strzyżyki (Troglodytidae), fletówki (Pachycephalidae) (w 1831), hoacyny (rodzinę - Opisthocomidae i rząd - Opisthocomiformes), wireonkowate (Vireonidae) i miodowody (Indicatoridae) (w 1837) oraz ponad 130 gatunków ptaków, m.in.: czyża czerwonego (Carduelis cucullata) (1820), zapylaka białosternego (Campylopterus ensipennis) (1822), węglarza czarnego (Pyriglena atra) (1825), wilgowrona cienkodziobego (Quiscalus palustris) (1827), czy brzytwodzióba indyjskiego (Rynchops albicollis) (1838).
Na cześć Swainsona jego imieniem nazwano też kilka gatunków ptaków:
- lasówkę burą (Limnothlypis swainsonii),
- myszołowa preriowego (Buteo swainsoni),
- tukana brązowodziobego (Ramphastos swainsonii),
- muchołapa zmiennego (Myiarchus swainsoni),
- drzyma białoszyjego (Notharchus swainsoni),
- złocika obroznego (Chlorostilbon swainsonii),
- szczeciaka rdzawosternego (Criniger swainsoni syn. Criniger calurus),
- frankolina brunatnego (Francolinus swainsonii),
- jaszczurnika (Gampsonyx swainsonii),
- wróbla szarego (Passer swainsonii),
- księżniczkę tarczową (Polytelis swainsonii),
oraz kilka podgatunków:
- Catharus ustulatus swainsoni - podgatunek drozdka okularowego,
- Halcyon leucocephala swainsoni syn. Halcyon leucocephala pallidiventris) - podgatunek łowca szarogłowego.
Ponadto angielska nazwa drozdka okularowego (Catharus ustulatus brzmi Swainson's Thrush, a francuska nazwa podgatunku (Trichoglossus haematodus moluccanus) lorysy górskiej (Trichoglossus haematodus) - Loriquet de Swainson.
Imię Swainsona nosi też kilka gatunków ssaków i owadów, m.in. Antechinus swainsonii (ssak z rodziny niełazowatych), czy Euploea swainson (motyl z Indonezji i Filipin).
[edytuj] Wybrane publikacje Swainsona
- Swainson, W. 1820. Zoological illustrations, Baldwin, Cradock, & Joy , London.
- Swainson, W., & J. Richardson: 1831. Fauna boreali-Americana: part second, the birds, John Murray, London.
- Swainson W. 1832-1833. Zoological illustrations, Second Ser., Vol. 2. London, Baldwin, Cradrock, and R. Havell.
- Swainson, W. 1835. A Treatise on the Geography and Classification of Animals. Longman, Rees, Orme, Brown, Greene and Longman, and John Taylor, London.
- Swainson, W. 1836. On the natural history and classification of birds. Vol 1. Lardner's Cabinet Cyclopedia. Longman, Rees, Orme, Brown, Green, and Longman, London.
- Swainson, W. 1836. On the natural history and classification of birds. Vol 2. Lardner's Cabinet Cyclopedia. Longman, Rees, Orme, Brown, Green, and Longman, London.
- Swainson, W. 1837. Zoological illustrations... Second Ser., Vol. 3. London, Baldwin, Cradrock, and R. Havell.
- Swainson W. 1837. The natural history of the birds of Western Africa. Vol. VII of Jardine's Naturalist's Library.
- Swainson W. 1837. The natural history of the birds of Western Africa. Vol. VIII of Jardine's Naturalist's Library.
Przypisy
- ↑ Rekomendacja przyjęcia do stowarzyszenia, (en), [dostęp 30.01.2008].
- ↑ O’Hara, Robert J. (1988): Diagrammatic classifications of birds, 1819–1901: views of the natural system in 19th-century British ornithology. Pp. 2746–2759 w: Acta XIX Congressus Internationalis Ornithologici (H. Ouellet, ed.). Ottawa, National Museum of Natural Sciences, Cały artykuł, (en), [dostęp 30.01.2008].
- ↑ Encyklopedia Nowej Zelandii z 1966, (en), [dostęp 30.01.2008].
| Napad na bank w Nowym Sączu |
Policja poszukuje mężczyzny, który dziś po południu napadł na bank w Nowym Sączu. Nie wiadomo, jaka suma padła jego łupem - poinformowała rzeczniczka nowosądeckiej policji Beata Froehlich. |
| Toruń: Urodziny Radia Maryja. O. Rydzyk ostrzega przed dziennikarzami |
Kilka tysięcy najwierniejszych słuchaczy Radia Maryja zjedzie w sobotę do Torunia na obchody 17. rocznicy powstania rozgłośni. Przed uroczystościami, o. Rydzyk zaapelował do słuchaczy o ostrożność wobec działań dziennikarzy. |
| Prokurator chce kary w zawieszeniu dla aktora Zbigniewa B. |
Kary roku więzienia w zawieszeniu na trzy lata oraz grzywny chce prokuratura dla znanego aktora Zbigniewa B., oskarżonego o nakłanianie do poświadczenia nieprawdy przy zdawaniu egzaminu na prawo jazdy. |
| Sikorski proponuje muzeum stosunków polsko-niemieckich |
Szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski zaproponował w piątek w Berlinie stworzenie muzeum stosunków polsko-niemieckich. Według niego Polska i Niemcy powinny być prekursorami procesu tworzenia "wspólnej świadomości historycznej Europy". |
| Chopin będzie patronem wygonu |
Brudny plac, zabudowany obrzydliwymi budami ma nosić imię Fryderyka Chopina. PO i PiS są zachwycone, protestują internauci i lewica. W obronie pl. Defilad można nawet podpisać petycję. |
| Bony na prawnika i zmierzch radców prawnych |
O bonach na pomoc prawną oraz planowanym połączeniu zawodów adwokata i radcy prawnego mówił podczas piątkowej konferencji prawniczej na Uniwersytecie Wrocławskim minister sprawiedliwości Zbigniew Ćwiąkalski. |
| Członkowie Prezydium Sejmu potępili "atak polityczny" na Niesiołowskiego |
Członkowie Prezydium Sejmu potępili "atak polityczny" szefa PiS Jarosława Kaczyńskiego na wicemarszałka Stefana Niesiołowskiego. Sprzeciwił się marszałek Krzysztof Putra z PiS. |
| Tusk spotka się z Dalajlamą. A z Sarkozym? |
Premier Donald Tusk spotka się jutro z Dalajlamą - dowiedziało się Radio TOK FM. Do rozmowy przywódców ma dojść tuż po południu w gdańskiej Filharmonii Bałtyckiej. Informację potwierdza Centrum Informacyjne Rządu. Nie wiadomo jeszcze, czy dojdzie do zapowiadanego spotkania Dalajlamy z prezydentem Francji. |
| Polscy pracownicy hotelu na Cyprze są pewni winy Karskiego i Zbonikowskiego |
Polscy pracownicy z hotelu Le Meridien na Cyprze nie mają wątpliwości - to parlamentarzyści Karski i Zbonikowski są winni zepsucia dwóch pojazdów golfowych. Według nich właściciel jest zbyt bogatym człowiekiem, by szukać zarobku poprzez odszkodowanie. |
| Lech Kaczyński w Azji - Słońce Peru II? |
Po siedmiu dniach azjatyckiej podróży Lecha Kaczyńskiego wiemy, że zepsuł się jego samolot, a podczas lądowania w Seulu wpadł w turbulencje. Pamiętamy, że założenie kimona zajęło prezydentowej pół godziny. Nie wiemy natomiast, co Lech Kaczyński uzyskał dla Polski. Sprawdziliśmy dziś, co prezydent załatwił w Azji. A raczej - czego nie załatwił. |

